II SA/Po 458/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu -Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 lipca 2011r. wniosków o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi B. C. i M. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2011r. Nr [...] w przedmiocie opłaty eksploatacyjnej postanawia zwolnić B. C. i M. C. od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. /-/ K. Witkowicz-Grochowska Skarżący B. C. i M. C. wnieśli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, mianowicie poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w niniejszej sprawie. W uzasadnieniu wniosków oświadczyli, że utrzymują się wyłącznie z dochodów uzyskiwanych z gospodarstwa rolnego, które daje skarżącemu przychód w wysokości [...] zł miesięcznie oraz z emerytury B. C. w wysokości [...] zł miesięcznie. Nadto syn K. uzyskuje około [...] zł miesięcznie z tytułu prowadzenia gospodarstwa agroturystycznego. Oświadczyli, że nie posiadają innego zatrudnienia, nie mają oszczędności. Spłacają kredyt z ratą w wysokości 480 zł miesięcznie. Nadto podali, że nie prowadzą żadnej działalności gospodarczej. Skarżący wskazali, że gospodarstwo domowe prowadzą wraz z pełnoletnim synem. W części wniosku dotyczącej posiadanego majątku nieruchomego wskazali dom mieszkalny o powierzchni [...] m² oraz [...] m² przeznaczone na agroturystykę, w tym 4 pokoje gościnne oraz nieruchomość rolną o powierzchni [...] ha VI klasy. Z uwagi na fakt, że wniosek o prawo pomocy na urzędowym formularzu był niepełny i budził wątpliwości, co do sytuacji finansowej oboje skarżący, zostali wezwani, w oparciu o przepis art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 513, poz. 1270 ze zm. - dalej p.p.s.a.) do osobistego uzupełniania wniosków poprzez przedłożenie dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych. W odpowiedzi na wezwanie powtórzyli, że skarżąca otrzymuje stały dochód w postaci emerytury w wysokości [...] zł brutto, co daje [...] zł netto miesięcznie. Skarżący wraz z synem prowadzą gospodarstwo rolne z agroturystyką, gdzie mają trzy konie. Z tego tytułu skarżący uzyskuje średni dochód miesięczny w wysokości [...] zł, a syn około [...] zł. Z pracy w gospodarstwie oraz z agroturystyki, gdzie udostępniają 4 pokoje, skarżący wraz z synem nie rozliczają się z urzędem skarbowym, nie składają zeznań PIT. W gospodarstwie rolnym posiadają tylko konie i 50 kur, nie prowadzą innej produkcji zwierzęcej. Posiadaną ziemię przeznaczają na wysiewy mieszaki dla koni ([...] ha), a pozostałe [...] ha stanowią użytki zielone, na których pasą się konie. Oświadczyli, że nie sprzedają żadnej produkcji rolnej. Skarżący oświadczyli, że otrzymali dopłatę z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w wysokości [...] zł rocznie. Nadto podali, że nie prowadzą żadnej działalności gospodarczej. Są jedynie wpisani do ewidencji obiektów świadczących usługi hotelarskie prowadzonej przez Burmistrza Gminy. Skarżący oświadczył, że rachunek bankowy posiada tylko on, nie ma żadnych lokat terminowych. Wskazał, że ma kredyt hipoteczny w wysokości [...] zł oraz kredyt obrotowy w rachunku do kwoty [...] zł. Rata kredytu wynosi 480 zł miesięcznie. Nadto wskazali że nie posiadają żadnych zajęć komorniczych. Na wezwanie dotyczące posiadanych samochodów skarżący wskazali, że posiadają dwa samochody [...] z 1992r. oraz samochód [...] z 1983r. Podali, że syn nie posiada żadnego samochodu, ani innego majątku. Opisując posiadany majątek nieruchomy skarżący wskazali, że we współwłasności majątkowej małżeńskiej posiadają tylko gospodarstwo rolne o powierzchni [...] ha, VI klasy bonitacyjnej, dom mieszkalny o powierzchni [...] m², budynek, w którym mieści się agroturystyka o powierzchni [...] m², gdzie znajdują się 4 pokoje i sala z jadalnią. Wskazali, że w zasadzie utrzymują się z okazjonalnego wynajmu tych właśnie pokoi z wyżywieniem lub bez. Z uwagi na klasę gruntów nie płacą podatku. Nadto ponoszą koszty bieżącego utrzymania budynków, gdyż nie są one nowe. Ponoszą koszty energii elektrycznej (około 235 zł miesięcznie), wody (około 109 zł miesięcznie), kanalizacji, telefonu oraz ubezpieczenia społecznego w KRUS w kwocie 690 zł na kwartał. Na potwierdzenie powyższych okoliczności skarżący przedłożyli: - potwierdzenie wypłaty emerytury, - kopię zgłoszenia do ewidencji obiektów świadczących usługi hotelarskie, - zaświadczenie z Gospodarczego Banku Spółdzielczego w M., wraz z wyciągiem z rachunku bankowego, na którym widnieje saldo końcowe na ujemną kwotę [...] zł, - kopie dowodów rejestracyjnych samochodów, - dowód wpłaty składki na ubezpieczenie społeczne rolników, - faktury za wodę, energię elektryczną. Wpis stosunkowy w niniejszej sprawie wynosi 1.500 zł Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w wydatkach koniecznego utrzymania. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić najmniejszej nawet należności sądowej bez narażenia koniecznego bieżącego swojego utrzymania. Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że aktualna sytuacja skarżących pozwala na zwolnienie ich od obowiązku poniesienia kosztów sądowych w całości. Utrzymują się jedynie ze świadczenia emerytalnego skarżącej oraz z gospodarstwa rolnego i agroturystyki, z którego dochody nie są stałe. Skarżący nie prowadzą produkcji rolnej, którą mogliby przeznaczyć na sprzedaż, grunty klasy VI służą wypasaniu i pozyskaniu karmy dla trzech koni pracujących w agroturystyce. Obecny dochód 3-osobowej rodziny wynosi łącznie średnio [...] zł miesięcznie. Wprawdzie uzyskują dopłaty z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, ale przeznaczają je na prowadzenie gospodarstwa agroturystycznego. Doświadczenie życiowe wskazuje, że dochód rodziny w całości przeznaczają na pokrycie opłat stałych związanych z utrzymaniem domu, raty kredytu, ubezpieczenia społecznego, konserwacji obiektów oraz pozostałych kosztów bieżącego utrzymania rodziny (żywność, chemia gospodarcza, ubiór, paliwo). Aktualną sytuację finansową najlepiej obrazuje ujemne saldo na rachunku bankowym i brak oszczędności. Wobec powyższego skarżący wykazali, że realnie nie mają możliwości wygospodarowania środków celem ich przeznaczenia na pokrycie kosztów sądowych niniejszego postępowania, chociażby w części, bez uszczerbku w niezbędnych swoich wydatkach bieżącego utrzymania. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 i art. 246 §1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K. Witkowicz-Grochowska