II SA/Po 542/17
WyrokWSA w Poznaniu2017-11-22
Skład orzekający: Edyta Podrazik, Wiesława Batorowicz, Danuta Rzyminiak – Owczarczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy właściciel sąsiedniej nieruchomości, który brał udział w postępowaniach dotyczących decyzji o warunkach zabudowy i decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, ma przymiot strony w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę, jeśli jego nieruchomość może znaleźć się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Wojewoda przedwcześnie umorzył postępowanie odwoławcze, uznając skarżącego za niebędącego stroną. Przymiot strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę nie ogranicza się jedynie do naruszenia przepisów technicznych, ale obejmuje również sytuacje, gdy planowana inwestycja może spowodować ograniczenia w zagospodarowaniu sąsiedniej nieruchomości, wynikające z przepisów odrębnych. W związku z tym, skarżący mógł posiadać interes prawny, a organ nie zebrał wyczerpująco materiału dowodowego.Stan faktyczny
Starosta wydał decyzję zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę budynku inwentarskiego i silosów paszowych. Skarżący, właściciel sąsiedniej działki, odwołał się, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i proceduralnego. Wojewoda umorzył postępowanie odwoławcze, uznając skarżącego za niebędącego stroną, ponieważ jego nieruchomość nie znajdowała się w obszarze oddziaływania inwestycji. Skarżący wniósł skargę do WSA, kwestionując brak uwzględnienia pośredniego oddziaływania (hałas, zapach) i sposób oznaczenia stron.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody i zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącego.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 22 listopada 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędzia WSA Danuta Rzyminiak – Owczarczak Protokolant st. sekr. sąd. Natalia Sikorska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 listopada 2017 roku sprawy ze skargi P. L. na decyzję Wojewody z dnia [...] marca 2017 roku nr [...] w przedmiocie zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasadza od Wojewody na rzecz skarżącego kwotę [...]złotych ([...]) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Starosta O. decyzją z dnia 03 lutego 2017 r., działając w oparciu o ostateczne decyzje Burmistrza R. tj. decyzję o warunkach zabudowy z dnia [...] kwietnia 2016 r. znak: [...] oraz decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia 29 stycznia 2016 r. znak: [...], zatwierdził projekt budowlany i udzielił M. N. pozwolenia na budowę budynku inwentarskiego (tuczami) oraz budowę dwóch silosów paszowych w zabudowie zagrodowej na nieruchomości położonej w miejscowości B. - działka nr ewid. [...].
W uzasadnieniu powyższej decyzji organ I instancji wskazał, iż w oparciu o przepisy ustawy Prawo Ochrony Środowiska oraz rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku, jak również rozporządzenia z 24 sierpnia 2012 r. w sprawie poziomów niektórych substancji w powietrzu dokonano oceny przedłożonego projektu budowlanego i uznano możliwość wystąpienia uciążliwości planowanej inwestycji na tereny sąsiadujące w zakresie zanieczyszczenia powietrza i hałasu. Po sprawdzeniu projektu budowlanego w zakresie art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1332 ze zm.), stwierdzono zgodność z ustaleniami określonymi w decyzji o warunkach zabudowy, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 03 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Ponadto stwierdzono zgodność projektu zagospodarowania działki z przepisami techniczno - budowlanymi oraz kompletność projektu budowlanego i posiadanie przez inwestora wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń, prawidłowe sporządzenie informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia oraz przedłożenie właściwych zaświadczeń projektantów posiadających odpowiednie uprawnienia budowlane.
Odwołanie od powyższej decyzji z zachowaniem ustawowego terminu złożył P. L. (właściciel działki o nr ewid.[...] stanowiącej grunty orne, sad, grunty rolne zabudowane o łącznej powierzchni 0,7900 ha, księga wieczysta nr [...]) reprezentowany przez adwokata B. K. zarzucając naruszenie prawa materialnego poprzez jego błędną interpretację, a w szczególności § 3 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznym, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego, art. 59 ust. 1 w zw. z art. 4 ust. 2 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, art. 61 ust. 4 powołanej powyżej ustawy, art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane oraz przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w tym art. 6, 7, 77 § 1 ustawy poprzez zaniechanie ustalenia prawdy obiektywnej i zebrania oraz rozpatrzenia całego materiału dowodowego sprawy.
Wojewoda decyzją z dnia [...] marca 2017 r., nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257, dalej jako "K.p.a.") umorzył postępowanie odwoławcze.
Organ odwoławczy przytoczył definicję strony zawartą w art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, zgodnie z którym stroną postępowania w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Obszar oddziaływania obiektu został z kolei zdefiniowany w treści art. 3 pkt 20 powołanej powyżej ustawy jako teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu, w tym zabudowy, tego terenu. W każdym przypadku obszar oddziaływania obiektu musi być określany w oparciu o powszechnie obowiązujące przepisy materialnego prawa administracyjnego. Dla planowanej inwestycji przepisami tymi są przepisy z zakresu ochrony środowiska oraz warunki techniczne jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, a także warunki techniczne jakim powinny odpowiadać budynki rolnicze i ich usytuowanie. Wyznaczenie obszaru oddziaływania obiektu powinno nastąpić z uwzględnieniem funkcji, formy, konstrukcji projektowanego obiektu i innych jego cech charakterystycznych oraz sposobu zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanej inwestycji. O obszarze oddziaływania za każdym razem będą zatem decydować indywidualne cechy obiektu budowlanego, jego przeznaczenie i sposób zagospodarowania terenu.
Z projektu zagospodarowania działki nr ewid. [...] wynika, że projektowany budynek inwentarski oraz silosy paszowe usytuowane są równolegle do granicy z działką o nr ewid.[...] w odległości 10 m (budynek) i 8,23 m (silosy) i nie przekraczają frontowej nieprzekraczalnej linii zabudowy ustalonej jako 30 m od drogi publicznej (działka nr [...]). Jak wskazują rysunki z przekrojami (rys. nr [...]) wysokość budynku w kalenicy wynosi 5,50 m i 4,35 część socjalna, a wysokość ściany bocznej 2,77 m (poziom gzymsu). Jak powyższe wskazuje planowana inwestycja usytuowana na części działki o nr ewid. [...] od strony z graniczącą działką o nr ewid.[...] natomiast względem działki skarżącego tj. o nr ewid.[...] występuje w znacznej odległości tj. około 160 m od granicy z tą działką.
Zdaniem organu odwoławczego sposób zagospodarowania działki objętej inwestycją (nr ewid. [...]), spełnia wymogi zawarte w § 12, § 13 i § 36 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz.1422 ze zm.) oraz § 8 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7 października 1997 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie. Wobec tego nieruchomość należąca do skarżącego nie znajduje się w obszarze oddziaływania spornej inwestycji wyznaczonym w szczególności w oparciu o wymienione przepisy. Jak wynika z dokumentacji planowana inwestycja nie pozbawia działki skarżącego dostępu do szeroko rozumianych mediów (woda, ciepło, prąd, telekomunikacja) jak również dostępu do drogi publicznej oraz nie zmienia stosunków wodnych na sąsiednich działkach.
Dla badanego przedsięwzięcia Burmistrz R. decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r., która z dniem [...] marca 2016 r. stała się ostateczna, określił środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na budowie budynku inwentarskiego tuczami na terenie działki nr [...] w m. Budziszewko, gm. R.. W decyzji tej wskazano brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia oraz nie nałożono obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania pozwoleń, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2008r.o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Z uzasadnienia decyzji wynika, iż organ po analizie informacji zawartych w karcie informacyjnej przedsięwzięcia, w szczególności rozwiązań chroniących środowisko na etapie realizacji i eksploatacji inwestycji uznał, że nie będzie ono znacząco negatywnie oddziaływać na środowisko i będzie zgodne z wymaganiami ochrony środowiska. Ponadto wskazano, iż zgodnie z przedstawionymi dokumentami inwestor prowadzi obecnie gospodarstwo rolne, w którym utrzymuje w systemie ściółki głębokiej 14 cieląt do 0,5 roku, tj. 2,1 DJP,na działce o nr ewid.[...] obręb B., G. R., oddalonej od przedmiotowej działki o ok. 510 m. W wyniku realizacji przedsięwzięcia w istniejącym gospodarstwie nie nastąpią żadne zmiany w obsadzie. Po realizacji przedsięwzięcia inwestor będzie posiadał 170,1 DJP obsady inwentarza zlokalizowanych w dwóch odrębnych lokalizacjach. Eksploatacja przedmiotowego gospodarstwa będzie wiązała się z emisją substancji do powietrza, w szczególności odorów. Źródłami emisji do powietrza będą procesy utrzymania zwierząt oraz pojazdy poruszające się po terenie gospodarstwa. Z uwagi na małe natężenie ruchu pojazdów, emisje z nimi związane będą pomijalnie niskie. Budynek nie będzie ogrzewany. Przyjęte rozwiązania techniczne i technologiczne, tj. zapewnienie odpowiedniej temperatury i wilgotności powietrza wewnątrz budynku inwentarskiego, podziemne zbiorniki na gnojowicę, ograniczą wpływ przedsięwzięcia na zmiany klimatu, na etapie jego realizacji, eksploatacji i likwidacji. Poza tym wskazano, iż planowane przedsięwzięcie będzie źródłem hałasu pochodzącego od zwierząt, w wyniku pracy paszociągów oraz w wyniku ruchu pojazdów po terenie działki. Z uwagi na małe natężenie ruchu pojazdów samochodów, emisję z nimi związaną uznano za pomijalnie niską. Planowane paszociągi będą zlokalizowane wewnątrz budynku chlewni a budynki mieszkalne usytuowane są w znacznej odległości stąd nie przewiduje się przekroczenia dopuszczalnego poziomu hałasu na terenach objętych ochroną akustyczną określonych w rozporządzeniu Ministra Środowiska z 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku. W decyzji wskazano, że nie przewiduje się jego negatywnego wpływu na środowisko przyrodnicze, a w szczególności na obszary chronione, w tym na gatunki, siedliska przyrodnicze lub siedliska gatunków roślin i zwierząt, dla których ochrony został wyznaczony obszar Natury 2000. Przyjęte rozwiązania zabezpieczają środowisko przed ewentualnymi negatywnymi skutkami eksploatacji inwestycji oraz minimalizują ujemne oddziaływanie w trakcie budowy i eksploatacji przedsięwzięcia.
Wojewoda zwrócił uwagę, że odwołujący brał udział na prawach strony w postępowaniu administracyjnym zakończonym wydaniem zarówno decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jak i decyzji o warunkach zabudowy. Jak wynika z uzasadnień tych decyzji żadna ze stron nie wnosiła uwag, ani zastrzeżeń do planowanej inwestycji. Także wskazane na tych decyzjach daty ostateczności świadczą, iż nie zostały złożone od nich odwołania. Stąd, jeśli przedsięwzięcie zostało zaprojektowane z uwzględnieniem wymogów zawartych w tych decyzjach to trudno na etapie postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na budowę mówić i oceniać uciążliwości środowiskowe. Nie jest tak, że obszar oddziaływania to teren, w którym da się odczuć skutki uciążliwości spowodowane funkcjonowaniem jakiegoś obiektu. Takie rozumienie odwołuje się do oddziaływania faktycznego, którego nie można utożsamić z oddziaływaniem polegającym na wprowadzeniu ograniczeń prawnych.
Zdaniem organu odwoławczego należąca do odwołującego nie znajduje się w obszarze oddziaływania nieruchomości inwestora, a inwestycja przedstawiona na planie zagospodarowania terenu (działka nr [...]), nie spowoduje żadnych ograniczeń w zagospodarowaniu nieruchomości, należącej do skarżącego. Bez znaczenia dla oceny interesu prawnego odwołującego pozostaje fakt, iż brał on udział w postępowaniu prowadzonym przez organ I instancji i została doręczona mu poprzez pełnomocnika decyzja Starosty [...] z dnia [...] lutego 2017 r. Status strony postępowania nie może wynikać tylko z faktycznego traktowania jakiegokolwiek podmiotu jako strony, gdyż pojęcie "strony" jest kategorią prawa materialnego. Oznacza to, że interes prawny wnoszącego środek zaskarżenia musi znajdować oparcie w przepisach prawa materialnego powszechnie obowiązującego.
Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu P. L. reprezentowany przez radcę prawnego K. J. podnosząc zarzut naruszenia art. 28 i art. 138 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 28 ustawy Prawo budowlane, jak również naruszenie zasad ogólnych postępowania administracyjnego określonych w art. 6, art. 7, art. 77 oraz art. 107 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego.
W ocenie skarżącego Wojewoda nie uwzględnił brak pośredniego oddziaływania na działkę skarżącego w postaci hałasu oraz zapachu oraz odwołał się do stanowiska zajętego przez Starostę w decyzji I instancji. Zakwestionowano również oznaczenie stron postępowania w rozdzielniku, a nie w sentencji decyzji.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
Pismem procesowym z dnia 08 listopada 2017 r. inwestor – M. N. wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.
Przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego jest kwestia prawidłowości umorzenia przez Wojewodę postępowania odwoławczego z uwagi na stwierdzenie braku przymiotu strony przez skarżącego.
Zgodnie z ogólną zasadą postępowania administracyjnego, wyrażoną w art. 28 K.p.a., stroną postępowania jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Stwierdzenie istnienia interesu prawnego w rozumieniu tego przepisu wymaga ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegającego na tym, że akt stosowania tej normy (decyzja administracyjna) może mieć wpływ na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie prawa materialnego. Interes taki powinien być bezpośredni, konkretny i realny. Powinien on także znajdować potwierdzenie w okolicznościach faktycznych sprawy, które uzasadniają zastosowanie normy prawa materialnego.
Powyższa zasada doznaje jednak ograniczenia w przypadku wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę. Stosownie bowiem do treści art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, w sprawie dotyczącej pozwolenia na budowę przymiot strony mają inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Również w postępowaniu prowadzonym w trybie nadzwyczajnym, lecz dotyczącym pozwolenia na budowę, krąg podmiotów uznawanych za strony winien być ustalany na tej samej podstawie prawnej (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 kwietnia 2007, II OSK 598/09, Baza NSA). Oznacza to, że w realiach przedmiotowej sprawy konieczne było ustalenie, czy nieruchomość skarżącego znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu, w rozumieniu art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, a co za tym idzie, czy są mogli być oni uznani za stronę postępowania. Okoliczność, że skarżący był uznany za stronę postępowania w przedmiocie wydania decyzji o warunkach zabudowy oraz decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie oznacza, że przymiot strony powinien zostać mu przyznany w postępowaniu w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę.
Przez obszar oddziaływania w myśl art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane należy rozumieć "teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu". Zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem sądów administracyjnych, obszar oddziaływania obiektu musi być w każdym przypadku określony w oparciu o powszechnie obowiązujące przepisy prawa. Wyznaczenie takiego obszaru winno nastąpić z uwzględnieniem funkcji, formy, konstrukcji projektowanego obiektu i innych jego cech charakterystycznych oraz sposobu zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanej inwestycji. Do organów administracji architektoniczno - budowlanej należy w każdym przypadku zakreślenie tego obszaru i wskazanie stron tego postępowania (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 05 kwietnia 2007 r., sygn. akt II OSK 598/06, Baza NSA; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 czerwca 2012 r., II OSK 508/11, Baza NSA).
Równocześnie, co warte podkreślenia, aby wykazać, że obszar oddziaływania określonej inwestycji obejmuje sąsiednią nieruchomość nie wystarczy powoływanie się na prawdopodobieństwo wystąpienia immisji, jak hałas, zanieczyszczenia, zwiększony pobór wody, utrudnienia w odprowadzaniu ścieków, czy też zwiększenie ruchu samochodowego. Przytoczony wyżej przepis art. 3 pkt 20 prawa budowlanego mówi o ograniczeniu "w zagospodarowaniu terenu", a nie o immisjach (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 10 listopada 2010 r., sygn. akt IV SA/Po 612/10, Baza NSA). Innymi słowy, włączenie danej nieruchomości do obszaru oddziaływania obiektu ma miejsce wówczas, gdy na podstawie konkretnych parametrów inwestycji będą się konkretyzować odpowiednie normy prawa materialnego, np. przepisy techniczno-budowlane, sanitarne czy ochrony środowiska, z których określony podmiot wywodzi swój interes prawny jako strona postępowania.
Ustalenie, czy mamy do czynienia z oddziaływaniem na sąsiednią nieruchomość w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, wymaga przedstawienia konkretnych argumentów, które wskazywałyby, że takie oddziaływanie rzeczywiście będzie miało miejsce. Przy czym przepisy Prawa budowlanego nie wykluczają powiązania kwestii oddziaływania obiektu budowlanego z ponadnormatywnym oddziaływaniem na sąsiednią nieruchomość oraz z naruszeniem przysługującemu właścicielowi prawa własności nieruchomości (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 stycznia 2015 r. sygn. akt II OSK 1504/13, Baza NSA). W przypadku konkretnej inwestycji wymagane jest odniesienie się do indywidualnych parametrów inwestycji, w tym przewidzianych w projekcie budowlanym rozwiązań.
Uwzględniając powyższe rozważania podzielić należy stanowisko, że biorąc pod uwagę odległości projektowanej inwestycji od granicy z działką skarżącego nie spowoduje ona żadnych ograniczeń, co do możliwości korzystania z zabudowy. Zachowane zostały wymogi w zakresie minimalnych odległości od granicy.
Sąd zauważa jednakże, że przepis art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane nakazuje projektować i budować obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi w sposób określony w przepisach, w tym techniczno - budowlanych oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich. Rozpoznając wniosek inwestora o wydanie pozwolenia na budowę organ ma zatem obowiązek takiego wyważenia interesów stron, aby inwestycja realizowana była z zachowaniem uprawnień inwestora, a jednocześnie w sposób nienaruszający uzasadnionego interesu właścicieli działek sąsiednich. Należało wobec tego rozważyć, czy przyjęte rozwiązania projektowe, przy uwzględnieniu warunków gruntowo - wodnych panujących na spornym terenie i różnic poziomu terenu, zapewniają należytą ochronę przed zalewaniem terenów sąsiednich nieruchomości. W konsekwencji Sąd uznał, iż przedwcześnie przyjęto, iż skarżący nie ma przymiotu strony postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę i zatwierdzenie projektu budowlanego.
Mieć bowiem należy na względzie, że obiekt budowlany może wprowadzać określone ograniczenie w zagospodarowaniu terenu, co nie oznacza, że jego realizacja jest niezgodna z przepisami techniczno-budowlanymi i co za tym idzie, że nie można będzie uzyskać na jego realizację pozwolenia na budowę. Jednoczesnie nie można utożsamiać braku naruszeń przepisów np. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w tym w szczególności dotyczących lokalizacji inwestycji względem granicy działki, z brakiem przymiotu strony po stronie właściciela nieruchomości leżącej w sąsiedztwie nieruchomości na której przedmiotowa inwestycja ma być zrealizowana. Z jednoznacznej definicji zawartej w art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane wynika wprost, iż obszar oddziaływania obiektu to teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Definicja ta nie uzależnia zatem posiadania przymiotu strony od naruszenia przez inwestycję jakichkolwiek regulacji, lecz jedynie od tego, czy w następstwie planowanej inwestycji może dojść do ograniczeń w zagospodarowaniu nieruchomości położonych w okolicy inwestycji. Ograniczenia te muszą mieć przy tym charakter wynikający wprost z przepisów prawa. Ograniczenia te przykładowo polegać mogą na braku możliwości nowej zabudowy na nieruchomości sąsiedniej, względnie rozbudowy budynków już istniejących, ze względu na planowaną inwestycję, czy też na braku podjęcia bądź prowadzenia na nieruchomości sąsiedniej określonej działalności ze względu na planowana inwestycję. Wyznaczenie obszaru oddziaływania obiektu winno nastąpić, biorąc pod uwagę funkcję, formę, konstrukcję projektowanego obiektu i inne jego cechy charakterystyczne oraz sposób zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanej inwestycji oraz uwzględniać treść nakazów i zakazów zawartych w przepisach odrębnych. Szczegółowe określenie, który z podmiotów, poza inwestorem, posiada legitymację do występowania jako strona w danym postępowaniu, możliwe jest na podstawie ustaleń faktycznych danej sprawy i przepisów prawa mogących mieć w sprawie zastosowanie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 sierpnia 2014 r. o sygn. akt II OSK 391/13, Baza NSA).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, iż dla ustalenia, czy nieruchomość skarżącego znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu, dla którego udzielono pozwolenia na budowę, kluczowe znaczenie ma ustalenie, czy oddziaływanie planowanej inwestycji na działkę skarżącego będzie skutkowało ograniczeniami w możliwości zmiany sposobu zagospodarowania jego terenu. Oddziaływanie to może także polegać na wymuszeniu na właścicielu tej nieruchomości określonego sposobu zagospodarowania. Innymi słowy obszar oddziaływania obiektu to także teren, gdzie uciążliwości związane z przedsięwzięciem mieszczą się w granicach norm określonych przez przepisy prawa lub wydane na ich podstawie decyzje, lecz jednocześnie uniemożliwiają lub ograniczają zmianę sposobu zagospodarowania tego terenu w przyszłości. Jest to o tyle istotne, iż jak wynika z akt sprawy, w toku postępowania ustalono, że planowana inwestycja może spowodować uciążliwości w zakresie zanieczyszczenia powietrza i hałasu.
Organy administracji zobowiązane są do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. To na nich zatem spoczywa obowiązek przeprowadzenia całego postępowania co do wszystkich istotnych okoliczności sprawy, w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa (art. 7, 8, 9 i 77 § 1 K.p.a.). W niniejszej sprawie Wojewoda nie ustalił prawidłowo stanu faktycznego sprawy, nie przeanalizowały bowiem wnikliwie, czy skarżący nie był stroną postępowania w przedmiocie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, działając na podstawie art. 145 §1 pkt 1 c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę uwzględnił uchylając zaskarżoną decyzję. Ponownie rozpatrując sprawę Wojewoda dokona oceny interesu prawnego skarżącego, uwzględniając wskazówki Sądu zawarte w uzasadnieniu niniejszego wyroku, a następnie wyda rozstrzygnięcie odpowiadające prawu.
O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z § 2 oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U z 2015 poz.1804 ze zm).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło