II SA/Po 502/05

WyrokWSA w Poznaniu2006-04-11

Skład orzekający: Małgorzata Górecka, Stanisław Małek, Barbara Drzazga

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może odmówić wznowienia postępowania administracyjnego, dokonując merytorycznej oceny przesłanek wznowienia, zamiast wydać postanowienie o wznowieniu postępowania?
Ratio decidendi
Organ administracji nie może odmówić wznowienia postępowania administracyjnego, dokonując merytorycznej oceny przesłanek wznowienia. Odmowa może nastąpić wyłącznie z przyczyn formalnych, takich jak brak wskazania podstawy wznowienia lub uchybienie terminu. W przypadku istnienia wątpliwości co do podstaw wznowienia, organ powinien wydać postanowienie o wznowieniu postępowania, a następnie przeprowadzić postępowanie merytoryczne.
Stan faktyczny
Skarżący wniósł o wznowienie postępowania administracyjnego, twierdząc, że w raporcie oddziaływania na środowisko podano nieprawdziwe dane dotyczące wielkości hodowanych zwierząt. Organ pierwszej instancji odmówił wznowienia postępowania, uznając, że nie zachodzą przesłanki z art. 145 § 1 kpa. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skarżący zaskarżył decyzję organu odwoławczego do sądu administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, zasądzono zwrot kosztów sądowych i określono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Górecka Sędzia NSA Stanisław Małek /spr./ Sędzia WSA Barbara Drzazga Protokolant masz. Maria Kasztelan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 marca 2006 r. sprawy ze skargi S.K. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 22 lutego 2005 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia 25 listopada 2004r. Nr [...] II. zasądza od Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego na rzecz skarżącego S.K. kwotę 200,-zł. (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ M. Górecka /-/ St. Małek /-/ B. Drzazga Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny decyzjami z 04 października 2003r. (Nr [...] i [...]) uzgodnił przedstawiony przez P. P. projekt budowlany inwestycji polegającej na budowie trzech budynków chlewni (łącznię dla [...] sztuk - [...] DJP), budynku składowania słomy, dróg dojazdowych, zbiórka na żywność, płytę obornikową oraz pomieszczenia na przechowywanie padłych zwierząt na działkach [...] i [...] w miejscowości B. Inspektor Sanitarny uznał, iż przyjęte w raporcie oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko rozwiązania techniczne odpowiadają wymogom przepisów ochrony zdrowia i środowiska. S. K. i W. M. (sołtysi wsi G., B. i J.) wnieśli 08 listopada 2004r. (k-5 akt sądowych) o wznowienie postępowania. Podali, że wskazane w raporcie wielkości hodowanych zwierząt ([...] DJP) są nieprawdziwe. Z załączonego bowiem pisma Izby Rolniczej z 02 listopada 2004r. i sporządzonego wyliczenia wynika, iż wielkość ta wynosi [...] DJP), co wykluczało pozytywne uzgodnienie projektu budowlanego. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny decyzją z 25 listopada 2004r. na podstawie przepisu art. 149 § 3 kpa odmówił wznowienia postępowania w odniesieniu do obu decyzji z 04 października 2003r. W uzasadnieniu stwierdzono, iż przedstawione wyliczenie dotyczy wielkości stanów średnich DJP w projektowanej chlewni. Stosownie jednak do przepisu § 3 ust. 1 pkt 8 Rozporządzenia Rady Ministrów z 24 września 2002r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych kryteriów związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięć do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 179 poz. 1490) wielkości średniorocznego przelicznika DJP nie zostały ujęte w tych przepisach. Wskazano także, iż raport oddziaływania na środowisko określa wielkość obsady na poziomie [...] DJP. S. K. i W. M. wnieśli odwołania. Podtrzymali stanowisko co do nieprawidłowości w określeniu wielkości obsady chlewni. Powołali się także na autora raportu, która stwierdziła, iż jest to "symulacja komputerowa na puste chlewnie a nie raport oddziaływania na środowisko". Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny zaskarżoną decyzją (art.138 § 1 pkt 1 kpa) utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy uznał, iż odwołania nie zasługują na uwzględnienie, gdyż w sprawie nie zachodzą podstawy do wznowienia postępowania określone w przepisie art. 145 § 1 kpa. W szczególności przedstawione wyliczenie nie mogło stanowić podstawy do wznowienia gdyż nie uwzględnia stanowiska inwestorów przewidujących sprzedaż 70 % zwierząt, co nie spowoduje przekroczenia wielkości [...] DJP. Skargę wniósł S. K., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji. Skarżący stwierdził, iż inwestor podał do raportu zaniżoną wielkość produkcji trzody chlewnej. Prawidłową wielkość określa wyliczenie przedstawione przez Izbę Rolniczą potwierdzone przez Akademię Rolniczą w P. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Podkreślono, iż skarżący nie wskazał na żadną z podstaw (art. 145 § 1 kpa) wznowienia postępowania, a prezentowana przez zainteresowanego argumentacja jest wyłącznie polemiką merytoryczną z raportem oddziaływania na środowisko. Sąd Administracyjny nie będąc związany granicami skargi zważył, co następuje: Powiatowy Inspektor Sanitarny jako podstawę prawną rozstrzygnięcia podał art. 145 § 1 i 149 § 3 kpa. Z uzasadnienia wynika, że decyzje z 04 października 2003r. wydane w przedmiocie uzgodnienia projektu budowlanego nie są objęte żadną z wad wymienionych w art. 145 § 1 kpa i stanowisko to poparł organ odwoławczy. To powoduje, że należy uchylić decyzje wydane przez organy obydwu instancji. Ocena przyczyn wznowienia postępowania przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania jest niedopuszczalna, a przesłanką odmowy wznowienia postępowania z art. 149 § 3 kpa nie może być negatywny wynik ustaleń co do przyczyn wznowienia, może natomiast być żądanie wznowienia postępowania z przyczyny innej niż wymienione enumeratywne w art. 145 § 1 kpa (wyrok NSA z dnia 20 czerwca 1991r., IV SA 487/91, ONSA 1991r., Nr 2, poz. 50). Również w późniejszym wyroku NSA z dnia 08 czerwca 1995r. SA/Po 416/95 Mon. Pol. 1996r., Nr 7, s. 214 stwierdzono, że "Odmowa wznowienia postępowania następuje tylko i wyłącznie ze względów formalnych, a nie merytorycznych". Identyczne stanowisko wyrażono w wyroku NSA z dnia 15 grudnia 1998r., I SA/Łd 1843/96 (niepubl.): "Podstawą odmowy wznowienia postępowania nie może być merytoryczna ocena przesłanek wznowienia postępowania, która to ocena może być dokonana dopiero na etapie postępowania i decyzji wydanej po wznowieniu postępowania". Por. też tezę Z. Czrnik Z. Suwała do wyroku NSA z dnia 08 lipca 1997r., Nr 11, s. 62: "Decyzję o odmowie wznowienia postępowania wydaje się wtedy, gdy we wstępnej fazie postępowania wznowieniowego można jednoznacznie stwierdzić, że nie istnieją podstawy wznowienia. Innymi słowy decyzja taka może być wydana wtedy, gdy w podaniu o wznowienie postępowania w żaden sposób nie wskazuje się podstawy wznowienia przewidzianej przepisami art. 145 § 1 kpa, jeżeli natomiast są jakiekolwiek wątpliwości dotyczące istnienia podstawy wznowienia wskazanej przez stronę i potrzeba zbadania w tym zakresie sprawy, niezbędne jest wydanie postanowienia o wznowieniu, którego przedmiotem będzie wyjaśnienie, czy wskazana przez stronę podstawa wznowienia występuje." W omawianej sprawie skarżący w podaniu o wznowienie postępowania wyraźnie wskazywał podstawę wznowienia określoną przepisem art. 145 § 1 pkt 5 kpa i z treści uzasadnienia także wynikała ta podstawa prawna. Tak więc organ administracyjny nie mógł od razu merytorycznie wypowiadać się w sposób jak to uczynił organ lecz zainicjować postępowanie wznowieniowe poprzez wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania. Rozpatrując sprawę ponownie przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania należy zbadać czy skarżący dochował terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania. Jak wypowiedział się NSA w wyroku z dnia 01 września 2000r. (III SA 2304/99, ONSA 2001/4/179): "W pierwszej fazie rozpatrywania podania o wznowienie postępowania organ administracji ma prawo badać - oprócz dopuszczalności wznowienia z przyczyn przedmiotowych i podmiotowych - tylko kwestię zachowania jednomiesięcznego terminu (art. 148 kpa). Nie wolno mu oceniać, czy przyczyny wznowienia wskazane przez stronę faktycznie wystąpiły: tę kwestię organ administracji powinien rozważyć dopiero po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania". Także - na co zwrócił uwagę NSA w wyroku z dnia 16 października 1998r. (III SA 2802/97, lex nr 34954) - termin do wniesienia podania o wznowienie postępowania, o którym mowa w art. 148 kpa jest jednomiesięczny i liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania a zachowanie powyższego terminu musi być udowodnione przez stronę, zaś organ administracji ocenia dowody w tej mierze. Następnie, gdy organ administracji uzna, że termin ten został dochowany, winien wydać postanowienie o wznowieniu postępowania i w tym postępowaniu będzie dokonywał badania czy wystąpiła przesłanka z art. 145 § 1 pkt 5 kpa, na który to przepis wskazywał skarżący w podaniu o wznowienie postępowania. Stwierdził bowiem, iż po wydaniu ostatecznych decyzji z 04 października 2003r. wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane Powiatowemu Inspektorowi a dotyczące obliczenia wielkości planowanej hodowli. Po stwierdzeniu istnienia podstaw do uchylenia decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 kpa należy dokonać merytorycznej oceny zasadności twierdzeń skarżącego. Po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego organ administracji wyda decyzję zgodnie z treścią art. 151 kpa. Biorąc powyższe pod uwagę na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c", art. 152 i 200 i ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji. /-/ M. Górecka /-/ St. Małek /-/ B. Drzazga

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło