II SA/Po 469/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 czerwca 2012r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi R. J. na decyzję Wojewody z dnia [...] marca 2012r. Nr [...] w przedmiocie odszkodowania za grunt przejęty pod drogę postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. /-/ K. Witkowicz-Grochowska Skarżący R. J. wniósł o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości. Argumentował, że łączny dochód, jaki uzyskuje razem z żoną wynosi 1.660 zł miesięcznie, jego emerytura wynosi 974 zł netto, a renta żony 690 zł netto. Na miesięczne koszty utrzymania składają się wydatki na wyżywienie – 600 zł, ubranie i buty – 140 zł, środki czystości - 60 zł, prąd – 100 zł, telefon i Internet – 100 zł, opał 200 zł – 250 zł, leki – 300 zł, podatek – 50 zł. Nadto w 2010r. żona skarżącego zakupiła 2 aparaty słuchowe na kwotę 7.400 zł., co stanowi znaczny uszczerbek dla budżetu domowego. Skarżący oświadczył, że wspólnie z żoną prowadzą swoje gospodarstwo domowe. Mają dom o powierzchni 90 m², usytuowany na działce o powierzchni 3.450 m². W części wniosku dotyczącej posiadanego stanu majątkowego skarżący oświadczył, że posiada zasoby pieniężne w wysokości 41.700 zł wypłacone przez Zarząd Dróg Miejskich tytułem odszkodowania za grunt przejęty pod drogę. Do wniosku skarżący dołączył dowody wpłaty emerytury i renty, decyzje o wysokości emerytury i renty, rachunki za media, decyzję o wysokości podatku od nieruchomości za 2012r. Stosownie do art. 245 §3 i art. 246 §1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270, dalej p.p.s.a.), prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie pełnomocnika z urzędu, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Należy zauważyć, że regulacja zawarta w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. stanowi odstępstwo od zasady ustanowionej w art. 199 p.p.s.a., stosownie do której strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Dlatego podkreślić należy, że instytucja prawa pomocy ma służyć przede wszystkim osobom, które nie mają możliwości zgromadzenia środków na opłacenie kosztów związanych z obroną swoich praw przed sądem lub następuje to kosztem utrzymania własnej rodziny. A zatem przytoczone we wniosku okoliczności powinny uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w powołanej regulacji. Tak więc, to na wnioskodawcy spoczywa ciężar wykazania, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z tego prawa. Wnioskodawca winien, więc wykazać w sposób niebudzący wątpliwości, że zdobycie środków niezbędnych do uczestniczenia w postępowaniu sądowym, jest obiektywnie niemożliwe. Mając powyższe na uwadze, należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie nie zachodziły okoliczności uniemożliwiające skarżącemu uiszczenie kosztów sądowych bez uszczerbku w koniecznych wydatkach utrzymania jego i rodziny. Wprawdzie na stałe utrzymuje się wraz z żoną ze świadczeń z ubezpieczenia społecznego, ale nie podał, że ma jakie zaległości płatnicze w swoich zobowiązaniach. Podkreślenia wymaga, że skarżący dysponuje zasobami pieniężnymi w znacznej wysokości uzyskanymi z tytułu wypłaty odszkodowania za grunt przejęty pod drogę, co jest przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego. Wysokość tych oszczędności pozwala na zaspokojenie potrzeb wnioskodawców związanych z zakupem leków i aparatów słuchowych, a także na pokrycie kosztów sądowych niniejszego postępowania. Mając powyższe na uwadze wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w sprawie bez uszczerbku w koniecznych swoich wydatkach, nawet w części. Treść złożonego oświadczenia majątkowego pozwala jednoznacznie stwierdzić, że uiszczenie kosztów sądowych w niniejszej sprawie przy dysponowaniu oszczędnościami we wskazanej wysokości, nie spowoduje uszczerbku w koniecznych kosztach bieżącego utrzymania. Poniesienie pełnych kosztów sądowych w niniejszej sprawie nie ograniczy, więc prawa skarżącego do sądu. W tym stanie rzeczy wniosek o prawo pomocy nie zasługiwał na uwzględnienie, co skutkować musiało jego oddaleniem. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 w zw. z art. 246 §1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K. Witkowicz-Grochowska