II SA/Po 479/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Sędziowie Sędzia WSA Elwira Brychcy Sędzia WSA Jakub Zieliński (spr.) Protokolant St. sekretarz sąd. Joanna Wieczorkiewicz-Skoczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 07 października 2010 r. sprawy ze skargi E. F., D. F.-B., M. D.j, A. F., P. F., K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] 2010 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Marszałka Województwa Wielkopolskiego z dnia [...] 2010r. nr [...] II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu na rzecz skarżących kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana /-/ J. Zieliński /-/ A. Łaskarzewska /-/ E. Brychcy Pismem z dnia 8 marca 2010r G. R. "A" w K. zwróciło się do Marszałka Województwa Wielkopolskiego o wydanie nowej decyzji ustanawiającej obręb hodowlany o łącznej powierzchni 5,77 ha dla tego G. R.. Postanowieniem z dnia [...] 2010r. Marszałek Województwa Wielkopolskiego dopuścił do udziału w postępowaniu administracyjnym, w sprawie ustanowienia obrębu hodowlanego, O.W.P. K. E. w P., a w uzasadnieniu wskazano, iż przemawiają za tym cele statutowe tej organizacji. Decyzją z dnia [...] 2020r. Marszałek Województwa Wielkopolskiego, na podstawie art. 155 i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego; t.j.Dz.U.00.98.1071 z późn. zm. (k.p.a.) , w zw z art. 15 ust. 2b ustawy z dnia 18 kwietnia 1985r. i rybactwie śródlądowym (Dz. U. z 1999r. Ne 66, poz. 750 ze zm.), § 14 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, z dnia 12 listopada 2001r. w sprawie połowu ryb oraz warunków chowu, hodowli i połowu innych organizmów żyjących w wodzie (Dz.U. nr 138, poz. 1559 ze zm.) oraz art. 5 ust. 3 b ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze zmianami w podziale zadań i kompetencji administracji terenowej (Dz.U. nr 175, poz. 1462) po rozpatrzeniu wniosku G.R. "A" w K., zmienił decyzję nr [...], wydaną przez Wojewodę Wielkopolskiego z dnia [...]2003r. w ten sposób, że: 1) po słowach "ustanawia się obręb hodowlany na terenie miasta K. w obrębie G., obejmuje stawy" wyrazy: "o powierzchni 3,47 ha", zastępuje się wyrazami: "o powierzchni 5,77ha" 2) w pozostałym zakresie decyzja pozostała bez zmian. W uzasadnieniu wskazano, iż zmiana decyzji Wojewody Wielkopolskiego nastąpiła w związku z rozbudową dotychczasowego obiektu stawowego i zwiększeniem powierzchni stawów o 2,3 ha. Zdaniem Marszałka Województwa Wielkopolskiego wniosek G. R. "A" w K. zasługiwał na uwzględnienie, albowiem na terenie obrębu hodowlanego prowadzona będzie intensywna produkcja materiału zarybieniowego oraz ryb konsumpcyjnych. Oznakowanie obrębu zgodnie z obowiązującymi przepisami przyczyni się do jego ochrony przed kłusownikami, a także do zachowania odpowiednich standardów sanitarnych. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł O.W. P. K.E. w P., zarzucając naruszenie art. 155 k.p.a. albowiem nie uzyskano zgody strony postępowania – O. W. P. K. E. w P., na zmianę decyzji Wojewody Wielkopolskiego. Nadto podniesiono, iż G. R. "A" w K. wniosło o wydanie nowej decyzji o ustanowieniu obrębu hodowlanego, a nie o zmianę wcześniej wydanej decyzji. Decyzją z dnia [...] 2010r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P., na podstawie art. 17 pkt 1, art. 104, art. 105 §1, art. 127 § 2, art. 155 i art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i umorzyło postępowanie w sprawie. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podzielił stanowisko odwołującego się, iż nieuzyskanie zgody stron postępowania na zmianę decyzji, stanowiło naruszenie art. 155 k.p.a. Na powyższą decyzję skargę wniósł pełnomocnik właścicieli G.R. "A", zarzucając: - naruszenie prawa procesowego mającego istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez niewłaściwe ustalenie stron postępowania - niewłaściwe zinterpretowanie art. 155 k.p.a. i art. 105 k.p.a. W uzasadnieniu skarżący podniósł, iż dopuszczenie organizacji ekologicznej do udziału w postępowaniu było bezpodstawne, nadto skoro ta organizacja, poinformowana o prawie do wypowiedzenia się w trybie art. 10 § 1 k.p.a., nie skorzystała z tej możliwości, to w sposób dorozumiany wyraziła zgodę na zmianę decyzji Wojewody Wielkopolskiego o ustanowieniu obrębu hodowlanego. Na potwierdzenie merytorycznej zasadności powiększenia obrębu hodowlanego, skarżący przedłożył opinię z dnia [...] 2010r, autorstwa [...] R. K. Kierownika Zakładu Ichtiologii Instytutu Rybactwa Śródlądowego w [...]. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wniosło o jej oddalenie, odwołując się do argumentów zawartych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę O.W. P. K. E. w P., wniósł o jej oddalenie, podnosząc w szczególności, iż opinia [...] R. K. nie zawiera odniesienia do przepisów prawnych regulujących ochronę przyrody i ochronę środowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje: Zarzuty podniesione w skardze okazały się niezasadne, jednak wniesienie skargi umożliwiło Sądowi uchylenie zaskarżonej decyzji z powodów dostrzeżonych z urzędu. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Ocenie Sądu podlega zatem zgodność aktów administracyjnych (w tym przypadku decyzji) zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Kontrola ta obejmuje badanie, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Kontrola wojewódzkiego sądu administracyjnego stosownie do unormowania art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) obejmuje wszystkie, a nie tylko podniesione w skardze kwestie związane z procesem stosowania prawa w postępowaniu administracyjnym. Obejmuje więc to, czy organy administracji dokonały prawidłowych ustaleń odnośnie do obowiązywania zastosowanych norm prawnych, czy normy te właściwie zinterpretowały i czy nie naruszyły zasad ustalania określonych faktów za udowodnione. Rację miał organ II instancji formułując tezę, iż w ustalonym stanie faktycznym nie było możliwe wydanie przez organ I instancji decyzji na podstawie art. 155 k.p.a. Nie można się natomiast zgodzić z wnioskiem organu, iż brak ww. możliwości spowodowany był brakiem zgody stron postępowania na zmianę decyzji. O. W.P. K. E. w P. nie był stroną pierwotnego postępowania dotyczącego ustanowienia obrębu hodowlanego o powierzchni 3,47 ha (decyzja Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] 2003r. [...]). A zatem w przypadku hipotetycznego postępowania w przedmiocie zmiany decyzji Wojewody Wielkopolskiego, na podstawie art. 155 k.p.a. nie byłaby wymagana zgoda ww. organizacji ekologicznej. W przedmiotowej sprawie decyzja z dnia [...] 2003r. nie mogła zostać zmieniona w oparciu o art. 155 k.p.a. W orzecznictwie sądów administracyjnych funkcjonuje ugruntowany pogląd, iż postępowanie w sprawie zmiany decyzji ostatecznej musi zatem być prowadzone w ramach tego samego stanu prawnego i faktycznego oraz z udziałem tych samych stron. Decyzja wydana na jego podstawie może więc dotyczyć wyłącznie zagadnień rozstrzygniętych poprzedzającą ją decyzją ostateczną, a nie zagadnień nowych, (por. wyrok WSA w Warszawie z 25 czerwca 2008r. IV SA/Wa 554/08 LEX nr 513869, wyrok WSA w Gdańsku, z dnia 30 kwietnia 2008r, II SA/Gd 787/07, LEX nr 518791). Pomijając treść wniosku G.R. "A" z dnia 8 marca 2010r. "o wydanie nowej decyzji ustanawiającej obręb hodowlany o łącznej powierzchni 5,77 ha", należy zauważyć, iż w sprawie tej wystąpił zupełnie inny stan faktyczny, aniżeli w sprawie ustanowienia pierwotnego obrębu hodowlanego o powierzchni 3,47 ha. Skutki utworzenia nowego, większego obrębu hodowlanego są niewątpliwie inne dla społeczności lokalnej, dla szeroko rozumianej ochrony środowiska, zważywszy w szczególności na możliwość likwidacji na terenie obrębu hodowlanego chronionych prawem gatunków zwierząt, np. kormoranów. Z tego też względu ustanowienie nowego obrębu hodowlanego może nastąpić wyłącznie na drodze wydania nowej decyzji, a nie zmiany decyzji dotychczasowej w trybie art. 155 k.p.a. Gdyby przedmiotowe postępowanie administracyjne było prowadzone prawidłowo, niewątpliwie O. W. P. K. E. w P. przysługiwałby status strony. Wadliwy tryb postępowania (tu prowadzonego na podstawie art. 155 k.p.a.) nie może eliminować z udziału w postępowaniu podmiotu, który byłby stroną, gdyby postępowanie toczyło się w prawidłowym trybie. Dlatego też Sądu uznał, iż ww. organizacja ekologiczna była stroną postępowania administracyjnego i była uprawniona do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji. Pomimo, iż organ II instancji uchylił decyzję Marszałka Województwa Wielkopolskiego, nieprawidłowo orzekł o umorzeniu postępowania administracyjnego. Na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w świetle przyjętej przez kodeks konstrukcji, umarza się postępowanie będące w toku, które staje się bezprzedmiotowe. Podzielić należy pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaprezentowany w wyroku z dnia 9 stycznia 1985 r., III SA 1105/84, RNGA 1986, nr 2, s. 37; GAP 1987, nr 5, s. 43, w którym stwierdzono, że: "1. Art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. nie precyzuje wyraźnie przyczyn umorzenia w postępowaniu odwoławczym postępowania pierwszej instancji. Wydaje się jednak oczywiste, że umarzając postępowanie organu I instancji, organ odwoławczy kieruje się przesłankami określonymi w art. 105 § 1 k.p.a., czyli spowodowaną jakimikolwiek przyczynami - bezprzedmiotowością postępowania. Z kolei w wyroku z dnia 11 czerwca 1981 r., SA 1031/81, ONSA 1981, nr 1, poz. 60, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż: "Umorzenie postępowania przez organ odwoławczy w wypadku uchylenia decyzji organu I instancji jest dopuszczalne tylko w zw. z art. 105 k.p.a. Jeżeli natomiast mimo uchylenia decyzji organu I instancji wniosek skarżącego nie stracił swej aktualności i nie został rozstrzygnięty co do istoty, to postępowanie w sprawie nie stało się bezprzedmiotowe". Pogląd ten jest aktualny w przedmiotowej sprawie. Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję i umorzyć postępowanie przed organem pierwszej instancji, jeżeli postępowanie to było bezprzedmiotowe przed wydaniem zaskarżonej decyzji, czyli istniały podstawy do jego umorzenia przez organ pierwszej instancji. W niniejszej sprawie decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego spowodowała w istocie, że wniosek G.R."A" z dnia 8 marca 2010r. "o wydanie nowej decyzji ustanawiającej obręb hodowlany o łącznej powierzchni 5,77 ha", nie zostałby rozpoznany, co uznać należy za niedopuszczalne. Jest to więc uchybienie proceduralne, które niewątpliwie ma wpływ na treść rozstrzygnięcia. Uchylając decyzję organu I instancji organ odwoławczy winien był przekazać sprawę Marszałkowi Województwa Wielkopolskiego do ponownego rozpoznania. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie 145 § 1 pkt. 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, (p.p.s.a.) Dz. U Dz.U.02.153.1270 z późn. zm., uchylił zaskarżoną decyzję. Mając na względzie wskazane powyżej naruszenie przepisów postępowania przez organ I instancji Sąd uchylił również decyzję Marszałka Województwa Wielkopolskiego z dnia [...] 2010r. nr [...]. Rozpoznając ponownie sprawę Marszałek Województwa Wielkopolskiego winien potraktować wniosek G. "A" jako żądanie wydania decyzji o utworzeniu nowego obrębu hodowlanego, z uwzględnieniem uwag zawartych powyżej w niniejszym uzasadnieniu. Na podstawie art. 152 p.p.s.a. Sąd stwierdził, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. O kosztach sądowych orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a., zasądzając od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu na rzecz skarżących kwotę 200,- zł z tytułu uiszczonego przez skarżących wpisu. /-/Jakub Zieliński /-/Aleksandra Łaskarzewska /-/Elwira Brychcy