II SA/Po 457/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz M.Geremek Sędziowie NSA Włodzimierz Zygmont (spr.) WSA Barbara Koś Protokolant: sekr. sąd. Agnieszka Ratajczak po rozpoznaniu w dniu 01 września 2004r. sprawy ze skargi J. C. na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymeldowania; oddala skargę /-/ B. Koś /-/T. M. Geremek /-/ W. Zygmont T.M. Wójt Gminy T. decyzją z dnia [...] nr [...] wydaną na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, orzekł o wymeldowaniu J. C. z lokalu w B. przy ul. K. ustalając, że J. C. nie przebywa w miejscu stałego zameldowania od 1995r. i opuścił miejsce pobytu stałego bez wymeldowania. Wojewoda decyzją z dnia [...] nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. uwzględnił odwołanie J. C. i uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia zalecając przeprowadzenie dodatkowego postępowania wyjaśniającego i usunięcia uchybień proceduralnych. Wójt Gminy T. decyzją z dnia [...] nr [...] wydaną na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, ponownie orzekł o wymeldowaniu J. C. przyjmując ustalenie faktyczne, że nie przebywa on w miejscu stałego zameldowania od 1995r. bez wymeldowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 127 § 2 , art. 138 § 2 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania J. C., uchyliło powyższą decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji z uzasadnieniem, że odwołujący wystąpił z powództwem do Sądu Rejonowego w P. o przywrócenie posiadania mieszkania w którym zamieszkiwał -sygn. akt [...]. Decyzją z dnia [...] nr [...] wydaną na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, Wójt Gminy T. po raz trzeci orzekł o wymeldowaniu J. C. z pobytu stałego. Uzasadniając decyzję organ I instancji stwierdził , że zostały łącznie spełnione - co wynika ze zgromadzonych dowodów - przesłanki warunkujące wydanie decyzji o wymeldowaniu, wynikające z art. 15 ust. 2 ustawy. Odwołujący się J. C. nie posiada uprawnień do przebywania w budynku jak i opuścił lokal. W odwołaniu J. C. stwierdził, że wydanie decyzji w sprawie zależy od rozstrzygnięć sądu powszechnego. Organ nie wziął pod uwagę, że zostały wszczęte nowe postępowania karne o fałszywe zeznania, co ma znaczenie dla postępowania o wymeldowanie. Zachodzi kolizja interesów pomiędzy odwołującym się a M. C. której dotyczą sprawy cywilne i karne, wobec czego postępowanie o wymeldowanie powinno być zawieszone do czasu zakończenia tych postępowań. Wojewoda decyzją z dnia [...] nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Uzasadniając decyzję stwierdził, że J. C. nie posiada uprawnień do przebywania w budynku, bowiem prawomocny wyrok oddalający powództwo, który zapadł w dniu [...] w sprawie o przywrócenie utraconego posiadania mieszkania, oceniany jest jako utrata uprawnień do przebywania w lokalu. Prawidłowe jest ustalenie, że opuścił lokal, ponieważ wynika to z wniosku o jego wymeldowanie, z wyjaśnień złożonych do protokółu w dniu [...] przez niego samego oraz informacji otrzymanej w dniu [...] z Komisariatu Policji w T. Zdaniem organu Odwoławczego brak jest podstaw prawnych do zawieszenia postępowania administracyjnego do czasu zakończenia spraw cywilnych i karnych przez sąd powszechny. Na tle przepisu art. 97§ 1 pkt 4 k.p.a. należy bowiem ustalić związek pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy będącej przedmiotem postępowania administracyjnego, a zagadnieniem wstępnym. W razie gdy związek ten nie występuje, nie jest dopuszczalne zawieszenie postępowania. Nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia postępowania karne i cywilnych dotyczące bezprawnej, zdaniem J. C., sprzedaży nieruchomości. W sprawach administracyjnych dotyczących wymeldowania bada się jedynie, czy spełnione zostały przesłanki z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych tj. czy nastąpiła utrata (brak) tytułu prawnego do lokalu oraz opuszczenie lokalu bez wymeldowania. W skardze na powyższą decyzję J. C. , nie precyzując swoich żądań wobec sądu stwierdził, że decyzja jest sprzeczna z prawem. Przede wszystkim z nieruchomości nie wyprowadził się, pozostają tam jego meble i rzeczy osobiste. Nie mieszkał w nieruchomości dlatego, że był pozbawiony wolności. Ponadto decyzja jest przedwczesna: toczy się postępowanie karne przeciwko M. C. i J. M. o składanie fałszywych zeznań w sporze o nieruchomość i poświadczanie nieprawdy. Postępowanie o wymeldowanie powinno być zawieszone do czasu zakończenia tych postępowań ponieważ w ocenie skarżącego, wydanie decyzji w niniejszej sprawie zależy od rozstrzygnięć sądu powszechnego. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji, również dotyczące kwestii zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie o wymeldowanie i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddala skargę, jako bezzasadną. Powody. Brak podstaw do uznania za zasadny zarzut że skarżący nie opuścił mieszkania. Organy administracyjne prawidłowo bo w oparciu o wiarygodne dowody ustaliły, że skarżący dobrowolnie opuścił lokal i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się z pobytu stałego w lokalu. Przede wszystkim sam skarżący zeznał w dniu [...] przed organem I instancji, że nie przebywa w lokalu od 1995r. bowiem wyjechał za granicę i już do lokalu nie powrócił. Sporny lokal nie jest jego centrum życiowym skoro sam zeznał, że mieszka u rodziny. Nie podważa tego ustalenia twierdzenie skarżącego, że pozostają w lokalu jego meble i rzeczy osobiste. Fakt nieprzebywania skarżącego w lokalu wynika także z treści wniosku o jego wymeldowanie złożonego przez J. M., który od [...] jest właścicielem nieruchomości. Niezamieszkiwanie skarżącego w spornym lokalu potwierdzają ponadto informacje z dnia [...] z Komisariatu Policji w T. Organy administracyjne zasadnie uznały te dowody za wiarygodne, a ustalając stan faktyczny dokonały ich prawidłowej oceny (tzn. bez przekroczenia zasad swobodnej oceny dowodów) z uwzględnieniu wszelkich okoliczności sprawy, zasad logicznego rozumowania i zasad doświadczenia. Dodatkowo prawidłowość ustaleń faktycznych organów administracyjnych znajduje potwierdzenie w tym, że powództwo skarżącego o przywrócenie posiadania lokalu zostało oddalone prawomocnym wyrokiem z dnia 3.04. 2001r. Sądu Rejonowego w P. - sygn. akt [...]. Zastosowany przez skarżącego środek prawny (powództwo o przywrócenie posiadania) podjęty w celu powrotu do mieszkania, okazał się nieskuteczny. Podkreślić należy, że w sprawach o ochronę posiadania sąd bada jedynie ostatni stan posiadania i fakt jego naruszenia, nie rozpoznając samego prawa ani dobrej wiary pozwanego (art. 478 k.p.c.). Roszczenie wygasa, jeżeli nie będzie dochodzone w ciągu roku od chwili naruszenia (art. 344 § 2 k.c.). Sąd nie uznaje za zasadny zarzut skarżącego naruszenia przez organ administracyjny przepisu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Brak podstaw do uznania, że wpływ na treść zaskarżonych decyzji mogłyby mieć rozstrzygnięcia sądu powszechnego w toczących się sprawach cywilnych i karnych przeciwko J. M. i M. C. Okoliczności podnoszone przez skarżącego, a dotyczące kwestii związanych nabyciem przez J. M. nieruchomości w której zamieszkiwał skarżący i postawą M. C. nie podlegają rozpoznaniu w postępowaniu administracyjnym. Natomiast rozstrzygnięcie spraw toczących się przed sądem powszechnym przeciwko tym osobom nie jest zagadnieniem wstępnym mającym wpływ na wynik sprawy administracyjnej rozstrzyganej na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. W sprawach administracyjnych dotyczących wymeldowania bada się jedynie, czy spełnione zostały przesłanki z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Wskazać należy, że zaskarżone decyzje wydane zostały pod rządami prawa obowiązującego przed wydaniem w dniu 27.05.2002r. przez Trybunał Konstytucyjny wyroku sygn. akt K 20/01 (OTK-A 2002/3/34). Wymienionym wyrokiem TK orzekł o niezgodności art. 9 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności z przepisami art. 52 ust. 1 i art. 83 w zw. z art. 2 Konstytucji RP, a przepis ten utracił moc z dniem 19.06.2002r. (Dz. 2002r. Nr 78, poz. 716) w związku z czym do wydania decyzji o wymeldowaniu określonej osoby z pobytu stałego w trybie pierwszej części art. 15 ust. 2 ustawy, wystarczające jest spełnienie wyłącznie jednej z dwóch przesłanek określonych w tym artykule, a mianowicie przesłanki faktycznego opuszczenia miejsca stałego pobytu bez wymeldowania się, ponieważ obowiązek meldunkowy ma wyłącznie charakter ewidencyjny. W osądzanej sprawie podstawowa przesłanka polegająca na faktycznym opuszczeniu miejsca stałego pobytu bez wymeldowania się została należycie ustalona. Celem obowiązku meldunkowego jest zapewnienie prawidłowego funkcjonowania ewidencji ludności, która polega na rejestracji danych o miejscu pobytu, a więc rejestracji stanu faktycznego, a nie stanu prawnego. Z tych powodów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) orzekł Sąd jak w wyroku. /-/ W. Zygmont /-/ T.M. Geremek /-/ B. Koś T.M.