II SA/Po 485/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 sierpnia 2013r. wniosku adwokat O. W.-J. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2012r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia przyznać adwokat O. W.-J. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu kwotę [...] zł ([...] złotych ), w tym [...] zł ([...] złotych [...]) tytułem podatku od towarów i usług. /-/ K. Witkowicz-Grochowska Wyrokiem z 12 września 2012r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] lutego 2012r. Postanowieniem referendarz sądowego z 21 listopada 2012r. ustanowiono dla skarżącego adwokata, którego pismem z 22 stycznia 2013r. Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła w osobie adw. O. W.-J. Na skutek wniesionej osobiście przez skarżącego skargi kasacyjnej od powyższego wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z 21 stycznia 2013r. odrzucił skargę kasacyjną skarżącego. Pismem z 13 lutego 2013r. adwokat złożyła opinię o braku podstaw do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z 21 stycznia 2013r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej wniesionej przez skarżącego oraz złożyła wniosek o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu i nieopłaconej nawet w części. W dniu 5 maca 2013r. pełnomocnik skarżącego za pośrednictwem poczty wniosła do Sądu sporządzoną przez siebie skargę kasacyjną od wyroku Sądu z 12 września 2012r. Jednocześnie wniosła o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu i nieopłaconej nawet w części. Skarga kasacyjna została odrzucona postanowieniem Sądu z 11 kwietnia 2013r. Zażalenie wniosła pełnomocnik skarżącego w dniu 25 kwietnia 2013r. Nadto następnym pismem z 25 kwietnia 2013r. pełnomocnik złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Postanowieniem z 7 sierpnia 2013r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na postanowienie z 11 kwietnia 2013r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej wniesionej przez pełnomocnika. W dniu 21 sierpnia 2013r. stwierdzono, że wyrok Sądu z 12 września 2012r. stał się prawomocny od dnia 16 listopada 2012r. Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270), dalej "p.p.s.a." wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. z 2013r., poz. 461) normują natomiast badaną materię w ten sposób, że pełnomocnikowi z urzędu należy się wynagrodzenie za reprezentowanie strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym za każdą instancję oddzielnie. W § 18 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia wymienione zostały stawki minimalne wynagrodzenia za reprezentowanie strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym w pierwszej instancji, które wynoszą: a) w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna – stawkę obliczoną na podstawie § 6 rozporządzenia, b) za sporządzenie skargi i udział w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego - 600 zł, c) w innej sprawie – 240 zł. Natomiast w § 18 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia wskazano stawki minimalne wynagrodzenia pełnomocnika w drugiej instancji: a) za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym – 75% stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam adwokat – 100% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł, b) za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej – 50% stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji – 75 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł, c) za udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym - 50% stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy w drugiej instancji ten sam adwokat, nie sporządził i nie wniósł kasacji – 75% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł, d) w postępowaniu zażaleniowym – 120 zł. Mając na względzie treść przytoczonych wyżej in extenso przepisów stwierdzić należy, że wynagrodzenie należy się co do zasady za całokształt działań pełnomocnika, które doprowadzą do wydania orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie w danej instancji. W przypadku, gdy w danej instancji toczą się tzw. postępowania wpadkowe, inicjowane wnioskami strony reprezentowanej przez pełnomocnika, co do których sąd rozstrzyga w drodze postanowienia, koszty nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu zostaną rozliczone dopiero w orzeczeniu kończącym postępowanie w danej instancji. Każdy pojedynczy wniosek wszczynający postępowanie o charakterze ubocznym wobec postępowania w sprawie ze skargi składa się bowiem na całokształt pomocy prawnej udzielonej przez pełnomocnika z urzędu. Pierwszym działaniem podjętym przez pełnomocnika w imieniu skarżącego było złożenie opinii w przedmiocie zasadności wniesienia środka odwoławczego do Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz o braku podstaw do wniesienia zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej wniesionej osobiście przez skarżącego. Przepis §18 ust. 1 pkt 2b) powyższego rozporządzenia przewiduje wynagrodzenia jedynie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. W świetle treści pisma pełnomocnika z 12 lutego 2013r. brak podstawy prawnej do przyznania wynagrodzenia za tą czynność pełnomocnika. Następnie, wobec sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku zapadłego w sprawie, zawierającej nadto wniosek o zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu i nieopłaconej nawet w części należy przyznać adwokatowi wynagrodzenie na podstawie §18 ust. 1 pkt 2b) rozporządzenia. Brak natomiast podstaw do przyznania pełnomocnikowi wynagrodzenia w postępowaniu zażaleniowym na skutek wniesionego przez pełnomocnika zażalenia na postanowienie z 11 kwietnia 2013r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej pełnomocnika z powodu braku wniosku o przyznanie tych kosztów, oraz braku oświadczenia o nieopłaconej nawet w części pomocy prawnej udzielonej z urzędu, co wynika z §20 rozporządzenia. Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że przyznać należy pełnomocnikowi wynagrodzenia tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej stronie skarżącej jedynie za sporządzenie i wniesienia skargi kasacyjnej. Zgodnie z §19 pkt 1 cytowanego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3 – 5 wskazanego rozporządzenia. Uwzględniając rodzaj i stopień zawiłości sprawy oraz nakład pracy poniesiony przez pełnomocnika na podstawie art. 250 p.p.s.a. należało przyznać adwokatowi tytułem nieopłaconej pomocy prawnej wynagrodzenie w minimalnej stawce, mianowicie kwotę za tą czynności w wysokości [...] zł (§18 ust. 1 pkt 2b rozporządzenia), podwyższoną o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach, w kwocie [...] zł (§2 ust. 3 rozporządzenia). Mając powyższe na względzie na podstawie art. 258 §2 pkt 8 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K. Witkowicz-Grochowska