II SA/Po 543/08
WyrokWSA w Poznaniu2008-12-09
Skład orzekający: Aleksandra Łaskarzewska, Wiesława Batorowicz, Maria Kwiecińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Starosta posiada legitymację procesową do wniesienia odwołania od decyzji o warunkach zabudowy dla nieruchomości stanowiącej własność Skarbu Państwa, w sytuacji gdy reprezentuje interesy Skarbu Państwa?Ratio decidendi
Starosta, reprezentując Skarb Państwa jako właściciela nieruchomości, posiada legitymację procesową do wniesienia odwołania od decyzji o warunkach zabudowy dotyczącej tej nieruchomości. Umorzenie postępowania odwoławczego z powodu braku legitymacji procesowej Starosty stanowi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Starosta wniósł odwołanie od decyzji Burmistrza Miasta i Gminy ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji na działce stanowiącej własność Skarbu Państwa. Starosta argumentował, że jako reprezentant Skarbu Państwa ma interes prawny w postępowaniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze umorzyło postępowanie odwoławcze, uznając, że Staroście nie przysługuje przymiot strony. Starosta zaskarżył decyzję Kolegium do WSA w Poznaniu.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P., zasądził od Kolegium na rzecz skarżącego zwrot kosztów sądowych i orzekł o niewykonalności zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Maria Kwiecińska Protokolant St. sekretarz sądowy Katarzyna Bela po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 09 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi Starosty [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego; I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. na rzecz skarżącego kwotę 200,- zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ W. Batorowicz /-/ A. Łaskarzewska /-/ M. Kwiecińska
Wnioskiem z dnia [...] 2007 r. Urząd Miasta i Gminy S. Wydział Gospodarki Gruntami zwrócił się do Burmistrza Miasta i Gminy S. z wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce ewidencyjnej nr 47 położonej w miejscowości [...] w gminie S.
Pismem z dnia [...] 2007 r. Burmistrz Miasta i Gminy S. zawiadomił Wydział Gospodarki Gruntami Urzędu Miasta i Gminy S. oraz Starostwo Powiatowe w S. o wszczęciu postępowania administracyjnego dotyczącego wydania przedmiotowej decyzji.
Decyzją z dnia [...], nr [...], Burmistrz Miasta i Gminy S. ustalił dla Urzędu Miasta i Gminy S. warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku [...] z [...] oraz zbiornikiem bezodpływowym [...] na działce ewidencyjnej nr [...] położonej w miejscowości [...] w gminie S. W decyzji wskazał, iż odstępuje od jej uzasadnienia w oparciu o przepis art. 107 § 4 kpa. Zgodnie ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru znajdującym się w aktach sprawy decyzja powyższa została doręczona Starostwu Powiatowemu w S. w dniu [...].
Pismem z dnia [...] Starosta [...] wniósł do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. odwołanie od decyzji Burmistrza Miasta i Gminy S. z dnia [...]. Starosta zarzucił powyższej decyzji błędne określenie stron postępowania, brak prawidłowego zawiadomienia strony o wszczęciu i zakończeniu postępowania administracyjnego, naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym, wadliwe odstąpienie od uzasadnienia decyzji jak również brak załączenia do decyzji mapy zasadniczej oraz brak określenia obszaru analizowanego. Uzasadniając swoją legitymację procesową do wniesienia powyższego odwołania Starosta wskazał, iż zgodnie z art. 11 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) jest on organem reprezentującym Skarb Państwa w sprawach gospodarowania nieruchomościami i wykonuje w tym zakresie zadania z zakresu administracji rządowej. Tym samym jest on stroną postępowania w przedmiocie wydania warunków zabudowy dotyczącej nieruchomości, która, zgodnie z wpisem w księdze wieczystej nr KW [...], jest własnością Skarbu Państwa. Skierowanie przedmiotowej decyzji do Starostwa Powiatowego a nie bezpośrednio do Starosty naruszyło przepisy dotyczące obowiązku informowania stron o przebiegu postępowania i uniemożliwiło wzięciu mu udziału w podejmowanych czynności procesowych.
Decyzją z dnia [...], nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. umorzyło postępowanie odwoławcze. Zdaniem Kolegium Staroście [...] nie przysługiwał w przedmiotowej sprawie przymiot strony, co uniemożliwiło mu skuteczne wniesienie odwołania. Organ odwoławczy stwierdził, iż w tego typu sprawach starosta może być wyłącznie organem współdziałającym i opiniującym.
Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu Starosta [...]. W uzasadnieniu swojej skargi podtrzymał on swoje dotychczasowe argumenty o naruszeniu przepisów ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez wadliwe określenie stron postępowania, w szczególności poprzez naruszenie zasady wszczynania postępowania w przedmiocie wydania decyzji o warunkach zabudowy na wniosek, jak również uniemożliwienie udziału Starosty w prowadzonym postępowaniu. Jednocześnie skarżący podtrzymał, iż swój interes prawny wywodzi z art. 11 ustawy o gospodarce nieruchomościami.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje stanowisko i wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna.
Istotą skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu jest odpowiedź na pytanie, czy Starosta [...] posiadał interes prawny do bycia stroną postępowania w przedmiocie wydania decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z garażem wbudowanym oraz zbiornikiem bezodpływowym na ścieki na działce ewidencyjnej nr [...] położonej w miejscowości [...] w gminie S.
W pierwszej kolejności wskazać należy, iż w przypadku postępowania w przedmiocie wydania przedmiotowej decyzji stronami toczącego się postępowania administracyjnego będą - zainteresowany inwestor, właściciel nieruchomości, na której inwestycja ma być realizowana, oraz inne podmioty, które - powołując się na konkretny przepis prawa - wykażą interes prawny do udziału w tym postępowaniu (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku z 08 października 1998 r., sygn. akt II SA/Gd 1095/98). Przykładem przepisu poszerzającego zakres osób mogących być stronami toczącego się postępowania w przedmiocie wydania decyzji o warunkach zabudowy jest art. 63 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2003 r. Nr 80, poz. 717 ze zm.) stwierdzający, że decyzja o warunkach zabudowy nie narusza prawa własności i uprawnień osób trzecich. Niemniej jednak w każdej sprawie o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu o interesie prawnym, a co za tym idzie - przymiocie strony, innych poza inwestorem osób, decydują okoliczności konkretnej sprawy związane z rodzajem, rozmiarem oraz stopniem i zakresem uciążliwego oddziaływania zamierzonej inwestycji na otoczenie.
Zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy z dnia z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, z zastrzeżeniem wyjątków wynikających z przepisów prawa, organem reprezentującym Skarb Państwa w sprawach gospodarowania nieruchomościami jest starosta, wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej. Przy czym, zgodnie z art. 11a powyższej ustawy przepis art. 11 ust 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami stosuje się do czynności prawnych lub czynności procesowych podejmowanych na rzecz lub w interesie Skarbu Państwa. Uzupełnieniem powyższych artykułów jest art. 23 ustawy o gospodarce nieruchomościami wyliczający przykładowo czynności prawne, dotyczące nieruchomości należących do Skarbu Państwa, dla których dokonania organem właściwym jest starosta. W przedmiotowej sprawie bezspornym było, że zgodnie z wpisem do księgi wieczystej przedmiotowa nieruchomość, na której planowana jest inwestycja, należy do Skarbu Państwa. Tym samym organem władnym do wykonywania czynności związanych z jej zarządem, w tym czynności procesowych, jest Starosta [...]. Mając na względzie, iż decyzja dotycząca warunków zabudowy nie może naruszać praw właścicieli, podkreślić należy, że w świetle ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, są oni stroną postępowania w przedmiocie jej wydania. Dlatego też Starosta [...], reprezentujący interesy właściciela nieruchomości (Skarbu Państwa), posiadał przymiot strony w postępowaniu administracyjnym zakończonym decyzją z dnia [...], zaś podstawę prawną jego legitymacji stanowił art. 11 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Na marginesie powyższych rozważań wskazać należy, decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nie spełniała ustawowych wymagań dotyczących elementów formalnych decyzji określonych w art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), bowiem nie zawierała uzasadnienia prawnego decyzji i wyjaśnienia jej podstaw. W sprawie wbrew stanowisku organu nie zaistniały przesłanki z art. 107§4 kpa.
Reasumując powyższe rozważania wskazać należy, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. błędnie uznało, iż Starosta [...] nie posiadał legitymacji procesowej do wniesienie odwołania i wadliwie umorzyło postępowanie odwoławcze, co stanowiło naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 28, art. 138 § 1 pkt 3 kpa. Naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w konsekwencji więc zaskarżona decyzja musiała zostać uchylona.
Ponownie rozpatrując sprawę organ administracji publicznej zobowiązany jest dokonać merytorycznej oceny zarzutów podniesionych przez Starostę [...] we wniesionym, w dniu [...], odwołaniu.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...].
O kosztach postępowania orzeczono na mocy art. 200 wymienionej ustawy.
O wykonalności zaskarżonej decyzji orzeczono na mocy art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
/-/W. Batorowicz /-/ A.Łaskarzewska /-/M.Kwiecińska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło