II SA/Po 554/10
PostanowienieWSA w Poznaniu2011-02-03
Skład orzekający: Sebastian Michalski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej pomocy społecznej, w której skarżący jest zwolniony z mocy prawa z opłat sądowych, należy odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli jego sytuacja majątkowa uzasadnia potrzebę takiej pomocy?Ratio decidendi
W przypadku, gdy skarżący jest ustawowo zwolniony z opłat sądowych w sprawach z zakresu pomocy społecznej, żądanie zwolnienia od kosztów sądowych w ramach prawa pomocy jest bezprzedmiotowe. Jednakże, sytuacja majątkowa skarżącego, który utrzymuje się z niskiej emerytury i ponosi wydatki mieszkaniowe, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, aby zapewnić mu realizację prawa do sądu.Stan faktyczny
Skarżący M. K. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym ustanowienie adwokata i zwolnienie od kosztów sądowych. Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie z zakresu pomocy społecznej. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
1. Ustanowiono dla M. K. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. 2. Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Sebastian Michalski – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 03 lutego 2011r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2009r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego; postanawia 1. ustanowić dla M. K. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w [...], 2. odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. /-/ S. Michalski
Skarżący M. K. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym ustanowienie adwokata i zwolnienie od kosztów sądowych.
Odnosząc się do żądania wniosku w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych wyjaśnić należy, że strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczania opłat sądowych – art. 239 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).
W postępowaniu sądowoadministracyjnym skargę opatrzono symbolem "6320" opisywanym przez załącznik nr 1 do zarządzenia Prezesa NSA z dnia 27 listopada 2003 r. w sprawie ustalenia zasad biurowości w sądach administracyjnych jako sprawa z zakresu pomocy społecznej.
W konsekwencji uznać należy, że Skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych - co oznacza całkowite zwolnienie strony z obowiązku wnoszenia, zarówno opłat sądowych, jak i ponoszenia wydatków. Tym samym w okolicznościach niniejszej sprawy żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowe. Dlatego, bez względu na sytuację majątkową i rodzinną Wnioskodawcy, należało odmówić mu prawa pomocy w tym zakresie.
Na podstawie oświadczenia majątkowego oraz dokumentów zgromadzonych w aktach administracyjnych ustalono, że Skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Zamieszkuje w lokalu o pow. 46m². Posiada nieruchomości (dom 120m² w stanie surowym, bez przyłączy gazu, prądu i wody), która została zajęta w postępowaniu egzekucyjnym. Skarżący nie posiada wartościowych przedmiotów czy oszczędności. Utrzymuje się ze świadczeń emerytalnych w wysokości 1.060zł brutto miesięcznie. Po opłaceniu wydatków mieszkaniowych (około 250zł) Wnioskodawcy pozostaje na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych około 400zł.
Sytuacja majątkowa i rodzinna Wnioskodawcy uzasadniają ocenę, że nie jest on w stanie, bez ograniczeń w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych, wygospodarować środków finansowych na wynagrodzenie pełnomocnika z wyboru. Wysokość dochodu Wnioskodawcy, wedle zasad doświadczenia życiowego, nie przewyższa kosztów utrzymania koniecznego dla jednej osoby. Zatem odmowa przyznania prawa pomocy powodowałaby ograniczenia w realizacji prawa do sądu ponad funkcje ustawowo przypisane kosztom postępowania.
Z powyższych względów, na podstawie art. 246 §1 pkt 1 i 2 w związku z art. 239 pkt 1 lit a oraz art. 262, a także na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.
/-/ S. Michalski
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło