II SA/Po 549/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Maria Kwiecińska (spr.) Protokolant St. sekretarz sądowy Katarzyna Bela po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 09 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi W. i T. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy wyrejestrowania pojazdu; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] Nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. na rzecz skarżących kwotę 200,- zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ W. Batorowicz /-/ A. Łaskarzewska /-/ M. Kwiecińska U Z A S A D N I N I E Decyzją z dnia [...] lutego 2008 roku Nr [...[...Starosta P. odmówił wyrejestrowania samochodu marki [...]numer nadwozia [...] , zarejestrowany na wniosek W. i T. W. pod numerem rejestracyjnym [...]. W uzasadnieniu decyzji wskazał, iż w dniu [...] września 2007 T. W. wystąpił z wnioskiem do Starosty P. o wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie wydania decyzji o wyrejestrowanie powyższego pojazdu, ponieważ do chwili obecnej w Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców figurują zapisy, iż W. i T. W. są właścicielami tego pojazdu, co jest niezgodne ze stanem faktycznym i powinno być sprostowane. Wskazał, iż postanowieniem z dnia [...] września 2007 roku Nr [...] wszczął postępowanie w sprawie wyrejestrowania samochodu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...], sprzedanego przez T. W. w dniu[...] marca 2003 S.M. zamieszkałemu W. ul. [...] Zawiadomiony o wszczęciu postępowania i wezwany do złożenia wyjaśnień S.M. nie stawił się. Organ wyjaśnił, iż w związku ze zgłaszanym przez T. W. problemem, iż w danych zawartych w Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców, wciąż figuruje on w ewidencji - mimo sprzedaży samochodu – jako właściciel pojazdu, wystąpił do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji Departament Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców o pomoc w rozwiązaniu tego problemu. Uzyskał odpowiedź, iż aktualność danych zawartych w Centralnej Ewidencji (CEPIK) jest wynikiem przekazywania do niej danych za pośrednictwem Systemu Pojazd i Kierowca, które wspierają proces rejestracji pojazdów. Przekazywane dane z tych systemów są bieżąco przetwarzane i aktualizowana jest zawartość Centralnej Ewidencji Pojazdów (CEPIK), w której znajduje się również (od lutego 2007 roku) informacja o zbyciu pojazdu i nowym jego właścicielu. Odrębną natomiast kwestią jest dostęp do tych danych przez uprawnione podmioty. I tak przykładowo Policja korzystając ze swojego oprogramowania, ma dostęp do starej niekompletnej wersji danych zawartych w Ewidencji co w konsekwencji prowadzi do różnych nieporozumień. Odnosząc się do wniosku o wyrejestrowanie pojazdu, wskazał iż zgodnie z art. 79 ust 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, pojazd podlega wyrejestrowaniu na wniosek jego właściciela w przypadku: 1. przekazania pojazdu do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu lub przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów, na podstawie zaświadczenia o demontażu pojazdu, o którym mowa w ust. 2 bądź w art. 24 ust. 1 pkt 2 lub art. 33 ust. 3 ustawy z dnia 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, albo równoważnego dokumentu wydanego w innym państwie; 2. kradzieży pojazdu, jeżeli jego właściciel złożył stosowne oświadczenie pod odpowiedzialnością karną za fałszywe zeznania; 3. wywozu pojazdu z kraju, jeżeli pojazd został zarejestrowany za granicą lub zbyty za granicę; 4. zniszczenia (kasacji) pojazdu za granicą; 5. udokumentowanej trwałej i zupełnej utraty posiadania pojazdu bez zmiany w zakresie prawa własności; 6. przekazania niekompletnego pojazdu do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu lub przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów, na postawie zaświadczenia o przyjęciu niekompletnego pojazdu, o którym mowa w art. 25 ust. 1 lub art. 33 ust. 3 ustawy z dnia 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, albo równoważnego dokumentu wydanego w innym państwie. Żadna ze wskazanych w powołanym przepisie przesłanek nie wystąpiła jednak w niniejszej sprawie. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący wniósł o jej uchylenie, wskazując iż sankcjonuje ona dalsze oczywiste poświadczenie nieprawdy w dokumentach urzędowych jakimi są zapisy w Centralnej Ewidencji Pojazdów, a kwestia doprowadzenia do zgodności systemu teleinformatycznego CEPIK z prawdziwymi danymi i wprowadzenie do tego systemu informacji o zmianie właściciela pojazdu, nie została przez administratora Systemu rozwiązana. Decyzją z dnia [...] marca 2008 roku [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji, przyznając równocześnie rację odwołującemu, iż sposób działania Centralnej Ewidencji Pojazdów wzbudza poważne wątpliwości. Wskazało jednakże, iż w świetle obowiązujących przepisów, a zwłaszcza treści art. 79 ust 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, nie było możliwości wyrejestrowania przedmiotowego pojazdu. Wnioskodawca nie jest już bowiem właścicielem pojazdu, nie jest więc uprawniony do złożenia wniosku o jego wyrejestrowanie, nie zachodzą też żadne z przesłanek wymienionych w powołanym przepisie, dla wyrejestrowania przedmiotowego pojazdu. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący W. i T. W. wnieśli o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2008 roku i poprzedzającej ją decyzji Starosty P. z dnia [...] lutego 2008 roku wskazując, iż nigdy nie wnioskowali o wyrejestrowanie przedmiotowego pojazdu, obie więc wydane w niniejszej sprawie decyzje nie są załatwieniem wniosku skarżących. Skarżący domagali się bowiem w toku całego postępowania, żeby administrator Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców, którym jest Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wdrożył procedury które umożliwią wprowadzenie do Centralnej Ewidencji Pojazdów informacji o nowym właścicielu pojazdu, w razie jego zbycia nawet wówczas gdy nowy właściciel, nie dokona zmiany w dowodzie rejestracyjnym pojazdu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę uznać należy za uzasadnioną. Zgodnie z treścią art. 61 § 1 kpa, postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu, zgodnie zaś z § 2 tego przepisu, organ administracji państwowej, może ze względu na szczególnie ważny interes strony wszcząć z urzędu postępowanie także w spawie w której przepis prawa wymaga wniosku strony. Organ obowiązany jest uzyskać na to zgodę strony w toku postępowania, a w razie nieuzyskania zgody – postępowanie umorzyć. Zgodnie z treścią art. 79 ust. 1 ustawy prawo o ruchu drogowym wyrejestrowanie pojazdu może nastąpić jedynie na wniosek właściciela pojazdu i to jedynie w przypadku zaistnienia taksatywnie wymienionych przesłanek faktycznych i prawnych wskazanych w tym przepisie. Żadna z tych przesłanek nie zachodziła w niniejszym przypadku, co zresztą prawidłowo wskazane zostało w zaskarżonych decyzjach. Skarżący W. i T. W., którzy w 2003 roku zbyli przedmiotowy samochód marki [...] nie mogli skutecznie złożyć wniosku o jego wyrejestrowanie – nawet gdyby istniały ku temu podstawy - nie mieli bowiem przymiotu strony, która mogła w świetle obowiązujących przepisów domagać się od organów administracji publicznej określonych działań - w tym przypadku wyrejestrowania pojazdu. Zgodzić się jednak należy ze skarżącymi, że zakwalifikowanie ich pisma z dnia [...] września 2007 roku jako wniosku o wyrejestrowanie pojazdu, nastąpiło zupełnie dowolnie w sposób, który wskazuje na pozorowane działanie organu administracji publicznej, bez podjęcia chociażby próby dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, tak aby prawidłowo ocenić czy istnieje możliwość uwzględnienia interesu wnioskodawców. Z pisma T. W. z dnia [...] września 2007 roku skierowanego do Dyrektora Wydziału Komunikacji Starostwa Powiatowego w P. wynika, iż informując o tym, że nie jest on wraz z żoną właścicielem m.inn. samochodu Nr rej. [...] , ponieważ sprzedał go w dniu [...] stycznia 2003 roku wnosi on o wszczęcie postępowania administracyjnego, którego skutkami winno być usunięcie naruszenia prawa, polegające na tym, że w Centralnej Ewidencji Pojazdów nadal figuruje jako właściciel tego pojazdu. Zawarte w piśmie informacje, jednoznacznie wskazują że T. i W. W. nie mogą złożyć wniosku o wyrejestrowanie pojazdu (bowiem nie są już jego właścicielami), nie zachodzi również żadna z przesłanek wymienionych w art. 79 ust. 1 wskazujących na to że pojazd nie jest lub nie może być eksploatowany na terenie Rzeczpospolitej Polskiej. Treść pisma nie daje też żadnej podstawy do przyjęcia, że w istocie taki wniosek formują mimo braku normatywnych przesłanek. Określona w art. 7 kpa zasada uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli obowiązuje w całym ciągu czynności postępowania administracyjnego, zatem od chwili wszczęcia postępowania, w postępowaniu wyjaśniającym oraz w podjęciu decyzji. O tym jaki charakter ma mieć pismo wnoszone przez stronę decyduje strona, a nie organ administracyjny do którego pismo skierowano. W razie wątpliwości organ administracyjny, mając na względzie postanowienia art. 7-9 Kpa winien zapytać skarżącą stronę o sprecyzowanie jej żądania, służąc jej w tym zakresie niezbędnymi informacjami zgodnie z art. 9 Kpa. Prawidłowe ustalenie treści żądania strony, a w konsekwencji ustalenie prawidłowego stanu faktycznego przesądza o sposobie załatwienia sprawy. W niniejszym przypadku organ nie tylko nie dysponował wnioskiem właściciela pojazdu (a wiec jedynej osoby uprawnionej), lecz nie dysponował w ogóle wnioskiem chociażby pochodzącym od osoby nieuprawnionej pozwalającym podjąć postępowanie w sprawie wyrejestrowania pojazdu samochodowego. Doszło więc do naruszenia przepisów postępowania, a konkretnie art. 61 Kpa, art. 7 oraz 9 Kpa, które miało wpływ na wynik postępowania. Nie przesądzając, bowiem w jakiej formie i przez jaki organ winien być załatwiony wniosek T. W., dotyczący nieprawidłowości w działaniu administratora Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców, którym zgodnie z przepisami ustawy jest Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji należy stwierdzić, że przyjęcie, iż skarżący złożył wniosek o wyrejestrowanie pojazdu, który to wniosek jako pochodzący od osoby nieuprawnionej nie mógł być uwzględniony, nie znajduje uzasadnienia w materiale dowodowym sprawy. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało uchylić zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty P . Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien jednoznacznie ustalić czego domaga się wnioskodawca, czy jego wniosek winien być załatwiony w formie decyzji, czy też jest to skarga powszechna o której mowa w art. 221 i następne kpa i w zależności od powyższych ustaleń ocenić przez kogo ten wniosek (skarga) winien być rozpoznany. O kosztach postępowania orzeczono na postawie art. 200 powołanej ustawy. /-/W.Batorowicz /-/A. Łaskarzewska /-/ M. Kwiecińska E.W.