II SA/Po 539/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu -Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 3 sierpnia 2012r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi Z. B. na uchwałę Rady Gminy z dnia [...] maja 2012r. Nr[...] w przedmiocie wygaśnięcia mandatu radnego postanawia zwolnić Z.B. od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. /-/ K. Witkowicz-Grochowska Skarżący Z. B.i złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy i zwolnienie go od kosztów sądowych. Argumentował, że nie ma środków na opłatę kosztów sądowych - zbyt mała renta w wysokości [...] zł netto miesięcznie ([...] zł brutto). Oświadczył jedynie, że gospodarstwo domowe prowadzi samodzielnie. Jest najemcą mieszkania gminnego o powierzchni 53 m². Oświadczył, że nie ma żadnych oszczędności, czy wartościowych ruchomości. W odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia wniosku o prawo pomocy poprzez przedłożenie dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, w oparciu o przepis art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270, dalej p.p.s.a.) skarżący podał, że nie rozmawia z matką i nie chce ona przekazać mu żadnych dokumentów. Powtórzył, że samodzielnie utrzymuje się z renty. Nie prowadzi działalności gospodarczej i nie ma z tego tytułu żadnych dochodów. Oświadczył, że nie ma też żadnych nieruchomości, mieszka w mieszkaniu komunalnym. Płaci czynsz w wysokości 66,15 zł, za media – 130 zł, ma samochód osobowy z 2000r o wartości około 8.000 zł. Nadto zwrócił się z wnioskiem o umorzenie opłat sądowych oraz o podanie, czy należności sądowe będą większe niż 300 zł. i ile będą wynosić. Nadto załączył kopię PIT 40-A, z którego wynika dochód za 2011r. w wysokości [...] zł. W pierwszej kolejności należy wskazać, że przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270, dalej p.p.s.a.) co do zasady nie przewidują umorzenia należności z tytułu kosztów sądowych. Strona postępowania może zwrócić się o przyznanie jej prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego swojego utrzymania i rodziny (art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 245 §3 p.p.s.a.). Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić nawet najmniejszej należności sądowej (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci). Sytuacja majątkowa i rodzinna skarżącego przedstawiona we wniosku o prawo pomocy uzasadnia ocenę, że nie jest on w stanie, bez ograniczeń w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych, wygospodarować środków finansowych na najniższe nawet koszty sądowe. Z oświadczenia wynika, że samodzielnie prowadzi swoje gospodarstwo domowe i utrzymuje się jedynie z renty w wysokości, która z trudem pozwala na zaspokojenie podstawowych potrzeb bieżącego koniecznego utrzymania. Wobec powyższego przyjąć należy, że wnioskodawca nie dysponuje wolnymi środkami, które mógłby przeznaczyć na poniesienie kosztów sądowych chociażby w części. W tym stanie rzeczy należało przyznać prawo pomocy i zwolnić wnioskodawcę od kosztów sądowych w całości. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Zgodnie z wnioskiem, należy skarżącego poinformować w trybie art. 6 p.p.s.a., że przewidywane koszty sądowe w niniejszej sprawie wynoszą: 300 zł - wpis sądowy od skargi, 100 zł – opłata kancelaryjna za ewentualny wniosek o uzasadnienie wyroku, 150 zł – wpis sądowy od ewentualnej skargi kasacyjnej. Z uwagi na powyższe zwolnienie skarżącego od kosztów sądowych, zostaną one pokryte ze środków Skarbu Państwa. Z powyższych względów, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 w zw. z art. 246 §1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K. Witkowicz-Grochowska