II SA/Po 567/08

WyrokWSA w Poznaniu2008-12-17

Skład orzekający: Edyta Podrazik, Barbara Drzazga, Danuta Rzyminiak-Owczarczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu warunków zabudowy może zostać wydana, jeśli dostęp do drogi publicznej dla planowanej inwestycji odbywa się przez działkę, której status własnościowy nie został jednoznacznie ustalony, a w księdze wieczystej widnieją zapisy "inni właściciele"?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że działka ma dostęp do drogi publicznej poprzez działki stanowiące pas drogowy, które na mocy przepisów stały się własnością gminy. Okoliczności dotyczące zapisów własnościowych w księgach wieczystych dla działek stanowiących pas drogowy nie mają znaczenia dla ustalenia warunków zabudowy, ponieważ gmina jest ich właścicielem. Uchybienie organu odwoławczego w zakresie odniesienia się do zarzutów strony nie miało wpływu na wynik sprawy, gdyż materiał dowodowy zebrany przez organ I instancji pozwalał na rozpatrzenie sprawy w aspekcie spełnienia wymogu dostępu do drogi publicznej.
Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. D. w P. zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na przebudowie i rozbudowie budynku mieszkalnego. Skarżąca podniosła zarzuty dotyczące braku dostępu do drogi publicznej przez działkę o nieustalonym statusie własnościowym oraz naruszenia przepisów postępowania. Organ odwoławczy utrzymał decyzję organu I instancji, uznając, że inwestycja nie narusza prawa.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędziowie Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak (spr.) Protokolant St. sekretarz sądowy Katarzyna Bela po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 17 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. D. w P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy terenu; oddala skargę. /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ E. Podrazik /-/ B. Drzazga Na wniosek z dnia [...] r. p. D. O. – M. Prezydent Miasta P. działający poprzez Wydział Architektury i Urbanistyki wszczął postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na przebudowie i rozbudowie budynku mieszkalnego na terenie działki nr [...], obr. G., położonej przy ul. D. w P. Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, w ramach którego uzgodniono przedmiotową inwestycję z Zarządem Dróg Miejskich w P. w zakresie obsługi komunikacyjnej, decyzją z dnia [...] r. nr [...] znak [...] Prezydent Miasta P. ustalił wnioskowane warunki zabudowy, uznając iż planowana budowa nie stworzy negatywnych skutków przestrzennych i jest zgodna z art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80 poz. 717 ze zm.). Odwołanie od przedmiotowej decyzji w przypisanym terminie złożyła Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. D., działająca poprzez swojego zarządcę – Przedsiębiorcę Obsługi Nieruchomości "A" Sp. z o. o. z siedzibą w P. W uzasadnieniu odwołania skarżący podniósł niezgodność przedmiotowej decyzji z postanowieniami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.). W szczególności odwołujący się wskazał, że nie zostaną zachowane odległości wskazane w par. 3 i 14 ww. rozporządzenia. W piśmie z dnia [...] r. odwołujący się postawił zarzut naruszenia art. 61.ust. 1 pkt 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym oraz art. 7 i 77 kpa, podnosząc, iż przedstawiona koncepcja zagospodarowania terenu zakłada wjazd na działkę nr [...] z drogi publicznej o oznaczeniu geodezyjnym dz. [...] co jest możliwe jedynie przez działkę nr [...]. Wskazał, iż działka ta nie stanowi własności Skarbu Państwa oraz strony wnioskującej o warunki zabudowy. Jednocześnie w księdze wieczystej tej nieruchomości figuruje zapis "inni właściciele", organ nie ustalił ich tożsamości i nie poinformował o toczącym się postępowaniu. Po rozpatrzeniu odwołania w dniu [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją nr [...] na podstawie art. 138 §1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm. – dalej kpa) orzekło o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji. Organ drugiej instancji w szczególności podkreślił, iż rolą organów ustalających warunki zabudowy i zagospodarowania terenu nie jest ocena zasadności zamierzeń inwestora z punktu widzenia racjonalności podejmowanych działań, ale ocena tego zamierzenia w świetle obowiązujących przepisów prawa. Organ wskazał dalej, iż w tym zakresie wnioskowana inwestycja prawa nie narusza. Wskazano, iż podniesione zarzuty w zakresie projektu architektonicznego nie podlegają ocenie na etapie ubiegania się o warunki zabudowy. Od opisanej powyżej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. w przypisanym terminie wniosła Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. D. w P, działająca poprzez pełnomocnika – adwokat B. O.. Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. oraz poprzedzającej jej decyzji Prezydenta Miasta P.. Wniosła nadto o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym oraz o zasądzenie od organu administracji na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Skarżonej decyzji strona zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 61 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2003 Nr 80, poz.717 z późn.zm.) poprzez niewłaściwe uznanie, iż teren ma dostęp do drogi publicznej. Podniosła, iż w wyniku jej wydania doszło do naruszenia praw właścicieli działek, przez który możliwy jest dostęp planowanej inwestycji do drogi publicznej. Skarżąca zarzuciła również naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 7 i art. 77 kpa, polegające na nie wyjaśnieniu w sposób wszechstronny i dokładny stanu faktycznego przedmiotowej sprawy, w tym w zakresie usytuowania inwestycji na działce w aspekcie ochrony interesów właścicieli nieruchomości sąsiednich. Odpowiedź na skargę złożyło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. Organ administracji wniósł o oddalenie skargi w całości oraz o obciążenie skarżącego kosztami postępowania sądowego. Organ wskazał, iż zaskarżone decyzje wydane zostały wobec spełnienia wszystkich wymogów określonych w art. 61 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a dojazd od działki nr 29, na której planowana jest przebudowa i rozbudowa budynku mieszkalnego, winien odbywać się istniejącym zjazdem z ul. D. Tym samym w ocenie Kolegium przesądzony został dostęp do drogi publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w D. zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 §1 i §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie sądu podlega, zatem zgodność z prawem aktów, w tym wypadku decyzji, zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego (art. 3 § 1 i 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U Nr 153, poz 1270 ze zm.). Analiza sprawy we wskazanych jej aspektach prowadzi do wniosku, że skarga jest niezasadna. W sprawie bezspornym jest, iż dla obszaru objętego rozstrzygnięciem zawartym w zaskarżonej decyzji nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. W tych okolicznościach podstawową zasadą, którą muszą się kierować organy orzekające w przedmiocie warunków zabudowy, jest konieczność uwzględnienia wymagania ładu przestrzennego (art. 1 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.). W celu spełnienia tych wymagań, w procesie decyzyjnym związanym z ustalaniem warunków zabudowy, ustawodawca ustanowił obowiązek przeprowadzenia wstępnej analizy warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy wynikającej z przepisów odrębnych (art. 53 ust. 3 pkt 1 w zw. z art. 64 ust. 1 ustawy). Szczegółowy sposób ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy w powiązaniu z analizą stanu istniejącego, na podstawie upoważnienia zawartego w art. 61 ust. 6 ustawy, określa rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1588). W rozpatrywanej sprawie organy administracji w sposób prawidłowy wyznaczyły wokół działki budowlanej obszar analizowany, na którym winna być dokonana analiza funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust. 1-5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W oparciu o tak sporządzoną analizę wydana została decyzja organu I instancji. Materialnoprawną podstawę tego rozstrzygnięcia stanowił przepis art. 61 ust. 1 wyżej powołanej ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zgodnie z którym wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków: 1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu; 2) teren ma dostęp do drogi publicznej; 3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego; 4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1; 5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi. W ocenie Sądu należy podzielić stanowisko rozpatrujących sprawę organów, iż tak określone wymogi zostały w badanym przypadku spełnione. W tym miejscu wskazać należy, iż zasadna jest argumentacja Kolegium o przedwczesności zarzutów dotyczących nierozważenia kwestii usytuowania planowanej inwestycji w terenie, w aspekcie zachowania tzw. linijki słońca. W tym zakresie Sąd podziela stanowisko organów, iż mogą one zostać podniesione na etapie wydawania pozwolenia na budowę. Strona skarżąca podnosiła naruszenie art. 61 ust. 1 pkt 2 ustawy, wskazując na brak dostępu do drogi publicznej. W ocenie Sądu zarzut ten nie jest zasadny. Zważyć należy, iż w kwestionowanym zakresie organ pierwszej instancji zebrał należycie materiał dowodowy i wyjaśnił w całości kwestię dostępu działki nr [...] do drogi publicznej. Sąd podziela ustalenia organów administracji, iż powyższa działka ma dostęp do drogi publicznej poprzez działki o numerach [...] oraz [...], stanowiące pas drogowy. Należy wskazać, iż zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. z 1998 r. Nr 133, poz. 872 z późn.zm.) - nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Decyzja wydawana w tym zakresie ma charakter deklaratoryjny, jej wydanie nie konstytuuje bowiem prawa, które powstało na mocy przyjętej przez ustawodawcę regulacji. Decyzja taka ma natomiast ten skutek, iż na jej podstawie dokonywane są stosowne wpisy w księgach wieczystych (także o charakterze deklaratoryjnym) oraz rozpatrywany jest wniosek o wypłatę odszkodowania. Działki [... ] w dniu 31 grudnia 1998 r. znajdowały się w pasie drogowym ulicy D., tym samym należy uznać, iż bez znaczenia dla ustalenia warunków zabudowy dla działki [...] mają okoliczności dotyczące zapisów własnościowych w księgach wieczystych dla działek, na których zlokalizowany jest pas drogowy. W konsekwencji na mocy wskazanych regulacji Miasto P. jest właścicielem działek nr [...], nie było więc potrzeby informowania o toczącym się postępowaniu osoby, na rzecz których wpisy nadal figurują w księdze wieczystej. Odnosząc się do zarzutu nie spełnienia w uzasadnieniu decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego wymogów określonych w art. 107 §3 kpa uznać należy, iż zarzut ten jest zasadny; organ odwoławczy nie odniósł się bowiem w sposób należyty do zarzutów podnoszonych przez stronę odwołującą w piśmie z dnia [...] r. w zakresie braku dostępu działki [...] do drogi publicznej. Sąd wskazuje jednak dalej, iż to uchybienie nie miało w istocie wpływu na wynik sprawy i jako takie nie może stanowić samodzielnej przesłanki uchylenia zaskarżonej decyzji. Zgodnie z art. 138 §1 pkt 1 kpa organ odwoławczy ponownie rozpatruje sprawę. Utrzymując decyzję organu I instancji w mocy organ odwoławczy uznał, iż w zakresie dostępu do drogi rozstrzygnięcie odpowiada przepisom prawa. W ocenie Sądu materiał dowodowy zebrany przez organ I instancji pozwalał na rozpatrzenie sprawy przez organ odwoławczy, także w aspekcie spełnienia wymogu określonego w art. 61 ust. 1 pkt 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Stąd nie można uznać, iż w tym zakresie odwołanie nie zostało rozpatrzone, a wskazane wyżej wady uzasadnienia skutkują koniecznością wyeliminowania tego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego. Sąd wskazuje również, iż przyjął, że pełnomocnictwa udzielone przez skarżącą Wspólnotę Mieszkaniową, tak na etapie postępowania administracyjnego, jak i na etapie wniesienia skargi, zostały udzielone w sposób poprawny. Podejmowanie działań z zakresu wspólnoty w sprawach związanych z zarządzaniem nieruchomością wspólną zamierzających do zachowania istniejącego statusu obiektu w tym podejmowanie obrony przed ewentualnymi negatywnymi skutkami planowanej budowy nie można zaliczyć do czynności przekraczających czynności zwykłego zarządu, stąd Zarząd Wspólnoty miał w tym przypadku umocowanie do podejmowania czynności w omawianym postępowaniu oraz do udzielania pełnomocnictwa do wniesienia skargi (por. wyrok NSA z dnia 06 grudnia 2006 r. II OSK 858/06, LEX nr 319169). Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. , Nr 153, poz. 1270 z późn.zm.), skargę jako bezzasadną należało oddalić. /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ E. Podrazik /-/ B. Drzazga

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło