II SA/Po 510/03

WyrokWSA w Poznaniu2005-06-23

Skład orzekający: Jerzy Stankowski, Paweł Miładowski, Bożena Popowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił przyznania dodatku mieszkaniowego, uwzględniając dochody skarżącego, mimo jego zarzutów o nieprowadzeniu wspólnego gospodarstwa domowego z żoną?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo odmówił przyznania dodatku mieszkaniowego, nawet jeśli nie odniósł się do zarzutów skarżącego o nieprowadzeniu wspólnego gospodarstwa domowego, ponieważ nawet uwzględniając jego dochody, brak było podstaw do przyznania świadczenia. Natomiast w przypadku przyznania dodatku w obniżonej wysokości, organ I instancji popełnił uchybienie proceduralne, nie określając ram czasowych, na jaki dodatek został przyznany, co skutkowało koniecznością uchylenia decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego oraz przyznania go w obniżonej wysokości, po wznowieniu postępowania przez Burmistrza Miasta i Gminy O. z powodu zatajenia dochodów przez wnioskodawczynię W. M. i jej męża A. M. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzje Burmistrza. A. M. złożył skargę do sądu, kwestionując obie decyzje, podnosząc m.in. zarzut nieprowadzenia wspólnego gospodarstwa domowego z żoną. Sąd uchylił jedną z decyzji i oddalił skargę w pozostałym zakresie.
Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającej ją decyzji Burmistrza Miasta i Gminy O. w pozostałym zakresie, a w pozostałej części oddalenie skargi. Zasądzenie od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwoty 10 zł tytułem zwrotu połowy kosztów sądowych. Określenie, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzające ją rozstrzygnięcie Burmistrza podlegają wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Stankowski Sędziowie: sędzia NSA Paweł Miładowski (spr.) sędzia WSA Bożena Popowska Protokolant: ref.- staż. Marcin Kubiak Po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 09 czerwca 2005r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję z dnia [...]. nr [...]oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta i Gminy O. z dnia [...]nr [...]w pozostałym zakresie skargę oddala, 2. określa, że zaskarżona decyzja nr [...]oraz poprzedzające je rozstrzygnięcie Burmistrza Miasta i Gminy O. podlega wykonaniu, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego A. M. kwotę 10/dziesięć/ złotych tytułem zwrotu połowy kosztów sądowych. /-/B. Popowska /-/J.Stankowski /-/P.Miładowski Burmistrz Miasta i Gminy O. decyzjami z dnia [...]r. a) w sprawie [...]działając między innymi na podstawie art. 43 ust.4 i 45 ust.1 ustawy z dnia02.07.1994 r o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych oraz art.145 i 151 par 1 kpa , po wznowieniu postępowania uchylił decyzję własną z dnia [...]. nr [...]i przyznał dodatek mieszkaniowy w kwocie 108,54zł. b) w sprawie [...]działając w oparciu o te same przepisy uchylił swoją własną decyzję z dnia [...]. nr [...]i odmówił przyznania dodatku mieszkaniowego. W uzasadnieniu obydwóch rozstrzygnięć wskazano, iż W. M., która składała wniosek o przyznanie przedmiotowego dodatku mieszkaniowego zataiła dochody dotyczące pobierania świadczenia emerytalnego w odniesieniu do decyzji [...]także zatajenie dochodów wynikające z umowy zlecenia jej męża A. M., z którym prowadziła gospodarstwo domowe a zatrudnionego w Zakładzie Gospodarki Mieszkaniowej na stanowisku palacza. Dochody te miały wpływ na przyznanie obydwóch dodatków mieszkaniowych. Po ponownym przeliczeniu okazało się, że za okres objęty pierwszym z wymienionych rozstrzygnięć ([...]) dodatek mieszkaniowy przysługuje jedynie w obniżonej wysokości wskazanej w sentencji, a w przypadku objętym drugim rozstrzygnięciem ([...]) dodatek mieszkaniowy nie przysługuje w ogóle. Od obu rozstrzygnięć Burmistrza odwołanie wniósł A. M.. Konstruując zarzuty w jednym piśmie z dnia [...]grudnia 2002 dotyczącym obu kwestionowanych rozstrzygnięć. Według A. M.o Organ pierwszej instancji prowadził postępowanie tendencyjnie przyjmując za wiarygodne jedynie twierdzenia żony W., a w konsekwencji uznając, że to również odwołujący przyczynił się do popełnienia przestępstw, tymczasem to właśnie A. M. powiadomił Urząd Miasta i Gminy o zatajeniu dochodów. Odwołujący podkreśla, że obecnie nie zamieszkuje przy ul. [...], a o ukrywaniu dochodów nic nie wiedział . Rozpoznając odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzjami z dnia [...]. utrzymało w mocy obydwa rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjne. I tak decyzja [...]dotyczyła rozstrzygnięcia Burmistrza w sprawie [...]- przyznająca dodatek mieszkaniowy w kwocie 108,54 zł, a decyzja [...]odnosiła się do decyzji Burmistrza [...]odmawiająca przyznania dodatku mieszkaniowego. Według ustaleń poczynionych w ostatniej z wymienionych decyzji SKO decyzją z [...]nr [...]przyznano W. M. dodatek mieszkaniowy za okres od maja do 31 października 2000r. w kwocie 274,02zł miesięcznie. Po uzyskaniu informacji o zaniżonych dochodach Burmistrz Miasta i Gminy O. [...]wznowił postępowanie zakończone przywołaną decyzją i rozstrzygając w trybie art.151 §1i art. 145kpa oraz nadto art. 43 ust 4 ustawy z dnia 02 lipca 1994 o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych uchylił decyzję z [...]. przyznającą dodatek i odmówił jego przyznania. Wniosek W.M. o przyznaniu dodatku złożyła [...] kwietnia 2000 r. Wówczas to wykazywała łączny miesięczny dochód z trzech miesięcy( styczeń, luty i marzec) na kwotę 4761,93zł. Podnosiła, że mieszka z mężem i dwójką dzieci: I. i T., zatem średnio- miesięczny dochód wyniósł 1587,31zł. Tymczasem w postępowaniu wznowieniowym ustalono, że we wskazanym okresie na dochód rodziny składały się także inne składniki –umowa zlecenia A. M. za wykonywanie pracy palacza z wynagrodzeniem 490 zł brutto oraz świadczenie emerytalne W. M.w wysokości 538,82zł miesięcznie. Uwzględniając ów dochód podstawą do wyliczenia dodatku mieszkaniowego winna być kwota 2518,13zł . Zatem dochód na jednego członka rodziny wyniósł 629,53zł i przekraczał kwotę obowiązującej wówczas najniższej emerytury (451,11zł) o 178,72 Wydatki mieszkalne łącznie z ryczałtem za brak centralnie dostarczanej ciepłej wody wynosiły 464,50zł . Zgodnie ze wskazaniami art. 41 ust 3 ustawy z dnia 02.07.1994r. o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych wysokość dodatku mieszkaniowego stanowi różnicę między faktycznymi wydatkami ponoszonymi na lokal, a wydatkami wysokości 12% dochodów gospodarstwa 2-4 osobowego (464,50zł-302,18 zł =162,32zł). Z przedstawionych wyliczeń wynika , że kwota nadwyżki -178,42 zł przekracza wyliczony dodatek mieszkaniowy(162,32zł). W tych okolicznościach organ pierwszej instancji prawidłowo odmówił przyznania dodatku mieszkaniowego. W ocenie organu małżonkowie wspólnie zajmujący lokal są z mocy prawa najemcami i tytuł prawny przysługuje obojgu małżonkom. Każdy z małżonków jest uprawniony do wystąpienia o dodatek mieszkaniowy, gdyż nie jest to czynność przekraczająca zakres zwykłego zarządu. Dla skuteczności wniosku nie jest wymagana zgoda drugiego małżonka . Z akt administracyjnych wynika, że małżeństwo W. M. z A. M. rozwiązane zostało przez rozwód [...]. W tych okolicznościach rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne było prawidłowe . Z kolei decyzja SKO [...]rozstrzygała odwołanie od decyzji Burmistrza Miasta i Gminy O. sprawie przyznania dodatku mieszkaniowego w obniżonej wysokości(zamiast 267,78 miesięcznie przyznano po wznowieniu postępowania kwotę 108,54 zł). Postępowanie to toczyło się na skutek złożonego także przez W. M. wniosku tyle, że [...] października 2000r. Także i w tej sprawie [...]Burmistrz Miasta i Gminy O. wznowił postępowanie zakończone wcześniej wskazaną w rozstrzygnięciu decyzją uchylając to rozstrzygnięcie i przyznając dodatek mieszkaniowy w kwocie 108,54zł. miesięcznie . We wniosku W. M. wskazała , że za lipiec, sierpień i wrzesień 2000r dochód rodziny wyniósł 5016,99zł. Średnio miesięcznie przypadało 1672,33zł .W.M. zataiła jednak , iż w tym okresie otrzymywała świadczenie emerytalne 572,05zł miesięcznie. Przy zaliczeniu tych dochodów łączny dochód rodziny brany pod uwagę do wyliczenia dodatku mieszkaniowego wyniósł 2244,38zł miesięcznie . Dochód na jednego członka rodziny wyniósł w tej sytuacji 560,10zł i przekraczał kwotę obowiązującej wówczas najniższej emerytury o 90,59zł. Wydatki na mieszkanie z ryczałtem za brak dostarczanej ciepłej wody wynosiły 468,46zł. Wysokość dodatku mieszkaniowego liczona wg wskazań z art. 41 ust 3 ustawy z dnia 02 lipca 1994r o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych wynosi 108,54zł ( 199,13zł-90,59zł ). Także i w tej sprawie organ orzekający odwoływał się do poglądu , że złożenie przedmiotowego wniosku nie przekracza zakresu zwykłego zarządu majątkiem wspólnym i zgodnie z art. 7 ustawy o najmie lokali małżonkowie wspólnie zajmujący lokal są jego najemcami niezależnie z którym zawarto umowę najmu. W tych okolicznościach także i to rozstrzygnięcie nie narusza prawa. Obydwie decyzje zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego A. M. . Skarżący podkreślał, że wbrew ustaleniom organu nie prowadził z żoną wspólnie gospodarstwa domowego w okresie objętym kwestionowanymi rozstrzygnięciami gdyż na skutek nieporozumień między małżonkami opuścił przedmiotowy lokal mieszkalny. W. M. złożyła wniosek o wymeldowanie skarżącego , a to wymagało wykazania , że tam nie mieszka . W odpowiedzi na skargi organ odwoławczy wniósł o ich oddalenie . Skargę wniesiono pod rządami ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 z późn. zm.). W międzyczasie doszło do reformy sądownictwa administracyjnego, a w myśl art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r., a postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ. U. Nr 153 poz. 1270). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie jedynie w części w jakiej kwestionuje rozstrzygnięcie objęte wnioskiem W.M. z [...] października 2000r. Organ II instancji przeoczył bowiem, że organ I instancji po wznowieniu postępowania uchylając decyzję własną przyznającą przedmiotowy zasiłek w pierwotnej wysokości określił wysokość przedmiotowego świadczenia nie zakreślając ram czasowych na jaki dodatek mieszkaniowy przyznano. Eliminacja poprzedniej decyzji z obrotu prawnego oznacza powinność orzeczenia merytorycznego tak co do wysokości jak i czasu na jaki określone świadczenie się przyznaje. Generalnie procedura administracyjna wymaga sprecyzowania nałożonych w decyzji uprawnień bądź obowiązków, które dały się jednoznacznie zinterpretować i wykonać w ewentualnym postępowaniu egzekucyjnym. Organ nie ustosunkował się też co do zarzutów skarżącego, ze w okresie za jaki przyznano świadczenie nie prowadził z W. M.wspólnego gospodarstwa domowego i z nią nie mieszkał zatem nie obejmuje go domniemanie wspólnego prowadzenia gospodarstwa domowego przez małżonków wynikającego z postanowień prawa rodzinnego oraz założeń , które poczynił organ w oparciu o brzmienie ustawy o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych. Te z kolei ustalenia mają istotny wpływ na określenie wysokości dochodów na członka rodziny a w konsekwencji wysokości przyznanego świadczenia. Tego typu uchybienia proceduralne w sposób istotny wpływają na rozstrzygnięcie w rozumieniu art. 145§1pkt 1litera ( c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 Prawo o postępowaniu przed Sądami Administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz 1270 z późn. zm ), powodując konieczność uchylenia zaskarżonego aktu oraz poprzedzającej go decyzji organu I instancji, a w oparciu o art. 200 i 152 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczenia o zwrocie kosztów i wykonalności uchylonego rozstrzygnięcia. Z kolei nie ma racji skarżący gdy kwestionuje drugie z omawianych rozstrzygnięć organu odwoławczego. Jakkolwiek i w tym postępowaniu organy administracji publicznej nie odniosły się do zarzutów skarżącego, że nie prowadzi on z W. M. wspólnego gospodarstwa domowego ale to uchybienie przy odmowie przyznania świadczenia nie ma istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Nawet uwzględniając dochody skarżącego brak było podstaw do przyznania przedmiotowego świadczenia. Zatem rozstrzygnięcie co do tego zakresu nie narusza prawa a i skarżący nie przedstawił żadnych argumentów, które mogłyby skutecznie podważyć legalność tego aktu. Taki stan rzeczy prowadzi zgodnie z art. 151 przywołanej już procedury sądowo-administracyjnej do oddalenia skargi. /-/B. Popowska /-/J. Stankowski /-/P.Miładowski MB

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło