II SA/Po 506/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Małek (spr.) Sędzia NSA Barbara Kamieńska Asesor sąd. Danuta Rzyminiak-Owczarczak Protokolant sekr.sąd. Katarzyna Bela po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 czerwca 2004r. sprawy ze skargi H. i B. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]sierpnia 2001r. Nr [...] w przedmiocie jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta i Gminy P. z dnia [...]maja 2001r. Nr [...], II. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących kwotę [...] zł (.... złotych ) tytułem zwrotu kosztów sądowych. /-/D. Rzyminiak – Owczarczak /-/S. Małek /-/B. Kamieńska Burmistrz Miasta i Gminy P. na podstawie przepisu art. 36 ust. 3 i ust. 9 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999r. Nr 15, poz. 139 z zm.) ustalił H. S. i B. S. jednorazową opłatę z tytułu wzrostu wartości nieruchomości położonej w J. (nieruchomość działka nr [...]) o powierzchni 3500m2 w wysokości [...]. Opłata została pomniejszona o kwotę [...] zł z tytułu partycypacji w kosztach opracowania planu. W uzasadnieniu wskazano, iż w dotychczasowym planie zagospodarowania przestrzennego przedmiotowa nieruchomość była określona jako teren lasu i gruntów leśnych. Na podstawie uchwały Rady Miejskiej Gminy P. z 28 kwietnia 1999r. nieruchomość została przeznaczona na zabudowę mieszkaniową jednorodzinną. Umową notarialną z [...] maja 1999r. działka została sprzedana. Wartość nieruchomości przed uchwaleniem zmiany planu i po jego uchwaleniu została ustalona w operacie szacunkowym sporządzonym przez rzeczoznawcę majątkowego i wynosiła [...] zł przed zmianą planu, a po jego uchwaleniu [...] zł. Rada Miejska określiła stawkę procentową służącą naliczaniu jednorazowych opłat o jakich mowa w art. 36 ust. 3 w wysokości 30%. Należna opłata została pomniejszona o kwotę [...] zł z tytułu udziału właścicieli nieruchomości w kosztach sporządzenia planu. H. S. i B. S. wnieśli odwołanie, domagając się zmiany decyzji. Podali, iż według załączonej wyceny Biura obrotu nieruchomościami jej wartość (przed zmianą planu) wynosiła [...] zł. Uwzględniając więc koszty udziału w opracowaniu należy przyjąć brak podstaw do wymierzenia jednorazowej opłaty. Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaskarżoną decyzją (art. 138 § 1 pkt 1 kpa) utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy podzielił argumentację zawartą w decyzji Burmistrza. Stwierdził, iż załączona ocena Biura obrotu nieruchomościami nie może być podstawą do zakwestionowania operatu szacunkowego. Nie jest to bowiem wycena sporządzona w sposób i w formie wymaganej prawem ale jest jedynie sugestią, co do możliwej wartości gruntu. H. S. i B. S. wnieśli skargę. Skarżący zarzucili, iż nie zostali poinformowani o możliwości ustalenia wysokości opłaty. Podtrzymali zarzut odwołania co do wartości nieruchomości przed zmianą planu, podkreślając iż według opinii Nadleśnictwa C. był to las przeznaczony do wyrębu, co uzasadniało przyjęcie, iż była to działka rekreacyjna, z dostępem do jeziora. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wyjaśniono, iż o obowiązku opłaty zainteresowani dowiedzieli się w momencie podjęcia uchwały Rady Miejskiej z 28 kwietnia 1999r. (Dz. Urz. Nr 29, poz. 620). Ponieważ skarżący nie wystąpili o określenie wysokości opłaty, to jej ustalenie następuje z urzędu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia zaskarżonej decyzji stanowi przepis art. 36 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999r. Nr 15, poz. 139 z zm.). Według wskazanego przepisu jeżeli wartość nieruchomości wzrosła, w związku z uchwaleniem lub zmianą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a właściciel lub użytkownik zbywa tę nieruchomość burmistrz pobiera jednorazową opłatę określoną w stosunku procentowym do wzrostu wartości nieruchomości w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Wysokość opłaty nie może być wyższa niż 30 % wzrostu wartości nieruchomości. Organ odwoławczy nie zwrócił jednak uwagi, iż przepis ust. 7 art. 36 określa, iż do opłat, o których mowa w ust. 3 stosuje się odpowiednio przepis ust. 6, który stanowi iż roszczenia, o których mowa w ust. 2 można wnieść w terminie 5 lat od dnia, w którym miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego lub jego zmiana stały się obowiązujące. Z powyższego wynika, iż istota obowiązku uregulowanego w art. 36 ust. 3 stanowiącego formę tzw. renty planistycznej sprowadza się do konieczności uregulowania przez właściciela opłaty w razie łącznego wystąpienia dwu przesłanek: a) zmiany wartości nieruchomości w następstwie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub jego zmiany, b) zbycia nieruchomości przed upływem 5 lat od daty wejścia w życie uchwalonego planu bądź dokonanej w nim zmiany. Plan zagospodarowania przestrzennego jest aktem prawa miejscowego (art. 7 powołanej ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym). Zasady i tryb ogłaszania aktów prawa miejscowego (art. 42 ustawy o samorządzie gminnym Dz. U. z 1996r. Nr 13, poz. 74 z zm.) określa ustawa z dnia 20 lipca 2000r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. Nr 62, poz. 718). Według przepisu art. 4 ust. 1 tej ustawy akty normatywne, zawierające przepisy powszechnie obowiązujące, ogłaszane w dziennikach urzędowych wchodzą w życie po upływie czternastu dni od dnia ogłoszenia, chyba że dany akt normatywny określi termin dłuższy. W aktach sprawy brak jest jakichkolwiek ustaleń co do daty wejścia w życie planu zagospodarowania przestrzennego z 1998r. (uchwała Rady Miejskiej Gminy P. z [...] kwietnia 1999r. Nr XI/102/99). Ze znajdującej się w aktach sprawy dokumentacji planistycznej wynika jedynie, iż uchwała została ogłoszona w dzienniku urzędowym województwa w. [...] maja 1999r. (Dz. Urz. Nr 29, poz. 620). Zbycie zatem przedmiotowej nieruchomości [...] maja 1999r., a więc przed datą wejścia w życie uchwalonej zmiany planu zagospodarowania przestrzennego nie uzasadniałoby obowiązku zapłaty jednorazowej opłaty, o której mowa w art. 36 ust. 3. Mając na względzie, iż zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisu art. 7 i art. 77 § 1 kpa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1"c" ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153) w związku z art. 97 § 1 ustawy Przepisy wprowadzające (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) orzeczono jak w sentencji wyroku. Orzeczenia o zwrocie kosztów sądowych, oparte jest na przepisie art. 200 powołanej ustawy o postępowaniu. Rozstrzygnięcie zawarte w punkcie II sentencji wyroku, traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku. /-/D. Rzyminiak – Owczarczak /-/S. Małek /-/B. Kamieńska kk