II SA/Po 553/11
PostanowienieWSA w Poznaniu2011-07-28
Skład orzekający: Danuta Rzyminiak – Owczarczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postępowanie przed sądem administracyjnym należy umorzyć w przypadku, gdy zaskarżone postanowienie organu zostało wyeliminowane z obrotu prawnego w wyniku autokontroli organu?Ratio decidendi
Sąd administracyjny jest zobowiązany do umorzenia postępowania, gdy zaskarżone postanowienie zostało wyeliminowane z obrotu prawnego na skutek autokontroli organu, co powoduje, że postępowanie stało się bezprzedmiotowe. W takiej sytuacji skarżącemu przysługuje zwrot kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, na podstawie przepisów o zwrocie kosztów w postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Stan faktyczny
Skarżący A. K. i M. K. złożyli skargi na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakładające na nich grzywnę w celu przymuszenia. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał to postanowienie w mocy, a następnie w trybie autokontroli umorzył postępowanie zażaleniowe oraz uchylił wszystkie wydane rozstrzygnięcia. Skarżący wnosili o zwrot kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.Rozstrzygnięcie
Umorzył postępowanie oraz zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania, w tym zwrot wpisu od skargi, opłaty od pełnomocnictwa oraz wynagrodzenia pełnomocnika według stawek minimalnych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Danuta Rzyminiak – Owczarczak po rozpoznaniu w dniu 28 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skarg A. K. i M. K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia (...) Nr (...) w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia; postanawia 1) umorzyć postępowanie, 2) zasądzić od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. na rzecz skarżących kwotę (...),- (...) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania, w tym (...) zł tytułem uiszczonego wpisu od skargi oraz (...) zł tytułem uiszczonej opłaty od pełnomocnictwa. /-/ D. Rzyminiak - Owczarczak
Postanowieniem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia (...) maja 2011 r. utrzymano w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. z dnia (...) grudnia 2010 r. nakładające na skarżących grzywnę w wysokości (...) zł. Skargę na powyższe rozstrzygnięcie wnieśli osobno do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu A. K., której skargę zadekretowano pod sygn. II SA/Po 553/11 oraz M. K., którego skargę zadekretowano pod sygn. II SA/Po 554/11. W każdej ze skarg sformułowane zostało żądanie zasądzenia od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego w wysokości (...) zł.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o umorzenie postępowania sądowego. Organ wskazał, iż skargę rozpatrzono w trybie art. 54 § 1 i 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i postanowieniem z dnia (...) lipca 2011 r. Nr (...)umorzono postępowanie zażaleniowe. Organ wniósł o nieuwzględnienie wniosku o zwrot kosztów postępowania w żądanych wysokościach.
W pismach procesowych z dnia (...) lipca 2011 r. złożonych do obu spraw pełnomocnik skarżących wniósł o umorzenie postępowania oraz powtórzył zawarty w skardze wniosek o zwrot kosztów postępowania. Do pism załączył dowody uiszczenia opłat od dwóch pełnomocnictw, w wysokości 34 zł od każdego.
Postanowieniem Sądu z dnia 28 lipca 2011 r. skargi A. oraz M. K. na podstawie art. 111 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zostały połączone i są dalej prowadzone pod sygn. akt II SA/Po 553/11.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 161 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - dalej p.p.s.a.), Sąd zobligowany jest do wydania postanowienia o umorzeniu postępowania m.in. w przypadku, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe (pkt 3).
W rozpoznawanej sprawie zaskarżone postanowienie z dnia (...) maja 2011 r. po wniesieniu skargi zostało wyeliminowane z obrotu prawnego. Stało się tak w następstwie zastosowania przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego procedury przewidzianej w przepisie art. 54 § 3 p.p.s.a., zgodnie z którą organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. Organ II instancji wydał postanowienie z dnia (...) lipca 2010 r. w trybie tzw. autokontroli, umarzające postępowanie zażaleniowe z uwagi na wcześniejsze umorzenie postępowania egzekucyjnego oraz uchylenie wszystkich wydanych w jego granicach rozstrzygnięć (postanowienie WINB z dnia (...) czerwca 2011 r.). W doktrynie podkreśla się, iż wdrożenie trybu autokontroli i uchylenie w jego następstwie zaskarżonej decyzji lub postanowienia jest jedną z przyczyn umorzenia postępowania przed Sądem, o jakich mowa w przepisie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (zob.: T. Woś i inni "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz.", Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 495).
Na marginesie powyższych rozważań Sąd wskazuje, że od postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) lipca 2011 r. skarżącemu przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu.
Rozstrzygając o kosztach, Sąd wziął pod uwagę treść art. 201 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym zwrot kosztów przysługuje skarżącemu od organu, także w przypadku umorzenia postępowania, z uwagi na dokonanie przez organ autokontroli zaskarżonego aktu.
O wysokości przyznanego wynagrodzenia Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. Wedle tego przepisu, w razie uwzględnienia skargi skarżącemu przysługuje od organu, który wydał zaskarżony akt, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia swych praw. Z kolei zgodnie z art. 205 § 2 powoływanej ustawy, niezbędne koszty postępowania strony reprezentowanej m.in. przez radcę prawnego obejmują także jego wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego radcy prawnego, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez Sąd osobistego stawiennictwa strony.
Przepisami odrębnymi, o jakich powyżej mowa, są przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2002 r. Nr 163 poz. 1349). Jak wskazuje treść § 2 tego rozporządzenia, zasądzając opłatę za czynności radcy prawnego z tytułu zastępstwa prawnego, Sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy pełnomocnika, a także charakter sprawy i wkład jego pracy w przyczynienie się do jej wyjaśnienia oraz rozstrzygnięcia. Opłatę zasądza się na podstawie stawek minimalnych, szczegółowo wyliczonych w tym rozporządzeniu, przy czym opłata nie może być wyższa niż sześciokrotna stawka minimalna, ani też przekraczać wartości przedmiotu sporu.
Zgodnie z § 4 rozporządzenia wysokość stawki minimalnej zależy od wartości przedmiotu sprawy lub jej rodzaju, a w postępowaniu egzekucyjnym od wartości egzekwowanego roszczenia. Przepis ten nie odnosi się do sytuacji, gdy przedmiotem skargi jest postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia, której wysokość nie stanowi wartości egzekwowanego roszczenia. Tym samym przyznanie kosztów zastępstwa procesowego nie następuje w takim przypadku w oparciu o zasady określone przepisem § 6 rozporządzenia, lecz zgodnie z § 14 ust. 2 pkt 1 c). W tej sytuacji zasadnym było zasądzenie wynagrodzenia pełnomocnika w kwocie (...) zł., na rzecz każdego ze skarżących. Powyższą kwotę Sąd zasądził biorąc pod uwagę charakter rozpatrywanej sprawy oraz nakład pracy pełnomocnika. Sąd doszedł do przekonania, iż w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do zasądzenia podwyższonych kosztów zastępstwa procesowego, a wystarczające będzie zasądzenie wynagrodzenia pełnomocnika skarżącego wedle stawek minimalnych określonych w rozporządzeniu, nie uwzględniając tym samym wniosku zawartego w obu skargach, co do zasądzenia kosztów zastępstwa procesowego z uwzględnieniem wskazanej tam wysokości.
Sąd zasądził ponadto na rzecz każdego ze skarżących, w oparciu o powołany wyżej art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a., kwotę (...) zł tytułem zwrotu uiszczonego wpisu, oraz kwotę (...) tytułem zwrotu opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.
/-/ D. Rzyminiak - Owczarczak
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło