II SA/Po 541/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2012 r. sprawy ze skargi Z. K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Poznaniu z dnia [...] maja 2012 roku Nr [...] w przedmiocie ewidencji gruntów; I. oddala skargę II. przyznaje adwokat M. B. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych 20/100), w tym 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych 20/100) tytułem podatku od towarów i usług oraz kwotę 17,00 zł (siedemnaście) tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. Postanowieniem z dnia [...] marca 2012 r., znak [...], Starosta K. na podstawie art. 217 § 2 pkt 2 i art. 219 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98 poz. 1071 z późn. zm., dalej k.p.a.) w zw. z art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. nr 193 poz. 1287 z późn. zm.) odmówił Z. K. udzielenie informacji z operatu ewidencji gruntów i budynków w części dotyczącej podania danych osobowych właściciela nieruchomości położonej na terenie powiatu k. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że w dnia [...] i [...] marca 2012 r. skarżący wystąpił o udzielenie mu informacji podmiotowych i przedmiotowych o nieruchomości położonej na terenie powiatu k. Wniosek ten należy zakwalifikować jako żądanie udostępnienia danych z operatu ewidencyjnego. Mając na uwadze fakt, że ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne określa, w jakiej postaci następuje przekazania wspomnianych informacji, organ udostępnił skarżącemu dane przedmiotowe (oznaczenie działek, ich powierzchnię i położenie). Z uwagi natomiast na ochronę danych osobowych dane podmiotowe mogły być udzielone wyłącznie w zakresie opisanym w art. 24 wymienionej ustawy. Konieczne było zatem wykazanie przez Z. K. interesu prawnego w uzyskaniu tych informacji, ponieważ nie jest on właścicielem przedmiotowej nieruchomości. Tymczasem mimo wielokrotnych wezwań skierowanych do skarżącego, nie wykazał on by legitymował się takim interesem. Zamiar wystąpienia do sądu o stwierdzenie nabycia spadku, podnoszony przez skarżącego, nie przesądza bowiem o posiadaniu powyższego przymiotu. Pismem z dnia [...] kwietnia 2012 r. Z. K. wniósł zażalenie na powyższe postanowienie, wskazując, że jest niezadowolony ze sposobu załatwienia jego wniosku. Postanowieniem z dnia [...] maja 2012 r., znak [...], Wojewódzki Wielkopolski Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Poznaniu na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu organ wskazał, że ewidencja gruntów i budynków to jednolity dla kraju, systematycznie aktualizowany zbiór informacji o gruntach, budynkach oraz lokalach, ich właścicielach oraz o innych osobach fizycznych lub prawnych, które władają tymi gruntami, budynkami i lokalami. Szczegółowy podział zgromadzonych informacji na podmiotowe i przedmiotowe wynika z kolei z art. 20 ust 1 i 2 powołanej ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne. Informacje zawarte w operacie ewidencyjnym są wprawdzie jawne i dostępne dla wszystkich zainteresowanych, ale w przypadku danych osobowych konieczne jest legitymowanie się interes prawnym, jeżeli wnioskodawca nie jest właścicielem nieruchomości. Skarżący wystąpił z wnioskiem o udzielenie informacji dotyczących nieruchomości położonych w obrębie Ś., Gmina W., jakie pozostawały we władaniu M. K. w związku z zamiarem wystąpienia o stwierdzenie nabycia spadku. Takie żądanie odnosi się zatem w ocenie organu nie tylko do informacji o charakterze przedmiotowym, lecz także podmiotowym, a zatem niezbędne było wykazanie przez Z. K. interesu prawnego. Przesłanka ta nie została natomiast spełniona, wobec czego rozstrzygnięcie organu I instancji należy uznać za prawidłowe. Pismem z dnia [...] maja 2012 r. Z. K. zaskarżył powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, wskazując, że nie zgadza się z treścią wydanego rozstrzygnięcia. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Wielkopolski Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Poznaniu wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoją dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje Skarga okazała się bezzasadna. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrole działalności organów administracji publicznej. Jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem – art. 1 § 2 powyższej ustawy. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do ustalonego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. W świetle z kolei z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.), sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, przy czym – jak wynika z art. 145 § 1 powołanej ustawy – sąd uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie oraz orzeka o ich uchyleniu, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. nr 182 poz. 1228 z późn. zm.). Zgodnie z art. 20 ust. 1 powołanej ustawy ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące (1) gruntów – ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych i ich klas gleboznawczych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeśli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty, (2) budynków – ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i ogólnych danych technicznych oraz (3) lokali – ich położenia, funkcji użytkowych oraz powierzchni użytkowej. Ponadto, wedle art. 20 ust. 2 wymienionej ustawy w ewidencji gruntów i budynków wykazuje się co do zasady również: (1) właściciela, (2) jego miejsce zamieszkania lub siedzibę, (3) informację o wpisaniu do rejestru zabytków oraz (4) wartość nieruchomości. Nie ulega zatem wątpliwości, że ogół informacji zgromadzonych w ewidencji gruntów i budynków można podzielić na dane przedmiotowe (art. 24 ust. 1 i ust. 2 pkt 2-4 tejże ustawy) oraz podmiotowe (art. 24 ust. 2 pkt 1 tejże ustawy). Konkluzja ta znajduje także swoje odzwierciedlenie w art. 24 ust. 4 i 5 powołanej ustawy, zgodnie z którym dane przedmiotowe zawarte w ewidencji są co do zasady jawne, a o ich udostępnienie może wystąpić każdy podmiot. Przekazanie danych podmiotowych następuje natomiast tylko na wniosek (1) właścicieli oraz osób i jednostek organizacyjnych władających gruntami, budynkami lub lokalami, których dotyczy udostępniany zbiór danych lub wypis, (2) organów administracji publicznej oraz innych podmiotów wykonujących na skutek powierzenia lub zlecenia zdania publiczne związane z gruntami, budynkami lub lokalami, których dotyczy udostępniany zbiór danych lub wypis bądź też (3) inny podmiotów, o ile jednak mają one interes prawny w uzyskaniu tych informacji. Odnosząc powyższe uwagi do przedmiotowej sprawy należy zauważyć, że wniosek Z. K. z dnia [...] lutego 2012 r., wszczynający kontrolowane postępowanie (k. 3 akt adm. organu I instancji), dotyczył faktycznie udostępnienia informacji podmiotowych (wskazanie spadkobierców oraz właścicieli nieruchomości odziedziczonych po M. K.), jak i przedmiotowym (podanie aktualnej numeracji działek dawniej nieruchomości zmarłego). Te ostatnie dane, jak wynika z akt sprawy, zostały skutecznie przekazane skarżącemu. Uzyskał on bowiem wypis uproszczony z rejestru gruntów na dzień [...] marca 2012 r., a nadto w pismach z dnia [...] marca 2012 r. i [...] marca 2012 r. Starosta K. powiadomił go o aktualnej numeracji tych działek oraz wskazał ogólnie na zmiany własnościowe gruntów, jakie wystąpiły od momentu śmierci M. K., bez podawania jednak danych osobowych (k. 4-7 akt adm. organu I instancji). Działania te należy uznać zatem za prawidłowe. Kontrowersje w omawianej sprawie wzbudziła natomiast kwestia przekazania skarżącemu danych podmiotowych. Z materiału zebranego w aktach sprawy wynika bowiem, że Z. K. nie jest właścicielem wnioskowanych działek ani osobą nimi władającą, a zatem jedyną podstawą uzyskania żądanych przez niego informacji mógł być art. 24 ust. 5 pkt 3 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne. Zgodnie z powyższym przepisem konieczne jest jednak wykazanie interesu prawnego w przekazaniu takich informacji. Interes prawny należy natomiast rozumieć jako więź pomiędzy określoną normą prawną, przede wszystkim o charakterze materialnoprawnym, oraz konkretną sytuacją danej osoby. W kontekście niniejszej sprawy oznacza to, że wnioskodawca powinien dokładnie wskazać przepis, z którego wynika obowiązek udostępnienia mu danych osobowych z ewidencji gruntów i budynków, przy czym wspomniany interes musi mieć charakter bezpośredni, indywidualny i realny. W toku postępowania skarżący podnosił, że przekazanie mu danych podmiotowych jest niezbędne ze względu na zamiar zainicjowania postępowania o stwierdzenie nabycia spadku po M. K. Mając jednak na uwadze dotychczasowe rozważania, trudno jest uznać argument ten za wystarczający do udzielenia danych osobowych. Trzeba bowiem podkreślić, że celem postępowania o stwierdzenie nabycia spadku jest wyłącznie ustalenie kręgu spadkobierców, a nie przesądzenie o masie spadkowej lub badanie zmian, jakie dokonywały się w niej wraz z upływem czasu. Takie stanowisko zajmuje również orzecznictwo (zob. postanowienie SN z dnia 14 października 2010 r., III CZP 67/10, niepubl., LEX nr 686765). Z tej perspektywy nie ma zatem potrzeby ustalania obecnych właścicieli działek wchodzących w skład nieruchomości zmarłego. Trzeba nadto podkreślić, że nabycie spadku następuje wedle art. 925 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. nr 16 poz. 93 z późn. zm., dalej k.c.) z mocy samej ustawy (ex lege), a postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku posiada tylko deklaratywny charakter. Zamiar zainicjowania takiego postępowania nie prowadzi do powstania po stronie skarżącego interesu prawnego w uzyskaniu danych osobowych z ewidencji gruntów i budynków. Informacje podmiotowe żądane przez skarżącego nie pozostają w żadnym związku ze wskazanym postępowaniem spadkowym. Tym samym należy stwierdzić, że Z. K. nie ma interesu prawnego w uzyskaniu danych podmiotowych, a zatem w świetle art. 24 ust. 5 pkt 3 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne nie było podstaw do udzielenia mu tych informacji. Stanowisko organów administracji publicznej okazało się zatem trafne. Mając powyższe na uwadze Sąd nie znalazł żadnych podstaw do uwzględnienia skargi. Skarga jako bezzasadna podlegała zatem oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 z późn. zm.).