II SA/Po 540/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Kwiecińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędzia WSA Danuta Rzyminiak – Owczarczak Protokolant Starszy sekretarz sądowy Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 listopada 2011 r. sprawy ze skargi A. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia (...) nr (...) w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia I. oddala skargę II. przyznaje adwokatowi K. C. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu, kwotę (...) zł (w tym (...) zł tytułem podatku od towarów i usług). Postanowieniem z dnia (...) listopada 2010 r., nr (...), działający z upoważnienia Prezydenta Miasta P. Kierownik Filii Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w P., na podstawie art. 65 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst. jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej kpa) w związku z art. 101 ust. 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2004 r. Nr 64, poz. 593 ze zm.) przekazał według właściwości wniosek A. K. z dnia (...) listopada 2010 r. w sprawie udzielenia pomocy finansowej w formie zasiłku celowego na leki, żywność od miesiąca listopada 2010 r., koszty usługi fryzjerskiej, zakup obuwia zimowego, odzieży, bielizny osobistej, naprawy okularów, środków czystości oraz zakup nafty do lampy do Ośrodka Pomocy Społecznej we W. Postanowienie powyższe zostało doręczone wnioskodawcy w dniu (...) listopada 2010 r. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł w dniu (...) grudnia 2010 r. A.K. Wraz z zażaleniem złożony został wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia, w którym wskazano, że uchybienie terminu do wniesienia zażalenia nastąpiło z przyczyn niezależnych od skarżącego, którymi są choroba objawiająca się spowolnieniem procesów myślowych, zanikami pamięci oraz zaburzeniami nastroju. Postanowieniem z dnia (...) grudnia 2010 r., nr (...), Kierownik Filii Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w P., na podstawie art. 58 § 1 oraz 59 § 1 kpa odmówił przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia (...) listopada 2010 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia (...) kwietnia 2011 r., nr (...), na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 144 kpa uchyliło postanowienie Kierownika Filii Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia (...) grudnia 2010 r. wskazując, że w świetle art. 59 § 2 kpa organem właściwym do rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Postanowieniem z dnia (...) kwietnia 2011 r., nr (...), Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na postawie art. art. 58 oraz 59 kpa odmówiło A. K. przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia (...) listopada 2010 r. Jak podano w treści powyższego rozstrzygnięcia skarżący został prawidłowo pouczony o terminie i sposobie wniesienia zażalenia od zaskarżonego postanowienia z dnia (...) listopada 2010 r., który to termin upływał skarżącemu z dniem (...) grudnia 2010 r. Równocześnie podane przez skarżącego argumenty, mające przemawiać za przywróceniem terminu do wniesienia zażalenia, nie wyczerpują przesłanki braku winy w uchybieniu terminu. W opinii organu twierdzenie skarżącego, iż niedochowanie terminu wynikało z zaniepokojenia, jakiego doznał w dniu (...) grudnia 2010 r., gdy zorientował się, iż skończył mu się lek, który powinien stale przyjmować, nie stanowi przesłanki do przywrócenia terminu. Zdaniem Kolegium za prawidłowością powyższego twierdzenia przemawia zarówno fakt, iż w dalszej części wniosku skarżący wskazuje, że nie zamierzał odwoływać się od żadnych decyzji oraz postanowień jak i okoliczność, iż w dniu (...) grudnia 2010 r., a więc w dniu, w którym skarżący nie był w stanie rzekomo działać z uwago na silne wzburzenie, udało mu się osobiście w siedzibie Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej złożyć pismo zatytułowane "MONIT", w którym to piśmie skarżący zarzuca opieszałość działania Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej we W. w przedmiocie załatwienia jego wniosku z dnia (...) listopada 2010 r. Skargę na powyższe rozstrzygnięcie wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu A. K. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się niezasadna. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie w pierwszej kolejności należy wskazać, że w myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sąd dokonuje kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany jej zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to konieczność dokonania przez sąd oceny zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony. Przedmiotem niniejszego postępowania jest wyłącznie prawidłowość rozstrzygnięcia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Kierownika Filii Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia (...) listopada 2010 r. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż przywrócenie terminu jest instytucją procesową mającą na celu ochronę jednostki przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu do podjęcia czynności przez stronę (uczestnika) postępowania. Instytucji tej nie można stosować do terminów materialnoprawnych, ma bowiem zastosowanie jedynie do terminów procesowych i do terminów dokonania czynności procesowych. Równocześnie zgodnie z art. 58 kpa organy administracji publicznej mogą orzec o przywróceniu uchybionego terminu, na wniosek strony, gdy zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: uchybienie terminowi nastąpiło bez winy zainteresowanego i brak winy zostanie uprawdopodobniony, zainteresowany złożył wniosek o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu, oraz zainteresowany dopełni czynności, dla której termin był określony jednocześnie ze złożeniem wniosku o przywrócenie terminu. Analizując dokumenty niniejszej sprawy nie sposób odmówić organowi racji, iż brak jest podstaw do przywrócenia w przedmiotowej sprawie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia (...) listopada 2010 r. W przedmiotowej sprawie poza sporem jest, iż postanowienie Kierownika Filii Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia(...) listopada 2010 r. zostało doręczone skarżącemu w dniu (...) listopada 2010 r. Tego też dnia rozpoczął swój bieg 7 dniowy termin do wniesienia zażalenia, określony w art. 141 § 1 kpa. Termin powyższy upłynął więc z dniem (...) grudnia 2010 r. Zażalenie, wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia zostało zaś wniesione w dniu (...) grudnia 2010 r., a więc z dochowaniem terminu określonego w art. 58 kpa, dla złożenia wniosku w sprawie przywrócenia terminu. Zdaniem skarżącego brak winy w dochowaniu terminu do wniesienia zażalenia wiązał się z chorobą skarżącego, która objawia się spowolnieniem procesów myślowych, zanikami pamięci oraz zaburzeniami nastroju. Sąd wskazuje jednakże, iż kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony zachowania szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. W konsekwencji przywrócenie terminu może mieć miejsce, gdy uchybienie terminu nastąpiło na skutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna trwała przez cały czas. W przedmiotowej sprawie, jak prawidłowo wywodzi Samorządowe Kolegium Odwoławcze, brak jest przesłanek do uznania, iż skarżący znajdował się w stanie wzburzenia uniemożliwiającym mu skuteczne wniesienie zażalenia. Za twierdzeniem powyższym przemawia zarówno treść samego wniosku o przywrócenie terminu, z którego wynika, iż skarżący nie zamierzał odwoływać się od żadnych decyzji oraz postanowień jak i fakt, iż w dniu (...) grudnia 2010 r., a więc w dniu, w którym skarżący miał pozostawać w silnym zburzeniu uniemożliwiającym mu prawidłowe funkcjonowanie, udało mu się osobiście w siedzibie Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej złożyć pismo zatytułowane "MONIT", w którym to piśmie skarżący zarzuca opieszałość działania Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej we W. w przedmiocie załatwienia jego wniosku z dnia (...) listopada 2010 r. Brak jest tym samym podstaw do uznania, aby w dniu (...) grudnia 2010 r. skarżący, na skutek choroby, pozostawał w stanie uniemożliwiającym mu skuteczne złożenie zażalenia na postanowienie z dnia (...) listopada 2010 r. Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu Sąd postanowił w oparciu o art. 250 cytowanej ustawy w zw. z §19 i §18 pkt 1 ppkt1 lit.c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348, ze zm.) – pkt II wyroku.