II SA/Po 567/01
WyrokWSA w Poznaniu2003-01-16
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu nadzoru budowlanego wyrażające stanowisko co do zasadności remontu zabytkowych obiektów, wydane na podstawie art. 106 § 5 Kpa w związku z pismem konserwatora zabytków, jest decyzją administracyjną podlegającą zaskarżeniu?Ratio decidendi
Postanowienie organu nadzoru budowlanego, wyrażające stanowisko co do konieczności wykonania prac zabezpieczających i remontowych przy zabytkowych obiektach, wydane na podstawie art. 106 § 5 Kpa w związku z pismem konserwatora zabytków, nie jest decyzją administracyjną, lecz dokumentem opiniującym. Nie jest ono prawnie wiążące dla organu właściwego do wydania decyzji (konserwatora zabytków) i nie rozstrzyga merytorycznie o obowiązku wykonania prac, a jedynie opiniuje w kwestii technicznej.Stan faktyczny
Instytut IUNiG w P. zaskarżył postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P., które podtrzymało stanowisko Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G.-W. dotyczące konieczności remontu zabytkowych budynków chlewni i rządcówki. Instytut argumentował brak środków finansowych i wątpliwą wartość historyczną budynków. Organy administracji uznały, że budynki są w złym stanie technicznym i wymagają pilnych prac zabezpieczających i remontowych, a kwestie finansowe i kulturowe należą do kompetencji Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi IUNiG w P. na postanowienie (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia 23 stycznia 2001 r. (...) w przedmiocie stanowiska organu nadzoru budowlanego co do zasadności remontu obiektów zabytkowych - oddala skargę.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G.-W. postanowieniem z dnia 11 grudnia 2000 r. (...), na podstawie art. 106 par. 5 Kpa, w związku z pismem (...) Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w sprawie wydania nakazu remontu budynków chlewni i rządcówki wchodzących w skład zespołu folwarcznego w Z. Gmina W., wyraził swoje stanowisko stwierdzając, że budynki chlewni i rządcówki /wpisane do rejestru zabytków/ położone na terenie zespołu folwarcznego w Z. znajdują się w bardzo złym stanie technicznym, a stan ich ulega ciągłemu pogorszeniu pod wpływem warunków atmosferycznych. W związku z tym zachodzi konieczność wykonania ekspertyzy stanu technicznego i na jej podstawie projektu budowlanego remontu budynków. W pierwszej kolejności prace remontowe powinny objąć naprawę i wymianę części więźby dachowej i naprawę pokrycia dachowego oraz zabezpieczenie odchylonej od pionu ściany zewnętrznej chlewni. Następnie należy dokonać wymiany stropów drewnianych oraz naprawę pęknięć i uszkodzeń ścian zewnętrznych. Koniecznym jest także odtworzenie i zamontowanie zewnętrznej stolarki okiennej i drzwiowej. Projekt i zakres planowanych robót należy uzgodnić z (...) Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków w P.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wyraził takie stanowisko na podstawie protokołów z dwukrotnych oględzin budynków, z których wynika, że stan chlewni stwarza zagrożenie katastrofy budowlanej. Ściany zewnętrzne tego budynku są popękane i odchylają się od pionu, a konstrukcja drewniana stropów i dachu jest w całkowitym rozkładzie. Natomiast część połaci dachowej jest zerwana i powoduje zamakanie całości budynku oraz zagrzybienie ścian. Budynek rządcówki jest w lepszym stanie i nie stwarza zagrożenia katastrofą budowlaną, niemniej dach pokryty dachówką wymaga przełożenia. Ponadto brak stolarki okiennej i drzwiowej.
Brak prac zabezpieczających i remontowych powoduje stopniowe pogarszanie stanu technicznego obiektów.
IUNiG w P. w zażaleniu wniósł o uchylenie postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G.-W. z dnia 11 grudnia 2000 r. lub jego zmianę przez wykonanie zabezpieczenia bez konieczności wykonania remontu kapitalnego.
Stanowisko swoje Instytut uzasadnił tym, iż przedmiotowe budynki zostały wyłączone z eksploatacji ze względu na znikomą ich przydatność do celów gospodarczych i produkcyjnych. Ponadto wykonanie remontu będzie wymagało dużych nakładów finansowych, których Instytut nie posiada. Zdaniem żalącego się oba budynki nie przedstawiają zbyt wielkiej wartości pod względem architektonicznym i historycznym, a wykładanie wielkich środków finansowych na ich remont będzie działaniem niegospodarnym i nieuzasadnionym.
(...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpoznaniu zażalenia, postanowieniem z dnia 23 stycznia 2001 r. (...), utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy podzielając stanowisko organu I instancji o konieczności przywrócenia właściwego stanu technicznego przedmiotowych budynków. Organ Odwoławczy zaznaczył, że postanowienie PINB dotyczy jedynie technicznego aspektu sprawy bez wnikania w ekonomiczną czy kulturową zasadność remontu obiektów, o czym zadecyduje Wojewódzki Konserwator Zabytków.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego IUNiG w P. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia 21 stycznia 2001 r. podnosząc te same argumenty, które zostały przytoczone w zażaleniu na postanowienie organu I instancji.
(...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest bezzasadna.
Zespół folwarczny w Z. gm. W., w skład którego wchodzą między innymi budynki chlewni i rządcówki, wpisane został do rejestru zabytków, a w związku z tym podlegają nadzorowi konserwatora zabytków.
W myśl art. 30 ustawy z dnia 15 lutego 1962 r. o ochronie dóbr kulturalnych /Dz.U. 1999 nr 98 poz. 1150 ze zm./ wojewódzki konserwator zabytków, uznając potrzebę przeprowadzenia konserwacji zabytku, może nakazać właścicielowi lub użytkownikowi dokonania robót konserwatorskich w określonym terminie. W stosunku do zabytku nieruchomego wojewódzki konserwator zabytków działa w porozumieniu z organami nadzoru budowlanego.
Oznacza to, że wojewódzki konserwator zabytków, przed wydaniem decyzji nakazującej wykonanie określonych prac konserwatorskich, zobowiązany jest zwrócić się do organu nadzoru budowlanego o zajęcie stanowiska w kwestii dotyczącej wykonania określonych prac konserwatorskich.
Z treści przepisu art. 106 par. 1 Kpa jednoznacznie wynika, że jeżeli przepis prawa uzależnia wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez inny organ, decyzję wydaje się po zajęciu stanowiska przez ten organ.
W związku z tym (...) Wojewódzki Konserwator Zabytków prawidłowo zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o zajęcie stanowiska co do konieczności podjęcia prac zabezpieczających i remontowych przy budynku chlewni i rządcówki.
Należy zwrócić uwagę, że zajęte, przez organ współdziałający jakim w niniejszej sprawie jest Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, stanowisko nie jest prawnie wiążące dla organu załatwiającego sprawę w drodze decyzji, tj. Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Stanowisko organu współdziałającego wyrażone w postanowieniu spełnia rolę dokumentu opiniującego co do warunków lub następstw decyzji administracyjnej, a więc ogranicza się do sfery czynnika kształtującego motywację organu kompetentnego do rozstrzygnięcia materii sprawy. Postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G.-W. nie jest więc decyzją nakazującą wykonanie prac remontowych, o których w tym orzeczeniu mowa.
Jak słusznie stwierdził Organ Odwoławczy zagadnienie dotyczące możliwości finansowych Instytutu w zakresie ewentualnego wykonanie koniecznych prac konserwatorskich nie jest przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie.
Z tych względów Sąd, na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło