II SA/Po 485/12
WyrokWSA w Poznaniu2012-09-12
Skład orzekający: Wiesława Batorowicz, Jakub Zieliński, Tomasz Świstak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wysokość przyznanego zasiłku celowego na zakup leków, ustalona w ramach uznania administracyjnego przez organ pomocy społecznej, może być kwestionowana przez stronę skarżącą, jeśli organ prawidłowo ustalił przesłanki do przyznania zasiłku i nie przekroczył granic uznania?Ratio decidendi
Sąd administracyjny sprawuje kontrolę legalności decyzji administracyjnych, w tym decyzji uznaniowych. Kontrola ta ogranicza się do zbadania, czy organ przy wydawaniu decyzji nie przekroczył granic uznania i czy właściwie uzasadnił rozstrzygnięcie. W przypadku zasiłku celowego, organ nie jest zobowiązany do przyznania pomocy w wysokości wystarczającej na pokrycie pełnych kosztów leków, a jedynie do zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej, działając w granicach uznania administracyjnego i możliwości finansowych.Stan faktyczny
A. K. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P., które utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. o przyznaniu skarżącemu zasiłku celowego w wysokości 229,70 zł na zakup leków. Skarżący uważał, że przyznana kwota jest niewystarczająca na pokrycie jego potrzeb. Organ odwoławczy wyjaśnił, że przyznanie zasiłku celowego jest uzależnione od kryterium dochodowego i możliwości finansowych organu, a organ nie jest zobowiązany do pokrycia pełnych kosztów leków.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę A. K.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jakub Zieliński Sędzia WSA Tomasz Świstak Protokolant St. sekr. sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 września 2012 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] 2012r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...] 2012 r. znak [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] 2011 r. Nr [...], którą przyznano A. K. pomoc w formie zasiłku celowego w miesiącu listopadzie 2010 r. w wysokości 229,70 na zakup leków.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że decyzją z dnia [...] 2010 Nr [...] Prezydent Miasta P. przyznał A. K. wspomniany zasiłek celowy. A. K. zaskarżył tę decyzję, wskazując, że nadal nie ma za co kupić lekarstw, środków czystości, żywności.
Kolegium wyjaśniło, iż zgodnie zaś z art. 39 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.) w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy, w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu m.in. leków. Przyznanie zasiłku celowego jest przy tym uzależnione od spełnienia kryterium dochodowego, które dla jednoosobowej rodziny wynosi 477 zł. Z ustaleń organu I instancji wynika, że A. K. prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, nie posiada aktualnie żadnego dochodu, jest bezdomny. Kwalifikuje się zatem do przyznania mu zasiłku celowego. Kolegium wyjaśniło, że przepisy ustawy o pomocy społecznej nie określają wysokości zasiłku celowego i nie podają kryterium ustalania tej wysokości. Oznacza to, że organ I instancji określając wysokość zasiłku działał w granicach uznania administracyjnego, a wyznacznikiem ustalenia wysokości zasiłku były z jednej strony sytuacja materialna wnioskodawcy i cel, na który zasiłek jest przyznawany, a z drugiej strony – możliwości finansowe organu pomocy społecznej. Kolegium podkreśliło, że organ nie jest zobowiązany do przyznawania pomocy finansowej w wysokości wystarczającej na pokrycie pełnych kosztów zakupu leków i odpowiadać oczekiwaniom wnioskodawcy. Co więcej, zdaniem organu odwoławczego zasadnie organ I instancji przyjął, że pomoc w zakupie pojedynczych opakowań przepisanych leków zabezpiecza bieżącą potrzebę w tym zakresie. Dlatego Kolegium uznało, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa i nie narusza granic uznania administracyjnego. Dodało, że została wydana po przeprowadzeniu wyczerpującego postępowania, w trakcie którego zweryfikowano sytuację życiową wnioskodawcy. Organ I instancji rozważył wszystkie okoliczności, od których uzależnione jest udzielenie pomocy w formie zasiłku celowego i jego wysokość. Przede wszystkim organ I instancji podjął próbę ustalenia, które z leków przepisanych na receptach przedstawionych przez wnioskodawcę do wniosku były lekami ratującymi życie i czy możliwe było zastosowanie ich odpowiedników. Podjęte działania nie przyniosły jednak oczekiwanych rezultatów, a jak ustalono w toku postępowania odwoławczego przychodnia, w której wystawiono te recepty aktualnie nie dysponuje kartami zdrowia wnioskodawcy i nie ma możliwości udzielenia informacji w tym zakresie. Zdaniem Kolegium okoliczność nie uzasadniała jednak uchylenia zaskarżonej decyzji, ani nawet zawieszenia postępowania w sprawie. Organy administracji winny kierować się interesem obywateli, a niewątpliwie w interesie wnioskodawcy leży ustalenie, czy przyznany mu i wypłacony w listopadzie 2010 r. zasiłek celowy mu przysługiwał.
A. K. wniósł skargę na powyższą decyzję, wskazując, że jest z nie niezadowolony.
W odpowiedzi Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269, ze zm.). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej w skrócie: p.p.s.a. Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Zgodnie z art. 145 § 1 p.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach.
Dokonując kontroli we wskazanym wyżej zakresie Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Jej materialną podstawę stanowią przepisy art. 39 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r., Nr 175, poz. 1362, ze zm.), dalej w skrócie: ups. Zgodnie z jego ust. 1 w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu (ust. 2).
Niesporne jest, że skarżący spełniał przesłanki do przyznania zasiłku celowego, bowiem na dzień wydania decyzji w niniejszej sprawie utrzymywał się jedynie z przyznawanych mu środków pomocy społecznej w formie zasiłków celowych, które nie stanowią dochodu w myśl art. 8 ust. 4 pkt 2 ups. Skarżący był też osobą bezdomną.
Sąd nie podziela zarzutów podnoszonych w trakcie postępowania administracyjnego dotyczących wysokości przyznanego zasiłku. Trzeba zaznaczyć, co wskazał organ I instancji w uzasadnieniu decyzji z [...] 2011 r. (k. 90 akt adm.), że zasiłek celowy został przyznany skarżącemu na kwotę realizacji recept w zakresie zakupu pojedynczych opakowań leków (229,70 zł). Koszt tych leków był zgodny z ustaleniami dokonanymi przez Ośrodek Pomocy Społecznej we W.. Organ trafnie wskazał, że udzielenie pomocy na zakup pojedynczych opakowań leków przepisanych wnioskodawcy zabezpieczał bieżącą potrzebę ich zakupu.
W ocenie Sądu organy orzekające nie przekroczyły granic uznania administracyjnego. Kontrola decyzji uznaniowej dokonywana przez Sąd ogranicza się do zbadania zgodności z prawem tej decyzji. Kontrola ta ma ustalić, czy dopuszczalne było wydanie decyzji, czy organ przy wydawaniu decyzji nie przekroczył granic uznania i czy właściwie uzasadnił rozstrzygnięcie. Podejmując decyzję uznaniową organ administracji ma obowiązek kierowania się słusznym interesem obywatela, stosownie do art. 7 Kpa, jeżeli nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny, ani nie przekracza to możliwości finansowych organu administracji publicznej wynikających z przyznanych mu uprawnień i środków pieniężnych.
W ocenie Sądu organy orzekające w omawianej sprawie poddały ocenie wszystkie okoliczności, od których uzależnione jest udzielenie pomocy w formie przyznania zasiłku celowego na zakup leków w kwocie 229,780 zł w miesiącu listopadzie 2010 r. Nie można postawić im zarzutu naruszenia postępowania i dowolności orzekania (art. 7 kpa), jak i naruszenia art. 39 ust. 1 i 2 ups. Prawidłowo ustaliły, że skarżący jest osobą bezdomną, nie uzyskuje dochodu, a więc spełniał zarówno kryterium dochodowe, jak i przesłanki do przyznania mu zasiłku celowego.
Reasumując, w ocenie Sądu organ w sposób dostateczny wykazały w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przesłanki, jakimi kierował się przy podejmowaniu rozstrzygnięcia, a to pozwala na stwierdzenie, że nie przekroczył granic uznania administracyjnego.
Wobec powyższego Sąd w oparciu o art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił A. K., o czym orzeczono w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło