II SA/Po 4638/01

WyrokWSA w Poznaniu2004-05-11

Skład orzekający: Stanisław Małek, Grażyna Radzicka, Karol Pawlicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji, orzekając o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego samowolnie przed 1 stycznia 1995 r. na terenie przeznaczonym pod inną zabudowę zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego obowiązującym w dacie budowy, powinien uwzględnić aktualny plan zagospodarowania przestrzennego obowiązujący w dacie orzekania?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przy ocenie zgodności samowolnie wybudowanego obiektu z planem zagospodarowania przestrzennego, w przypadku orzekania o nakazie rozbiórki po dniu 1 stycznia 1995 r., należy brać pod uwagę aktualny plan zagospodarowania przestrzennego obowiązujący w dacie orzekania. Organy administracji nie zbadały tej kwestii, co stanowiło podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki budynku garażowo-gospodarczego wybudowanego w 1984 r. bez pozwolenia na terenie przeznaczonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego z 1975 r. pod budowę drogi ekspresowej. Organ pierwszej instancji wydał nakaz rozbiórki, a decyzję tę utrzymał w mocy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego. Skarżące podniosły, że według ich informacji, w aktualnym planie zagospodarowania przestrzennego działka nie jest przeznaczona pod budowę drogi ekspresowej.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, i zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz jednej ze skarżących zwrot kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący del. Sędzia NSA Stanisław Małek (spr.) Sędzia NSA Grażyna Radzicka Asesor sąd. Karol Pawlicki Protokolant sekr.sąd. Dobrosława Sobczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2004r. sprawy ze skargi 1) U. R.., 2) R. E., 3) M.C. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2000r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego ; I. uchyla zaskarżoną decyzje oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. z dnia [...] czerwca 2000r. Nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej U. R. kwotę 10,00zł (dziesięć złotych 00/100) tytułem zwrotu kosztów sądowych. /-/ K.Pawlicki /-/ St.Małek /-/ G.Radzicka Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. decyzją z dnia [...] czerwca 2000r. na podstawie przepisu art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z 24 października 1974r. (Dz.U. Nr 38 poz. 223 ze zm.) w związku z art. 103 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 7 lipca 1994r. (Dz.U. Nr 89 poz. 414 ze zm.) nakazał I. R. rozbiórkę budynku garażowo-godpodarczego o powierzchni 28 m2 usytuowanego na działce przy ul. [...]. Ustalono, że zgodnie z oświadczeniem inwestora budynek garażowo-gospodarczy o konstrukcji drewnianej wybudowany został w 1984r. Zgodnie z miejscowym planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego miasta P., zatwierdzonym przez Wojewodę P. [...] sierpnia 1975r. (Dz.Urz. Wojewódzkiej Rady Narodowej Nr 14 poz. 110 z 1975r.) działka, na której wybudowany został obiekt przeznaczona została pod drogę ekspresową relacji G. – W. . Nakaz rozbiórki znajduje uzasadnienie w powołanym przepisie art. 37 ust. 1 pkt 1. Obiekt wybudowany został bowiem na terenie przeznaczonym pod inną zabudowę. I. R. w odwołaniu wskazał, iż brak było podstaw do nakazania rozbiórki skoro z posiadanych przez niego informacji wynika, iż "przez działkę na której wybudowany został obiekt nie będzie przebiegała wymieniona droga". Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżoną decyzją wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy decyzje organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy podzielił argumentację zaskarżonej decyzji. Wyjaśniono, że umowa dzierżawy zawarta przez inwestora z Zarządem Gospodarki Terenami w P. upoważniała tylko do realizacji tymczasowego obiektu gospodarczego do przechowywania narzędzi ogrodniczych. Inwestor warunków tych nie dopełnił, gdyż wybudował obiekt bez wymaganego pozwolenia na terenie przeznaczonym w planie zagospodarowania przestrzennego pod inna zabudowę. Organ odwoławczy uznał, iż decyzja organu pierwszej instancji nie narusza przepisu art. 37 ust. 1 pkt 1 prawa budowlanego z 1974r. I. R. zmarł [...] sierpnia 2000r. Spadek po wymienionym nabyły jego żona U. R. oraz córki R. E. i M. C. (postanowienie spadkowe z [...] marca 2001r. – k. 18 akt sądowych). U. R., R. E. i M. C. wniosły skargę, domagając się uchylania zaskarżonej decyzji. Skarżące wskazały, iż według posiadanych informacji w aktualnym planie zagospodarowania przestrzennego działka nie jest przeznaczona pod budowę drogi ekspresowej. Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Przepis art. 37 ust.1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z 24 października 1974r. (Dz.U. Nr 38 poz. 229 ze zm.) stanowił, iż obiekty budowlane wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy podlegają przymusowej rozbiórce, gdy organ administracji stwierdzi, że obiekt budowlany znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę. W rozpoznawanej sprawie niewątpliwe jest, iż budynek garażowo-gospodarczy został wybudowany w 1984r. bez wymaganego pozwolenia, o którym mowa w art. 28 prawa budowlanego z 1974r. i to na terenie, który zgodnie z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego był przeznaczony pod budowę drogi ekspresowej, a więc pod innego rodzaju zabudowę. Stosownie do przepisu art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994r. do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem 1 stycznia 1995r. stosuje się przepisy poprzednio obowiązującego Prawa budowlanego z 1974r. umożliwiające legalizację obiektu po wykluczeniu przesłanek określonych w art. 37 ust. 1 pkt 1 i 2 tego prawa. Należy jednak mieć na względzie, iż skoro skutki samowoli budowlanej likwidowane są obecnie, to przy badaniu czy wybudowany samowolnie przed dniem 1 stycznia 1995r. obiekt znajduje się na terenie przeznaczonym według zapisów planu zagospodarowania przestrzennego pod zabudowę lub przeznaczony jest pod zabudowę innego rodzaju, to niezbędne jest dokonanie oceny zgodności wybudowanego obiektu z planem obowiązującym w dacie orzekania. Brak byłoby nowiem racjonalnych przesłanek do nakazania rozbiórki obiektu, który znajduje się na terenie przeznaczonym w aktualnym planie zagospodarowania przestrzennego pod tego rodzaju zabudowę (por. wyrok NSA z 4 marca 2003r. sygn. SA/Bk 1473/02. Organy administracji powyższych okoliczności nie wyjaśniły (art. 7 i art. 77 § 1 kpa). Z tego powodu na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1c ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w związku z art. 97 § 1 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przedsądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. Orzeczenie o zwrocie kosztów sądowych uzasadnia przepis art. 200 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Rozstrzygnięcie zawarte w punkcie II-im sentencji traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku (art. 152 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). /-/ K.Pawlicki /-/ St.Małek /-/ G.Radzicka MarK

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło