II SA/Po 545/07

PostanowienieWSA w Poznaniu2009-05-28

Skład orzekający: Aleksandra Łaskarzewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa sporządzenia skargi kasacyjnej przez ustanowionego z urzędu pełnomocnika stanowi okoliczność wskazującą na brak winy strony w uchybieniu terminu do jej wniesienia?
Ratio decidendi
Odmowa sporządzenia skargi kasacyjnej przez ustanowionego z urzędu adwokata nie stanowi okoliczności wskazującej na brak winy strony w uchybieniu terminu do jej wniesienia. Przyznane prawo pomocy uznaje się wówczas za skonsumowane. Działania strony polegające na wypowiedzeniu pełnomocnictwa i ustanowieniu nowego pełnomocnika z wyboru, podjęte po upływie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, nie przemawiają za przyjęciem dochowania przez stronę obiektywnego miernika staranności.
Stan faktyczny
Skarżący S. L. wniósł skargę na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 1 października 2008 r. oddalił skargę. Pełnomocnik skarżącego z urzędu, adwokat M. B., poinformował skarżącego o oddaleniu skargi i braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Skarżący, po wypowiedzeniu pełnomocnictwa adwokatowi M. B. i ustanowieniu nowego pełnomocnika z wyboru, adwokata P. Ż., złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku WSA z dnia 1 października 2008 r. Skarżący argumentował, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy, gdyż czekał na rozstrzygnięcie wniosku o zwolnienie od kosztów i wyznaczenie nowego pełnomocnika z urzędu.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przywrócenia terminu do złożenia skargi kasacyjnej.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi S. L. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu z dnia 4 października 2007 r. Nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych postanawia odmówić przywrócenia terminu do złożenia skargi kasacyjnej /-/ Aleksandra Łaskarzewska Postanowieniem z dnia 10 marca 2008 r. tutejszy Sąd przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. Okręgowa Rada Adwokacka W Poznaniu wyznaczyła adwokata M. B. Dnia [...] czerwca 2008r. skarżący ustanowił adwokata M. B. pełnomocnikiem do działania w niniejszej sprawie. Wyrokiem z dnia 1 października 2008 r. tutejszy Sąd oddalił skargę S. L. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu z dnia 4 października 2007 r. Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony pełnomocnikowi skarżącego – adwokatowi M. B. w dniu 17 grudnia 2008 r. W dniu 23 grudnia 2008 r. skarżący wniósł do Sądu pismo, w którym wskazał, iż w związku z pismem adw. M. B. z dnia 19 grudnia 2008 r., w którym pełnomocnik powiadomił go o oddaleniu jego skargi podjął decyzję, by wnieść skargę kasacyjną. Z tego też powodu złożył wniosek o zwolnienie go od kosztów wpisu od skargi kasacyjnej oraz wyznaczenie adwokata z urzędu, celem sporządzenia skargi kasacyjnej. Poprosił o wyjaśnienie dlaczego nie powiadomiono go o terminie rozprawy przed tut. Sądem. Pismem z dnia 6 stycznia 2009r. poinformowano S. L., że wniosek o przyznanie prawa pomocy winien złożyć na urzędowym formularzu, o terminie rozprawy powiadomiony został jego pełnomocnik z urzędu adw. M. B. Dnia 16 stycznia 2009r. skarżący ponowił ( już na formularzu ) wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, ustanowienie adwokata. Postanowieniem referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 29 stycznia 2009 r. zwolniono skarżącego od kosztów sądowych. W uzasadnieniu podkreślono, iż skarżący korzysta już z prawa pomocy w części poprzez ustanowienie adwokata z urzędu. Odpis postanowienia doręczono skarżącemu w dniu 9 lutego 2009 r. Pismem z dnia 2 marca 2009 r. ( nadanym na poczcie w dniu 3 marca 2009 r.) skarżący poinformował Sąd, iż jego pełnomocnik adw. M. B. stwierdził, iż nie ma podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Skarżący oświadczył, iż odbiera mu swoje pełnomocnictwo i powierza je adwokatowi P. Ż. Dnia 5 marca 2009r. odpis postanowienia z dnia 29 stycznia 2009r., zwalniającego S. L. od kosztów sądowych otrzymał adwokat M. B. W dniu 9 marca 2009 r. ( data nadania na poczcie ) skarżący działając poprzez ustanowionego z wyboru pełnomocnika adw. P. Ż. złożył wniosek o przywrócenie uchybionego terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku tutejszego Sądu z dnia 1 października 2008 r. Wraz z wnioskiem została wniesiona skarga kasacyjna sporządzona przez wyżej wymienionego pełnomocnika. We wniosku stwierdzono, iż niedotrzymanie wymaganego terminu do złożenia skargi kasacyjnej nastąpiło bez winy skarżącego, bowiem reprezentujący go przed tutejszym Sądem pełnomocnik z urzędu – adwokat M. B. po wydaniu wyroku poinformował skarżącego, iż sprawa jest już zakończona i nic więcej nie można zrobić, gdyż nie widzi on podstaw do złożenia skargi kasacyjnej od tego wyroku. Dalej podano, iż pomimo przekonywania pełnomocnika przez skarżącego do złożenia skargi kasacyjnej pełnomocnik z urzędu nadal nie widział podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Stąd też skarżący samodzielnie podjął kroki w celu złożenia tej skargi, jednakże zdawał sobie sprawę z konieczności sporządzenia jej przez fachowego pełnomocnika. Nie mając środków finansowych na pokrycie kosztów ustanowienia pełnomocnika z wyboru skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów w całości poprzez zwolnienie od kosztów wpisu od skargi kasacyjnej oraz wyznaczenie nowego pełnomocnika z urzędu. Skarżący nie znając się na prawie, czekał na rozstrzygnięcie Sądu co do złożonego wniosku uważając, iż dopiero, gdy zostanie zwolniony od kosztów i Sąd wyznaczy mu nowego pełnomocnika z urzędu biec będzie termin do złożenia skargi kasacyjnej. W piśmie zawierającym wniosek o przywrócenie terminu wywiedziono, że skarżący dał wyraźnie do zrozumienia we wniosku o przyznanie prawa pomocy, iż nie zamierza już korzystać z pomocy ustanowionego pełnomocnika z urzędu. Postanowienie o zwolnieniu od kosztów odebrał on dopiero w dniu 16 lutego 2009 r. i sądził, iż dopiero od tej daty biegnie termin do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Poznaniu. Nadmieniono, iż skarżący stawił się w kancelarii adwokata P. Ż. w dniu 2 marca 2009 r. udzielając mu pełnomocnictwa i od tej daty należy liczyć 7-dniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu, bowiem dopiero wtedy skarżący dowiedział się o skutkach prawnych podjętych przez niego czynności i braku złożenia skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 87 § 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Stosownie do art. 87 § 2 powołanej ustawy, we wniosku o przywrócenie terminu strona powinna uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Przywrócenie terminu ma zatem charakter wyjątkowy i może mieć miejsce wyłącznie wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. W orzecznictwie i literaturze prawniczej przyjmuje się, że brak winy w uchybieniu terminu winien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. W niniejszej sprawie skarżący był reprezentowany przez wyznaczonego z urzędu postanowieniem z dnia 10 marca 2008r. pełnomocnika. Ustanowiony z urzędu pełnomocnik nie sporządził i nie złożył skargi kasacyjnej w przewidzianym przepisami terminie. Z oświadczenia skarżącego wynika, że adwokat M. B. nie widział podstaw do zaskarżenia wyroku Sądu I instancji, mimo deklarowanego przez jego mandanta niezadowolenia z rozstrzygnięcia Sądu. Odmowa sporządzenia skargi kasacyjnej przez ustanowionego z urzędu adwokata nie stanowi okoliczności wskazującej na brak winy skarżącego w uchybieniu. Wręcz przeciwnie kończy postępowanie w tej sprawie, przyznane prawo pomocy uznaje się wówczas za skonsumowane. Wprawdzie S. L. dążąc do zaskarżenia wydanego w sprawie wyroku wypowiedział pełnomocnictwo ustanowionemu przez Sąd adwokatowi i ustanowił pełnomocnika z wyboru, jednakże w okolicznościach niniejszej sprawy nie sposób uznać, by działania te przemawiały za przyjęciem dochowania przez skarżącego obiektywnego miernika staranności. I tak wypowiedzenie pełnomocnictwa adwokatowi B. i ustanowienie pełnomocnika z wyboru nastąpiło po upływie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej i to po około 6 tygodniach. Skarżący udał się do adwokata P. Ż. dopiero po upływie około trzech tygodni od otrzymania postanowienia tut. Sądu z dnia 29 stycznia 2009r. o zwolnieniu go od kosztów sądowych. Nie wyjaśnił dlaczego zwlekał tak długo. Na ocenę działań skarżącego nie może mieć wpływu okoliczność, iż w piśmie z dnia 22 grudnia 2008r. wnosząc o zwolnienie z uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej zawnioskował jednocześnie o wyznaczenie adwokata z urzędu celem sporządzenia skargi kasacyjnej. W istocie bowiem skarżący reprezentowany był już wówczas przez pełnomocnika z urzędu zgodnie z postanowieniem z dnia 10 marca 2008r. , które zostało doręczone wymienionemu 20 marca 2008r., a także w oparciu o udzielone pełnomocnictwo( k. 97 akt. ) Na fakt ten zwrócił S. L. uwagę referendarz sądowy w wydanym w dniu 29 stycznia 2009r. postanowieniu Mając powyższe na uwadze wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej należało uznać za niezasadny. W tym stanie rzeczy w oparciu o art. 87 §2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. /-/ Aleksandra Łaskarzewska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło