II SA/Po 48/16

PostanowienieWSA w Poznaniu2016-03-09

Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej zasiłku dla opiekuna, skarżący jest zwolniony z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych z mocy prawa, a jeśli tak, to czy przysługuje mu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?
Ratio decidendi
Skarżący w sprawie dotyczącej zasiłku dla opiekuna jest zwolniony z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych z mocy prawa na podstawie art. 239 § 1 pkt 1 a) p.p.s.a. Z uwagi na trudną sytuację materialną i rodzinną, polegającą na konieczności opieki nad chorą matką i braku własnych dochodów, skarżącemu przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
Stan faktyczny
Skarżący Z. D. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w sprawie dotyczącej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zasiłku dla opiekuna. Skarżący wskazał na trudną sytuację materialną, wynikającą z konieczności opieki nad chorą matką i utrzymywania się jedynie z jej renty oraz świadczeń pomocy społecznej. Ponosił stałe koszty utrzymania mieszkania, mediów, leków i środków opatrunkowych.
Rozstrzygnięcie
1. Umorzono postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla Z. D. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 09 marca 2016r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi Z. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2015r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku dla opiekuna postanawia 1. umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla Z. D. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. /-/ K.Witkowicz-Grochowska Skarżący Z. D. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. We wniosku wnioskodawca oświadczył, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z matką, która jest osobą niepełnosprawną. Skarżący podał, że zrezygnował z pracy z uwagi na konieczność opieki nad chorą matką. Podał, że rodzina utrzymuje się tylko z renty matki w wysokości [...] zł netto miesięcznie oraz z pomocy społecznej jaką uzyskuje skarżący w łącznej wysokości [...] zł. netto miesięcznie. Oświadczył, że nie posiada żadnych nieruchomości, mieszkają w mieszkaniu należącym do matki, nie posiadają oszczędności, czy wartościowych ruchomości. Wyszczególnił, że stałe miesięczne koszty utrzymania rodziny stanowi czynsz [...] zł, TV [...]zł, telefon [...] zł, prąd [...] zł, gaz [...] zł, leki [...] zł, środki opatrunkowe dla matki [...] zł. Zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270, ze zm., dalej "p.p.s.a.") strona ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Taki szczególny przepis to art. 239 §1 pkt 1 a) p.p.s.a., zgodnie z którym nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Stąd skarżący wnosząc skargę w przedmiocie zasiłku dla opiekuna z mocy prawa, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych w zakresie opłat sądowych i wydatków (art. 211 - art. 213 p.p.s.a.). Wobec powyższego skarżący zwolniony jest na mocy ustawy z obowiązku poniesienia wszystkich kosztów sądowych związanych z jego udziałem w niniejszej sprawie - art. 239 §1 pkt 1 a) p.p.s.a. W tym stanie rzeczy rozpoznanie wniosku skarżącego w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych stało się zbędne i postępowanie w tym zakresie umarza się (art. 249a p.p.s.a.). Skarżący złożył także wniosek o ustanowienie adwokata, który należało rozpoznać merytorycznie w oparciu o jego sytuację majątkową, rodzinną i finansową. Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznych kosztach bieżącego utrzymania skarżącego. Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja skarżącego pozwala na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z urzędu. Utrzymuje się wraz z matką z jej świadczenia z ubezpieczenia społecznego oraz z zasiłków z pomocy społecznej. Wysokość dochodów, z trudem pozwala na zaspokojenie podstawowych potrzeb bieżącego utrzymania rodziny. Matka skarżącego choruje, więc skarżący ma zwiększone wydatki na leki i leczenie. Na stałe opiekuje się nią, więc zmuszony był zrezygnować z pracy, nie uzyskuje więc dochodów z tego tytułu. Majątek nieruchomy, którym dysponuje matka w postaci mieszkania w Poznaniu przeznaczają na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych rodziny. Nie mają innego wartościowego majątku, z którego mogliby czerpać dodatkowe środki. Przedstawiona przez wnioskodawcę sytuacja finansowa wskazuje, więc że nie ma możliwości wygospodarowania środków na pokrycie wolnorynkowego wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. Przyznać zatem należało prawo pomocy w tym zakresie. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 w zw. art. 249a, art. 246 §1 pkt 1 i 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K.Witkowicz-Grochowska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło