II SA/Po 559/12
PostanowienieWSA w Poznaniu2012-07-30
Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni spełnia warunki do przyznania prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.?Ratio decidendi
Prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania po uiszczeniu niezbędnych wydatków bieżącego utrzymania. Posiadanie oszczędności oraz majątku nieruchomego, który może stanowić źródło dochodów, wyklucza przyznanie prawa pomocy, gdyż wnioskodawczyni nie należy do grupy osób w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej.Stan faktyczny
Skarżąca T. K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu dotyczącym decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego o odmowie ustalenia warunków zabudowy. Wnioskodawczyni wykazała, że otrzymuje emeryturę netto, pokrywa koszty mieszkania, alimenty na wnuka oraz posiada oszczędności, działkę leśną i nieruchomość rolną. Dołączyła dokumenty potwierdzające dochody i wydatki.Rozstrzygnięcie
Odmówił przyznania prawa pomocy wnioskodawczyni.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu -Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 lipca 2012 r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi T. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2012 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy postanawia odmówić prawa pomocy. /-/ K. Witkowicz-Grochowska
Skarżąca T. K. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Skarżąca oświadczyła, że sama prowadzi gospodarstwo domowe. Podała, że ma trudną sytuację materialną z uwagi na emeryturę, która wynosi [...] zł netto miesięcznie. Sama pokrywa opłaty za mieszkanie, prąd, gaz oraz alimenty na wnuka w wysokości 200 zł – łącznie 983 zł miesięcznie. Pozostaje jej 359 zł na życie i leki. Nadto wnioskodawczyni oświadczyła, że jest najemcą mieszkania w Warszawie o powierzchni [...] m², posiada działkę leśną o powierzchni [...] ha, oraz nieruchomość rolną o powierzchni [...] m². Nadto podała, że posiada oszczędności w wysokości [...] zł. Nadto wskazała, że nie ma żadnych wartościowych ruchomości, czy papierów wartościowych.
Dołączyła kserokopię PIT 11A za 2011r. oraz potwierdzenie zapłaty czynszu i innych świadczeń.
Zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm. – dalej p.p.s.a.) strona ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.
Zgodnie z treścią art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić najmniejszej nawet należności sądowej (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci). Ciężar wykazania zasadności wniosku spoczywa, zatem na osobie ubiegającej się o prawo pomocy. Oznacza to, że prawo pomocy przysługuje osobie, która w sposób niebudzący wątpliwości wykaże, że po uiszczeniu swoich niezbędnych wydatków bieżącego utrzymania nie jest w stanie ponieść wszystkich kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, jako niezbędnych kosztów celowego dochodzenia swoich praw (art. 199 p.p.s.a. i art. 200 p.p.s.a.).
W niniejszej sprawie z oświadczenia skarżącej wynika, że utrzymuje się ze stałego dochodu w postaci emerytury. Pokrywa z niej wszystkie konieczne koszty utrzymania mieszkania oraz uiszcza alimenty na wnuka. Jak sama podała, dysponuje oszczędnościami w kwocie przekraczającej łączne koszty sądowe niniejszego postępowania oraz wolnorynkowe wynagrodzenie pełnomocnika z wyboru w przedmiotowej sprawie. Posiadanie oszczędności oznacza również, że na bieżąco pokrywa konieczne koszty swojego utrzymania i ma możliwości, by zgromadzić pozostałe wolne środki. Nadto wnioskodawczyni nie podała, by miała jakieś zaległości płatnicze oraz inne zobowiązania finansowe, których nie jest w stanie pokryć.
Ze swojej istoty prawo pomocy przysługuje bowiem stronie dopiero, gdy po uiszczeniu koniecznych kosztów bieżącego utrzymania nie pozostają jej już żadne wolne środki. Skoro skarżąca posiada oszczędności, to winna je w pierwszej kolejności przeznaczyć na poniesienie kosztów niniejszego postępowania sądowego.
Nadto należy wskazać, że dysponuje majątkiem nieruchomym w postaci gruntów rolnych i leśnych, który co do zasady stanowi źródło dodatkowych dochodów, poprzez jego sprzedaż, czy dzierżawę.
W tym stanie rzeczy przyjąć należy, że skarżąca nie należy do grupy osób, którym przysługuje tzw. "prawo dla ubogich" w rozumieniu art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., co musi skutkować oddaleniem wniosku o prawo pomocy.
Na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu.
/-/ K. Witkowicz-Grochowska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło