II SA/Po 60/21

WyrokWSA w Poznaniu2021-11-18

Skład orzekający: Danuta Rzyminiak-Owczarczak, Edyta Podrazik, Arkadiusz Skomra

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo rozpoznało odwołanie R. B. od decyzji przyznającej zasiłek rodzinny i dodatki, w szczególności w zakresie przyznania dodatku z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na obie córki?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, uznając, że organ ten naruszył przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 K.p.a. Brak jest bowiem w decyzji SKO wyjaśnienia przyczyn, dla których dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego został przyznany tylko jednej z córek skarżącej, co miało wpływ na wysokość należnych świadczeń.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji przyznającej R. B. zasiłek rodzinny i dodatki. Organ I instancji przyznał świadczenia, uwzględniając dochody z 2019 roku i stosując mechanizm "złotówka za złotówkę" z powodu przekroczenia kryterium dochodowego. R. B. odwołała się, kwestionując sposób wyliczenia dochodu i brak przyznania dodatku z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na obie córki. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję organu I instancji i orzekło o przyznaniu świadczeń, jednak również nie przyznało dodatku na obie córki. R. B. zaskarżyła decyzję SKO do WSA w Poznaniu, powtarzając zarzuty.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik Asesor WSA Arkadiusz Skomra po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 listopada 2021 r. sprawy ze skargi R. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2020r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego uchyla zaskarżoną decyzję. Decyzją z dnia [...] września 2020 r., nr [...], działający z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy O. Dyrektor Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w O., orzekł o przyznaniu R. B. zasiłku rodzinnego i dodatków do zasiłku rodzinnego w łącznej wysokości [...] zł miesięcznie w okresie od [...].11.2020r. do [...].06.2020r. oraz [...] zł miesięcznie w okresie od [...].07.2021r. do [...].08.2021 r. Na wskazane kwoty złożyły się: 1. zasiłek rodzinny na dziecko w wieku 5-18 lat, przyznany na K. G., w kwocie [...]zł miesiecznie, na okres od [...].11.2020r. do [...].06.2021r., 2. zasiłek rodzinny na dziecko w wieku 18-24 lat, przyznany na E. G., w kwocie [...]zł miesięcznie, na okres od [...].11.2020r. do [...].08.2021r., 3. zasiłek rodzinny na dziecko w wieku 18-24 lat, przyznany na K. G., w kwocie [...]zł miesięcznie, na okres od [...].07.2021r. do [...].10.2021r. 4. dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka – na E. G., w kwocie [...]zł miesięcznie, na okres od [...].11.2020r. do [...].08.2021r. 5. dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka, przyznany na K. G. w kwocie [...]zł miesięcznie, na okres od [...].11.2020r. do [...].10.2021r. W podstawie prawnej decyzji powołano przepisy art. 4 ust. 2, art. 5, art. 6, art. 8, art. 11a, art. 12a, art. 14, art. 20 ust. 3, art. 26 ust. 1 i 2, art. 32 ust. 1d ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tj. Dz.U. z 2020 r. poz. 111, dalej w skrócie: “u.ś.r."), wyjaśniając, że śwaidczenia przyznano na podstawie art. 5 ust. 3 tej ustawy, w związku z przekroczeniem kryterium dochodowego uprawniającego do zasiłku rodzinnego wynoszącego [...] zł na osobę w rodzinie. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że decyzja wydana została po rozpoznaniu wniosku R. B. z dnia [...] sierpnia 2020 r. Podstawą przyznania świadczeń w okresie zasiłkowym [...] są dochody rodziny za 2019 rok z uwzględnieniem utraty i uzyskania dochodu mającego miejsce w roku bazowym lub po nim. Przy wyliczeniu kryterium dochodowego dla rodziny uwzględniono dochody córki E. z tytułu renty rodzinnej oraz z zatrudnienia poza granicami kraju oraz dochody wnioskodawczyni z tytułu renty i renty rodzinnej córki K. Całkowity dochód córki E. za rok bazowy wyniósł [...] zł, który pomniejszono o składki na ubezpieczenie zdrowotne w kwocie [...]zł, co daje dochód w kwocie [...]zł. Po odliczeniu dochodu utraconego z tytułu zatrudnienia poza granicami kraju (kwota [...] zł) oraz jednorazowego świadczenia rocznego z tytułu renty rodzinnej (kwota [...] zł) dochody córki za 2019 rok wynoszą kwotę [...]zł. Z kolei dochód R. B. z tytułu renty i renty rodzinnej córki K. za rok bazowy wyniósł łącznie [...] zł. Dochód ten pomniejszono o składki na ubezpieczenie zdrowotne w kwocie [...]zł i zapłacony podatek dochodowy w kwocie [...]zł. Zdaniem organu dochód strony za rok bazowy wyniósł [...] zł. Organ wskazał, że suma dochodu rodziny (strony oraz córki E. ) za 2019 rok wyniosła [...] zł, co daje dochód miesięczny w kwocie [...]zł, zaś w przeliczeniu na osobę [...] zł, zatem przekracza ustawowe