II SA/Po 541/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Małek /spr./ Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Barbara Drzazga Protokolant sekr. sąd. Kamila Kozłowska po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 18 października 2006r. przy udziale sprawy ze skargi A. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sprawie opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę 355 zł (trzysta pięćdziesiąt pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; III. określa, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane. /-/ W.Batorowicz /-/ St.Małek /-/ B.Drzazga Wójt Gminy K. decyzją z dnia [...] r. ustalił A. K. opłatę z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w związku z uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. A. K. wniósł [...] października 2003 r. odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Podał, że w związku z pismem Urzędu Gminy z [...] września 2003 r. "przypominającym, że [...] lipca 2005 r. upłynął termin do wniesienia opłaty" w dniu [...] września 2003 r. w siedzibie Urzędu uzyskał informację o treści wydanej decyzji oraz wyceny wzrostu wartości nieruchomości. Wskazał, iż od [...] kwietnia do [...] maja i od [...] czerwca do[...] czerwca 2003 r. przebywał za granicą i nie otrzymał żadnej informacji o pozostawieniu przesyłki w placówce pocztowej lub Urzędzie Gminy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] r. stwierdziło niedopuszczalność wniesionego odwołania oraz uchybienie do jego wniesienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z 9 listopada 2005 r. (sygn. akt II SA/Po 44/04) uchylił zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu wskazano,. iż postanowienie narusza wymogi przepisu art. 134 kpa - Kolegium nie rozpoznało bowiem wniosku (prośby) A. K. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Stwierdzono także, iż z ustaleń organu odwoławczego nie wynika "czy ewentualnie kto, gdzie i jakie informacje pozostawił adresatowi przesyłek (dotyczy ich awizowania)". Postanowieniem z [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie przepisu art. 123 oraz art. 124, art. 39, art. 42, art. 43, art. 44, art. 58, art. 59 § 1 kpa - odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Stwierdzono, iż z uwagi na nieobecność adresata w miejscu zamieszkania doręczyciel pocztowy pozostawił awizo, dokonując stosownej adnotacji na kopercie (awizo z [...] maja i [...] czerwca 2003 r.). Według przyjętego orzecznictwa oraz praktyki stosowanej przez urzędy pocztowe przesyłki przesłane za dowodem doręczenia poczta przechowuje przez okres siedmiu dni. W przypadku nie podjęcia przesyłki w terminie pozostawia powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia. Zdaniem Kolegium nie zostały naruszone obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa i z tego powodu brak było podstaw do przywrócenia terminu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu wniosku A. K. o ponowne rozpatrzenie sprawy utrzymało w mocy rozstrzygnięcie z [...] r., podtrzymując przedstawioną w nim argumentację. A. K. wniósł skargę, domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia. Skarżący wyjaśnił, iż od [...] kwietnia do [...] maja 2003 r. i od [...] do [...] czerwca 2003 r. przebywał za granicą, co potwierdzają stosowne adnotacje w paszporcie. Podkreślił, iż nie mógł, ani nikt z jego najbliższej rodziny odebrać adresowanych do niego przesyłek, gdyż ani w jego skrzynce pocztowej ani na drzwiach mieszkania nie znajdowała się informacja o złożeniu przesyłki w urzędzie pocztowym lub w urzędzie gminy. Skarżący wniósł także "o dokonanie czynności które mogłyby spowodować przywrócenie terminu do wniesienia odwołania poprzez zastosowanie przepisu art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi". Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie. Kolegium wskazało, iż informacja zawarta na kopercie o złożeniu w skrzynce pocztowej awizo stanowiło dowód wystarczający do stwierdzenia, iż pismo zostało doręczone skutecznie. Z uwagi na nieobecność adresata przesyłki, doręczyciel pozostawił awizo, dokonując stosowanej adnotacji na zwrotnym poświadczeniu odbioru dokumentu podłączonym do koperty. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania, wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten Sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia (art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W uzasadnieniu prawomocnego wyroku z 9 listopada 2005 r. wskazano, na potrzebę uzupełnienia materiału dowodowego, z którego wynikałaby prawidłowość doręczenia skarżącemu decyzji organu pierwszej instancji. W szczególności zwrócono uwagę na potrzebę ustalenia kto, gdzie i jakie informacje pozostawił adresatowi przesyłek o pozostawieniu ich w urzędzie pocztowym. Organ odwoławczy uznając, iż doręczenie w trybie przepisu art. 44 kpa było prawidłowe nie wskazał jednak czy i w jaki sposób skarżący został zawiadomiony, iż adresowana do niego przesyłka została złożona w określonym urzędzie. Uszło bowiem uwagi organu odwoławczego, iż w sytuacji wskazanej przepisem art. 44 kpa pismo składa się na określony czas w urzędzie pocztowo-telekomunikacyjnym (lub w urzędzie gminy), a zawiadomienie o tym umieszcza się na drzwiach mieszkania adresata. Należy wskazać, że zawiadomienie o przesyłce rejestrowanej "pozostawia się w skrzynce do doręczenia korespondencji lub przekazuje w inny powszechnie uznany sposób" - zgodnie z rozporządzeniem Ministra Łączności z 15 marca 1996 r. w sprawie warunków korzystania z usług pocztowych o charakterze powszechnym (Dz.U. Nr 40 poz. 173). Podobna regulacja znajduje się w aktualnym rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z 9 stycznia 2004 r. w sprawie wykonywania powszechnych usług pocztowych (Dz.U. Nr 5 poz. 34). Według tej regulacji zawiadomienie o próbie doręczenia wraz z informacją o terminie odbioru i adresie placówki oddawczej, w której przesyłka jest przechowywana pozostawia się w oddawczej skrzynce pocztowej adresata (§ 14 rozp.). Skarżący zarówno we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy jak i w skardze podkreśla, iż nie otrzymał żadnego zawiadomienia o pozostawieniu adresowanej do niego przesyłki w urzędzie pocztowym bądź w Urzędzie Gminy. Z znajdujących się w aktach sprawy pocztowych dowodach doręczenia (k. 103 akt administracyjnych) nie wynika, że zawiadomienie o pozostawieniu przesyłki w urzędzie pocztowym zostało umieszczone na drzwiach mieszkania adresata. Wadliwe zastosowanie przepisu art. 44 kpa powoduje brak podstaw do przyjęcia zaistnienia skutków prawnych związanych z domniemaniem ustanowionym w tym przepisie. Nieumieszczenie bowiem na drzwiach mieszkania adresata zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej oznacza, iż przesyłka nie została prawidłowo doręczona (por. postanowienie Sądu Najwyższego OSN 2000/10/379). Odnosząc się do żądania skargi: przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, należy stwierdzić, iż jest ono bezzasadne. Przepis art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określa jedynie zasadę niezwiązania sądu administracyjnego granicami skargi w zakresie merytorycznego rozstrzygnięcia. Zgodnie z tym przepisem Sąd administracyjny jest obowiązany do podjęcia przewidzianych środków, a więc wydania stosownego orzeczenia, w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach danej sprawy, jeżeli jest to niezbędne dla jej załatwienia. W rozpoznawanej sprawie na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1c w związku z art. 58 kpa uchylone zostały zaskarżone postanowienia, a organ odwoławczy rozpoznając ponownie wniosek (prośbę) o przywrócenie terminu winien uwzględnić wyrażone wyżej wskazania co do dalszego postępowania. Z tych powodów na podstawie powołanych przepisów oraz art. 200 i 152 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji. /-/ W.Batorowicz /-/ St.Małek /-/ B.Drzazga MK