II SA/Po 540/03

WyrokWSA w Poznaniu2005-10-04

Skład orzekający: sędzia NSA Jerzy Stankowski, sędzia WSA Bożena Popowska, sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie wymiany prawa jazdy może pozbawić obywatela uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi nabytych na podstawie wcześniej obowiązujących przepisów prawa, jeśli ustawa Prawo o ruchu drogowym nie zawierała upoważnienia do takiego działania?
Ratio decidendi
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie wymiany prawa jazdy nie mogło pozbawić skarżącego uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi nabytych w 1965 r., ponieważ ustawa Prawo o ruchu drogowym nie zawierała upoważnienia do takiego działania. Ponadto, zmiana decyzji administracyjnej (jaką było wydane w 1965 r. prawo jazdy) wymaga specjalnego trybu przewidzianego w Kodeksie postępowania administracyjnego, który nie został zastosowany. W związku z tym, zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały stwierdzone jako nieważne.
Stan faktyczny
Starosta odmówił J.M. wydania nowego prawa jazdy kategorii A i B, powołując się na niezgodność z przepisami prawa o ruchu drogowym, mimo posiadania przez skarżącego prawa jazdy kategorii T wydanego w 1965 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, argumentując, że przy wymianie prawa jazdy należy stosować zasady i tryb postępowania określone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury. J.M. wniósł skargę do WSA, podnosząc, że nie ponosi odpowiedzialności za zaginięcie protokołu z egzaminu i powołując się na ukończenie kursów w 1965 r.
Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty Powiatowego w Z. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę 20 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia NSA Jerzy Stankowski ( spr. ) Sędziowie: sędzia WSA Bożena Popowska sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Protokolant: referent-stażysta Paweł Grzęda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 października 2005 r. przy udziale sprawy ze skargi J.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie prawa jazdy 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty Powiatowego w Z. z dnia [...] grudnia 2002r. nr [...] 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego J. M. kwotę 20 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/J.Stankowski /-/B.Popowska 4/II SA/Po 540/03 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...]XII 2002 r., nr [...], na podstawie art. 104 § 1 kpa. oraz art. 87 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 20 VI 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. Nr 98, poz. 602 ze zm.) i § 2 oraz § 7 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 XII 2001 r. w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami (Dz.U. nr 150, poz. 1680 ze zm.) Starosta Z.i odmówił J. M. wydania prawa jazdy kat. A i B. Postępowanie toczyło z się z uwagi na złożenie przez J. M. wniosku o wymianę prawa jazdy na nowy druk. W trakcie weryfikacji stwierdzono, że dnia [...]II 1965 r. wydano wnioskodawcy prawo jazdy kat. T, jednak bez kategorii A i B. Złożenie wniosku o wydanie prawa jazdy kategorii A, B i T byłoby – zdaniem Starosty - niezgodne z art. 87 ustawy Prawo o ruchu drogowym, w związku z czym na podstawie § 2 cytowanego rozporządzenia Starosta był obowiązany do wydania decyzji odmownej. W odwołaniu od powyższej decyzji J. M. podniósł, że bezskutecznie próbował odszukać w urzędach protokół z egzaminu, za którego zaginięcie nie ponosi odpowiedzialności. Odwołujący się powołał się na istnienie zaświadczenia nr [...] wydanego przez LOK w S. o ukończeniu kursu na motocykl i samochód w dniu [...] I 1965 r. i o ukończeniu kursu w POM S. na ciągnik w dniu [...] II 1965 r. J. M. zaznaczył, że od 1965 r. nikt nigdy nie zakwestionował jego uprawnień do prowadzenia motocykla i samochodu. Decyzją z dnia [...] I 2003 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa. w związku z art. 150 ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz § 4 i § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 29 IV 2002 r. w sprawie wymiany praw jazdy (Dz.U. nr 69, poz. 640) Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Organ wskazał, że w myśl § 5 cytowanego rozporządzenia przy wymianie prawa jazdy należy stosować zasady i tryb postępowania określone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 14 XII 2001 r. w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami. Kolegium podtrzymało w pozostałym zakresie argumentację organu I instancji podnosząc dodatkowo, że zaświadczenie, na które powołał się J. M. potwierdza jedynie, iż ukończył on kurs kierowców kategorii IV a nie III. J.M. wniósł skargę na powyższą decyzję powołując się w całości na argumenty zawarte w odwołaniu. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało w całości swą dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest zasadna, a w sprawie zachodzi podstawa do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Starosty Z. Ustawowe upoważnienie dla Ministra Infrastruktury zawarte w art. 150 ust. 2 ustawy z dnia 20 VI 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. nr 98, poz. 602 ze zm.) dotyczyło określenia warunków i terminów wymiany praw jazdy i innych dokumentów uprawniających do kierowania pojazdami lub potwierdzających dodatkowe kwalifikacje kierujących pojazdami oraz wysokość opłat za ich wymianę. Minister Infrastruktury nie otrzymał zatem ustawowego upoważnienia dla określenia warunków cofania nabytych praw jazdy w związku z ich wymianą. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 29 IV 2002 r. w sprawie wymiany prawa jazdy (Dz.U. nr 69, poz. 640 ze zm.) w § 5 ust. 2 odsyła do zasad i trybu postępowania przy wydawaniu uprawnień do kierowania pojazdami, a więc do obowiązującego w dniu wydania zaskarżonej decyzji rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 XII 2001 r. w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami (Dz.U. nr 150, poz. 1680 ze zm.), które w sposób nieostry w § 7 ust. 1 lit. d określało zadania organu do badania zasadności danych z ujętymi w prowadzonej ewidencji kierowców danymi w zakresie posiadanych uprawnień. Należy w tym miejscu zwrócić uwagę, że zgodnie z art. 92 Konstytucji RP rozporządzenia są wydawane przez organy wskazane w ustawie zasadniczej w celu wykonania ustawy i na podstawie szczegółowego upoważnienia w niej zawartego. Upoważnienie powinno określać organ właściwy do wydania rozporządzenia i zakres spraw przekazanych do uregulowania oraz wytyczne dotyczące treści aktu. Konstytucja zabrania jednak konstrukcji tzw. "upoważnień kaskadowych" do wydania aktu wykonawczego, zaś samym upoważnieniom ustawowym stawia wysokie wymagania co do precyzji, z jaką powinny określać cechy aktu wykonawczego. Nie można zatem w rozporządzeniu wykonawczym rozszerzać materii przekazanej do uregulowania przez ustawę poprzez odsyłanie do kolejnych aktów wykonawczych (por. wyrok NSA z 15 I 2002 r., II SA 2348/00). Z upoważnienia zawartego w art. 150 ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym nie wynika prawna możliwość pozbawiania uprawnień do prowadzenia pojazdów mechanicznych danej kategorii, nabytych na podstawie wcześniej obowiązujących przepisów prawa. Należy ponadto zauważyć, że wydane Skarżącemu w 1965 r. prawo jazdy jest decyzją administracyjną i jej zmiana wymaga specjalnego trybu przewidzianego w Kodeksie postępowania administracyjnego dla wzruszenia decyzji ostatecznych. Organ nie zastosował żadnego ze wskazanych w ustawie trybów. Wobec powyższego, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), w związku z art. 156 § 1 pkt 2 kpa. oraz na podstawie art. 135 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji. /-/ B. Popowska /-/J Stankowski /-/D. Rzyminiak – Owczarczak MB

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło