II SA/Po 489/18
PostanowienieWSA w Poznaniu2019-02-01
Skład orzekający: Robert Talaga
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego podlega umorzeniu, jeśli żądania te zostały już prawomocnie rozstrzygnięte w poprzednim postępowaniu?Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy podlega umorzeniu, jeżeli rozpoznanie wniosku stało się zbędne. Zbędność ta zachodzi, gdy żądania zawarte we wniosku (zwolnienie od kosztów sądowych, ustanowienie pełnomocnika) zostały już prawomocnie uwzględnione lub rozstrzygnięte w poprzednim postępowaniu, a skarżący nie ponoszą już kosztów sądowych ani nie potrzebują ustanowienia nowego pełnomocnika z urzędu.Stan faktyczny
Wnioskodawcy złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Wnioskodawcy domagali się tego w związku ze skargą o wznowienie postępowania sądowego, która została odrzucona postanowieniem WSA w Poznaniu. Wcześniejsze postępowanie dotyczące tej samej sprawy zakończyło się wyrokiem WSA w Poznaniu oddalającym skargę, a postanowieniem referendarza sądowego z 2015 r. wnioskodawcom odmówiono zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowiono adwokata. Wnioskodawcy złożyli skargę kasacyjną od postanowienia odrzucającego skargę o wznowienie postępowania, w której zawarli wniosek o przyznanie prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie z wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych oraz umorzono postępowanie z wniosku o ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 1 lutego 2019 roku Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 1 lutego 2019 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K., H. K., D. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi J. K., H. K., D. K. w przedmiocie wznowienia postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 1 marca 2016 roku, sygn. akt II SA/Po 727/15 postanawia 1. umorzyć postępowanie z wniosku J. K., H. K., D. K. o zwolnienie od kosztów sądowych, 2. umorzyć postępowanie z wniosku J. K., H. K., D. K. o ustanowienie radcy prawnego. /-/ R. Talaga
Postanowieniem z dnia 12 listopada 2015 roku, sygn. akt II SA/Po 727/15 referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu ustanowił dla J. K., H. K. i D. K. adwokata i odmówił im zwolnienia od kosztów sądowych.
Pismem z dnia 15 grudnia 2015 roku Wicedziekan Okręgowej Rady Adwokackiej w P. wyznaczył dla skarżących pełnomocnika z urzędu w osobie adwokata K. C.
Wyrokiem z dnia 1 marca 2016 roku, sygn. akt II SA/Po 727/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił przedmiotową skargę i przyznał adwokatowi K. C. tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącym z urzędu kwotę [...] zł. Wobec braku złożenia środka zaskarżenia, orzeczenie sądu stało się prawomocne z dniem 21 maja 2016 roku.
Pismem z dnia 20 maja 2018 roku J. K., H. K. i D. K. złożyli skargę o wznowienie postępowania sądowego.
Pismem z dnia 30 czerwca 2018 roku adwokat K. C., powołując się na fakt wyznaczenia pełnomocnikiem z urzędu skarżących, złożył pismo uzupełniające skargę o wznowienie postępowania sądowego, w którym zawarł wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu według norm przepisanych.
Postanowieniem z dnia 19 października 2018 roku, sygn. akt II SA/Po 489/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego.
Pismem z dnia 13 grudnia 2018 roku pełnomocnik J. K., H. K. i D.K. wniósł skargę kasacyjną od postanowienia odrzucającego skargę o wznowienie postępowania, w której zawarty został wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Pismem z dnia 7 stycznia 2019 roku J. K., H. K. i D. K. przedłożyli wypełniony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego.
Zgodnie z art. 249a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 roku, poz. 1302 ze zm.), dalej jako "P.p.s.a." jeżeli rozpoznanie wniosku stało zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Przepis ten należy interpretować w sposób rozszerzający tzn. obejmujący również takie sytuacje, w których zbędność rozpoznania wniosku zachodziła już w momencie jego złożenia (por. R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2015, s. 990). Jeżeli żądanie przyznania prawa pomocy o treści wskazanej w kolejnym formularzu wniosku o prawo pomocy zostało już prawomocnie rozstrzygnięte, rozpoznanie kolejnego wniosku o tożsamej treści staje się zbędne (postanowienie z dnia 9 czerwca 2016 roku, sygn. akt II GZ 569/16).
W przypadku złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy (obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych) należy uwzględnić, że skarżący pozostają już zwolnieni z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych na mocy postanowienia starszego referendarza sądowego z dnia 12 listopada 2015 roku, sygn. akt II SA/Po 727/15. Skarżący nie mają zatem obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w świetle art. 239 § 1 pkt 4 P.p.s.a., a w konsekwencji nie mają interesu prawnego w uzyskaniu orzeczenia o przyznaniu prawa pomocy w tym zakresie. Nie ciąży bowiem na nich obowiązek poniesienia kosztów sądowych. W tej sytuacji prowadzenie postępowania w zakresie przyznania prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych jest zbędne i podlega ono umorzeniu.
W przypadku złożonego wniosku o ustanowienie radcy prawnego należy uwzględnić, że żądanie skarżących w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z urzędu zostało już uprzednio uwzględnione, a postępowanie w tym zakresie zostało prawomocnie zakończone. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 12 listopada 2015 roku, sygn. akt II SA/Po 727/15 przyznano skarżącym adwokata, który został wyznaczony przez Okręgową Radę Adwokacką w P. i pozostaje umocowany do reprezentowania skarżących również w postępowaniu o wznowienie postepowania. W tej sytuacji prowadzenie postępowania w zakresie ustanowienia kolejnego pełnomocnika z urzędu jest zbędne i podlega ono umorzeniu.
Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7, art. 239 § 1 pkt 4, art. 249a, art. 245 § 1 i 3 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
/-/ R. Talaga
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło