II SA/Po 462/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Stankowski Sędziowie: del. Sędzia WSA Maria Bohdanowicz (spr.) As. sąd. Danuta Rzyminiak – Owczarczak Protokolant: referent stażysta Marcin Kubiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi D. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, po wznowieniu postępowania, decyzji w sprawie odmowy rejestracji pojazdu o d d a l a s k a r g ę /-/D.Rzyminiak-Owczarczak /-/J.Stankowski /-/M.Bohdanowicz 4/II SA/Po 462/03 U Z A S A D N I E N I E Zaskarżoną do Sądu decyzją z [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 kpa utrzymało w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] nr [...] z dnia [...] r. w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji z dnia [...] r. nr [...]. Decyzja zapadła przy następujących ustaleniach. WS dniu [...] r. D. P. złożył w Starostwie Powiatowym w K. wniosek o rejestrację ciągnika rolniczego marki [...] nr ramy [...], nr silnika [...] przekładając jako dowód jego własności akt notarialny Rep. A nr [...] przekazania gospodarstwa rolnego na jego rzecz przez rodziców A. i M. P.. Złożył jednocześnie oświadczenie o zaginięciu dotychczasowego dowodu rejestracyjnego pojazdu. Decyzją nr [...] z dnia [...] r. Starosta K. zarejestrował przedmiotowy pojazd. [...] r. M. P. poinformował Starostwo Powiatowe w K., że ciągnik rolniczy [...] stanowi jego własność, bowiem umowa darowizny nieruchomości rolnej z [...] r. nie obejmowała przeniesienia własności tego pojazdu. Jednocześnie załączył do pisma kserokopię dowodu rejestracyjnego ciągnika, którego oryginał znajduje się w jego posiadaniu. Starosta K. postanowieniem nr [...] z dnia [...] r. wznowił postępowanie w tej sprawie, a następnie decyzją nr [...] z dnia [...] r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 i art. 151 § 1 pkt 2 kpa uchylił dotychczasową decyzję Starosty K. z dnia [...] r. o rejestracji przedmiotowego pojazdu na nazwisko D. P. i odmówił D. P. zarejestrowanie przedmiotowego pojazdu. W uzasadnieniu decyzji podano, że po zarejestrowaniu pojazdu na wniosek D. P. doszło do ujawnienia faktu istotnego dla rozstrzygnięcia sprawy, a było nim istnienie dotychczasowego dowodu rejestracyjnego pojazdu. Pojazd został zarejestrowany na podstawie przesłanki wskazanej przez D. P., że dowód rejestracyjny zaginął. Okoliczność ta stanowił podstawę do wznowienia postępowania i uchylenia dotychczasowej decyzji. Odmawiając natomiast rejestracji wzięto pod uwagę, że zgodnie z obowiązującymi przepisami osoba ubiegająca się o rejestrację pojazdu winna przedłożyć ostatni dowód rejestracyjny. Odwołując się od tej decyzji D. P. zarzucił naruszenie art. 145 § 1 pkt 5 kpa poprzez błędne jego zastosowanie i błąd w ustaleniach faktycznych co do stanu prawnego pojazdu. Zdaniem odwołującego się, jest oczywistym, że aktem notarialnym została przekazana mu całość gospodarstwa rolnego łącznie z ciągnikiem i przyczepami, które to pojazdy służą do transportu płodów rolnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. w dniu [...] r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Starosty K. podzielając w pełni stanowisko organu I instancji. Jako materialno – prawną przesłankę odmowy rejestracji pojazdu wskazano przepisy art. 72 do 78 ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 19 czerwca 1999 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz. U. nr 59 poz. 632 z późn. zm.). Przepisy te wymagają dla rejestracji pojazdu następujące dokumenty: - dowód własności pojazdu - dowód rejestracyjny pojazdu, jeżeli pojazd był zarejestrowany Skoro D. P. nie przedłożył dowodu rejestracyjnego w sytuacji, gdy takim dowodem dysponował jego ojciec brak było podstaw do rejestracji tego pojazdu na jego nazwisko. Decyzja ta uprawomocniła się. W dniu [...] r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. wpłynął wniosek D. P. o wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej decyzją ostateczną SKO w K. z dnia [...] r. [...]. Powołując się na treść art. 145 § 1 pkt 5 kpa w zw. z art. 148 § 1 kpa wskazał na nowe okoliczności faktyczne które istniały w dniu wydania decyzji ([...] r.), a były nieznane organowi który wydał decyzję. Jest to postanowienie Sądu Rejonowego w K. z [...] r. które utrzymało w mocy postanowienie Prokuratora Rejonowego w K. z [...] r. (sygn. akt [...]) o umorzeniu dochodzenia w sprawie przywłaszczenia przez D. P. ciągnika marki [...]oraz trzech przyczep o łącznej wartości 20.000 zł na szkodę M. P.. Wyraził pogląd, że postanowienie Sądu Rejonowego w K. z [...] r. jest istotnym dowodem ponieważ w uzasadnieniu zawarte jest stanowisko iż przepis art. 55 3 kc stanowi, że gospodarstwo rolne to nie tylko grunty orne wraz z budynkami, ale i urządzenia i inwentarz, które stanowią zorganizowaną całość gospodarczą oraz, że inwentarzem gospodarstwa rolnego jest nie tylko inwentarz żywy – zwierzęta, ale też inwentarz martwy – sprzęt potrzebny do produkcji rolnej (ciągnik, przyczepy). Postanowieniem z [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wznowiło postępowanie w niniejszej sprawie, a następnie decyzją z [...] r. nr [...] odmówiło uchylenia decyzji dotychczasowej. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego przedstawiony nowy dowód w postaci postanowienia Sądu Rejonowego o umorzeniu dochodzenia w sprawie przywłaszczenia ciągnika nie stanowi przesłanki do uchylenia dotychczasowej decyzji. Nawet gdyby jego treść znana była organowi przed wydaniem decyzji to i tak w sprawie nie zapadłoby inne rozstrzygnięcie niż dotychczas. Bowiem jedyną i wyłączną przesłanką odmowy rejestracji pojazdu był fakt nieprzedłożenia przez D. P. ostatniego dowodu rejestracyjnego pojazdu a w tej sprawie postanowienie Sądu niczego nie wnosi. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy D. P. zarzucił - rażące naruszenie przepisów postępowania administracyjnego w sprawie, które miało istotny wpływ na wynik sprawy 1. art. 107 § 3 kpa poprzez brak wymaganego uzasadnienia faktycznego oraz prawnego zaskarżonej decyzji 2. naruszenie art. 7 kpa w zw. z art. 77 § 1 kpa poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego w przedmiotowej sprawie i naruszenie zasady prawdy obiektywnej oraz słusznego interesu obywatela 3. naruszenie art. 145 § 1 pkt 5 kpa poprzez przyjęcie, że w sprawie nie występuje przesłanka uzasadniająca uchylenie zaskarżonej decyzji - naruszenie przepisów postępowania które miało wpływ na wynik sprawy i wniósł o: 1. stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji ewentualnie o 2. uchylenie zaskarżonej decyzji jako niezgodnej z prawem i utrzymanie w mocy decyzji o zarejestrowaniu ciągnika 3. uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. W swym uzasadnieniu odwołując powołując się na zasady ogólne postępowania administracyjnego określone w rozdziale 2 kpa od art. 6 do 16 merytorycznie przywołał treść postanowienia Sadu Rejonowego w K. o braku podstaw dla faktu popełnienia przestępstwa przywłaszczenia maszyn rolniczych przez odwołującego się a tym samym istnienia przesłanki dla wznowienia postępowania w sprawie rejestracji ciągnika na jego nazwisko. Przytoczył także argumentację Sądu w zakresie interpretacji art. 553 kc odnośnie pojęcia gospodarstwa rolnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. w dniu [...] r. [...], [...] utrzymało w mocy decyzję SKO w K.w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji [...] z dnia [...] r. Organ II instancji nie podzielił zarzutów wniosku. W jego ocenie decyzja z [...] r. zawiera przesłanki prawno – materialne które legły u podstaw odmowy, po wznowieniu postępowania, uchylenia decyzji dotychczasowej. U podstaw merytorycznego rozstrzygania legły przepisy art. 72 ust. 1 ustawy z 20.VI.1997 r. Prawi i ruchu drogowym i § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z 19.VI.1999 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów o dokumentach które winna przedstawić organowi osoba ubiegająca się o rejestrację pojazdu. Niemożliwość przedstawienia istniejącego dowodu rejestracyjnego skutkowało decyzję utrzymującą w mocy dotychczasową. W skardze do Sądu na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z [...] r. D. P. powtórzył wszystkie argumenty zawarte we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z [...] r. i wniósł o - stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji ewentualnie o - uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny po zapoznaniu się ze stanem faktycznym i prawnym sprawy zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Skarżący swoje prawo własności do ciągnika wywodzi z umowy przekazania gospodarstwa rolnego przez ojca na jego rzecz i potwierdzenia tego domaga się poprzez zarejestrowanie ciągnika na jego nazwisko w dowodzie rejestracyjnym od organu administracji. Organy te natomiast nie są uprawnione do rozstrzygania sporów o własności między stronami. Jak trafnie wywodzi organ orzekający podstawą odmowy rejestracji pojazdu były przepisy art. 72 ust. 1 ustawy z 20.VI.1996 r. Prawo o ruchu drogowym (tj. Dz. U. z 2003 r. nr 58 poz. 515) oraz rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 22.VII.2002 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz. U. nr 133 poz. 1123) jak również przepisy wcześniej obowiązujące które dla rejestracji pojazdu wymagają od właściciela 1. dowodu własności 2. karty pojazdu 3. dowodu rejestracyjnego jeżeli pojazd był zarejestrowany. Zarówno kontrola organu wyższego stopnia nad decyzją organu I instancji jak i Sądu sprowadza się do kognicji w zakresie jej zgodności z prawem. I w tej mierze, mimo szerokiego wywodu skarżącego zawartego w skardze, co do naruszenia przepisów postępowania oraz przepisów prawa materialnego należy stwierdzić prawidłowość decyzji. Odnosi się to także do braku istnienia przesłanki dla wznowienia postępowania. W żadnej mierze nie może być nią postanowienie Sądu o braku czynu przestępczego po stronie skarżącego, skoro podstawę odmowy uchylenia decyzji stanowi nieprzedłożenie organowi wymaganych prawem dokumentów do rejestracji pojazdu. Na marginesie tej sprawy, jako sprawy administracyjnej rozpoznawanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, należy stwierdzić, że konflikt między stronami a mający swą podstawę w umowie darowizny gospodarstwa rolnego ma charakter cywilnoprawny, a nie administracyjny. Jego istotą bowiem jest, czy darczyńca przekazał obdarowanemu gospodarstwo rolne jako zorganizowaną całość gospodarczą, czy też umowa darowizny dotyczyła jedynie nieruchomości. W aktach administracyjnych brak jest tej umowy, skąd trudno ją interpretować, a nie leży w zakresie rozpatrywanej sprawy. Rozstrzygnięcie tego organu należy do sądu cywilnego, bowiem o własności nie przesądza wpis w dowodzie rejestracyjnym lecz umowa bądź wyrok sądu (wyrok SN z 2.VI.2004 r. IV 449/03). O ile zatem z umowy darowizny wynika fakt przejścia własności ciągnika na skarżącego, to łącznie z dowodem rejestracyjnym, i D. P. przysługiwać będzie roszczenie o nakazanie wydania mu przez ojca tego dowodu rejestracyjnego, a po jego wyegzekwowaniu, żądanie rejestracji pojazdu. Jeśli z umowy nie wynika wyraźnie, czy i co było objęte zamiarem stron, a skarżący jest przekonany co do przejścia własności ciągnika na jego rzecz, to przysługuje mu powództwo o ustalenie, iż jest właścicielem ciągnika, co należy rozumieć łącznie z dowodem rejestracyjnym. Rozstrzygnięcie zatem zagadnienia cywilnego jako zagadnienia wstępnego dla postępowania administracyjnego pozytywnego dla skarżącego jest niezbędne. W obecnym stanie decyzje organów administracji są zgodne z prawem. Te zatem okoliczności były podstawą dla oddalenia skargi na mocy art. 151 ustawy z 30.VIII.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270). /-/D.Rzyminiak-Owczarczak /-/J.Stankowski /-/M.Bohdanowicz KB/