kryterium [...] zł uprawniające do pobierania zasiłków rodzinnych z dodatkami w pełnej wysokości o kwotę [...]zł na osobę. Kwota przekroczenia dochodu rodziny wynosi [...] zł, zatem w takiej sytuacji zasiłki rodzinne z dodatkami przysługują według mechanizmu "złotówka za złotówkę", co oznacza, że kwota przysługujących zasiłków rodzinnych z dodatkami przysługuje w wysokości różnicy pomiędzy kwotą przysługujących świadczeń, a kwotą przekroczenia dochodu rodziny i wynosi [...] zł w okresie od [...].11.2020r. do [...].06.2021r. oraz kwotę [...]w okresie od [...].07.2021r. do [...].01.2021r. po zmianie grupy wiekowej córki K. w miesiącu czerwcu 2021r. w związku z ukończeniem 18-go roku życia. Organ wyjaśnił, że od września kwota przekroczenia dochodu rodziny ([...] zł) jest wyższa niż kwota przysługującego zasiłku rodzinnego z dodatkami na córkę K. ([...] zł) w związku z czym świadczenia nie przysługują. Z decyzją organu I instancji R. B. nie zgodziła się, wnosząc od niej odwołanie. Skarżąca zakwestionowała wyliczenie dochodu rodziny z uwzględnieniem dochodu utraconego córki E. oraz wliczenie do dochodu jednorazowego świadczenia w postacji tzw. “13" emerytury i renty. Podniosła, że do wyliczenia powinna być brana pod uwagę tylko renta chorobowa oraz renty rodzinne córek. Odwołująca zakwestionowała również brak przyznania dodatku z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego. Decyzją z dnia [...] listopada 2020 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej także jako “Kolegium"), na podstawie art. 138 §1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administarcyjnego (tj. Dz.U. z 2020 r. poz. 256, dalej: “K.p.a."), uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i w tym zakresie orzekło o przyznaniu R. B.: 1) łącznej kwoty zasiłku rodzinnego na dzieci E. G. i K. G. wraz z dodatkiem z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na córkę K. (art. 14) i samotnego wychowywania dziecka (art. 11a) na E. G. i K. G. w okresie od dnia [...] listopada 2020 r. do dnia [...] czerwca 2021 r. - w wysokości [...] zł, oraz 2) łącznej kwoty zasiłku rodzinnego na dzieci E. G. i K. G. wraz z dodatkiem z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na córkę K. (art. 14) i samotnego wychowywania dziecka (art. 11a) na E. G. i K. G. w okresie od dnia [...] lipca 2021 r. do dnia [...] sierpnia 2021 r. w wysokości [...] zł. W uzasadnieniu decyzji Kolegium stwierdziło, że organ I instancji prawidłowo wyliczył dochód rodziny odwołującej się i słusznie uznał, że przekracza on kryterium dochodowe uprawniające do świadczeń rodzinnych w okresie zasiłkowym [...], tj. [...] zł. Kolegium wskazało, że dochód rodziny za 2019 rok wynosił w przeliczeniu miesięcznym [...] zł, a kryterium dochodowe rodziny wynosi [...] zł (674,00 zł x 3 osoby), zatem miesięczny dochód rodziny przekracza owo kryterium dochodowe o kwotę [...]zł. W dalszej kolejności organ odwoławczy wskazał, że wyliczona kwota przysługujących zasiłków rodzinnych na E. G. i K. G. wraz z dodatkiem z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na córkę K. (art. 14) i samotnego wychowywania dziecka (art. 11a) na E. G. i K. G. w okresie od dnia [...] listopada 2020 r. do dnia [...] czerwca 2021 r. wynosi [...] zł (tj. zasiłki rodzinne: [...] zł + [...] zł + dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego: [...] zł + dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka: [...] zł + [...] zł = [...] zł. Z uwagi na ukończenie przez córkę K. G., ur. [...] czerwca 2003 r., 18 roku życia, stosownie do art. 6 ust. 2 pkt 3 u.ś.r. na dziecko w wieku powyżej 18 roku życia do ukończenia 24 roku życia, zasiłek rodzinny przysługuje w wysokości [...] zł miesięcznie. A zatem w okresie od dnia [...] lipca 2021 r. do dnia [...] sierpnia 2021 r. wyliczona kwota przysługujących zasiłków rodzinnych na E. G. i K. G., wraz z dodatkiem z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na córkę K. (art. 14) i samotnego wychowania dziecka (art. 11a) na E. G. i K. G., wynosi [...] zł (tj. zasiłki rodzinne: [...] zł + [...] zł + dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego: [...] zł + dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka: [...] zł + [...] zł = [...] zł). Kolegium wyjaśniło, że w przypadku utraty dochodu przez członka rodziny, osobę uczącą się lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy lub po tym roku, ustalając ich dochód, nie uwzględnia się dochodu utraconego (art.5 ust. 4). Definicję utraty dochodu zawiera art. 3 pkt 23 u.ś.r. Zdaniem Kolegium organ I instancji dokonał wyliczenia przysługujących zasiłków rodzinnych wraz z dodatkami z naruszeniem art. 5 ust. 3b ustawy. Wyliczona kwota przysługujących zasiłków rodzinnych na E. G. i K. G. wraz z dodatkiem z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na córkę K. (art. 14) i samotnego wychowywania dziecka (art. 11a) na E. G. i K. G. w okresie od dnia [...] listopada 2020 r. do dnia [...] czerwca 2021 r. wynosi [...] zł (tj. zasiłki rodzinne: [...] zł + [...] zł + dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego: [...] zł + dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka : [...] zł + [...] zł = [...] zł). Z uwagi na ukończenie przez córkę K. G. (ur. [...] czerwca 2003r.) 18 roku życia - stosownie do art. 6 ust.2 pkt 3 u.ś.r. na dziecko w wieku powyżej 18 roku życia do ukończenia 24 roku życia zasiłek rodzinny przysługuje w wysokości [...] zł miesięcznie. A zatem w okresie od dnia [...] lipca 2021 r. do dnia [...] sierpnia 2021 r. wyliczona kwota przysługujących zasiłków rodzinnych na E. G. i K. G. wraz z dodatkiem z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na córkę K. (art. 14) i samotnego wychowywania dziecka (art. 11a) na E. G. i K. G. wynosi [...] zł (tj. zasiłki rodzinne: [...] zł + [...] zł + dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego: [...] zł + dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka: [...] zł + [...] zł = [...] zł). Natomiast od miesiąca września 2021 r. (zmiana dzieci uprawnionych do wnioskowanych świadczeń rodzinnych) wyliczona kwota przysługującego na córkę K. G. zasiłku rodzinnego [...] zł + dodatku z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego [...] zł + dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka [...] zł = [...] zł. Tym samym w okresie od dnia [...] września 2021 r. do [...] października 2021 r. różnica między wyliczoną kwotą przysługujących świadczeń, a kwotą o którą został przekroczony dochód rodziny, wynosi minus [...] zł (tj. [...] zł - [...] zł). R. B. pismem z dnia [...] grudnia 2020 r. zaskarżyła wyżej opisaną decyzję Kolegium do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, powtarzając zarzuty podniesione w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Samorządowe Kolegioum Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o oddalenie skargi. Kolegium podtrzymało dotychczasową argumentację. Pismem procesowym z dnia [...] kwietnia 2021 r. adwokat K. G. - pełnomocnik z urzędu wyznaczony w ramach przyznanego skarzącej prawa pomocy, wniosła uzupełnienie skargi R. B.. Pełnomocnik zarzuciła zaskarżonej decyzji: 1. naruszenie przepisów prawa materialnego: art. 14 w zw. z art. 8 w zw. z art. 6 u.ś.r. poprzez ich niezastosowanie w zakresie wniosku Skarżącej o przyznanie dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na córkę E. G., co skutkowało nieprawidłowym wyliczeniem przysługującego Skarżącej R. B. w okresie zasiłkowym [...] zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami z tytułu samotnego wychowywania dzieci oraz z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego; 2. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: naruszenie art. 7 k.p.a., art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a., poprzez brak dołożenia należytej staranności przy ocenie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności poprzez brak wnikliwego zbadania, czy wiek oraz fakt kontynuowania nauki przez córkę Skarżącej - E. G. w roku szkolnym [...] uprawniają jej matkę (Skarżącą) do otrzymania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego. Wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o zasądzenie od organu na rzecz Skarżącej zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu podniesiono, że w treści wniosku o przyznanie zailków rodzinnych z dodatkami skarżąca R. B. wskazała, że jest matką dwóch córek: E. G. urodzonej [...].02.2001 r. - uczennicy Technikum [...] i K. G. urodzonej [...].06.2003 r. - uczennicy Liceum Ogólnokształcącego [...] We wniosku R. B. wskazała, że jej rodzina składa się z trzech osób. Przytaczając treść przepisów art. 6, art. 8, art. 14 i art. 25 u.ś.r. pełnomocnik skarżącej wywiodła, że w niniejszej sprawie skarżącej R. B. w okresie zasiłkowym [...] winny zostać przyznane miesięcznie następujące świadczenia: 1) na córkę E. G.: a) zasiłek rodzinny w wysokości - [...] zł, b) dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka w wysokości - [...] zł, c) dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego w wysokości [...] zł (100 zł/12 miesięcy). 2) na córkę K. G.: a) zasiłek rodzinny w wysokości - [...] zł w okresie od dnia [...].11.2020 r. do dnia [...].06.2021 r. oraz w wysokości - [...] zł w okresie od dnia [...].07.2021 r. do dnia [...].08.2020 r., b) dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka w wysokości - [...] zł, c) dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego w wysokości - [...] zł ([...]/12 miesięcy). W odniesieniu do dodatku z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego przysługującego na córkę E. G. podkreślono, że 21 rok życia ukończy dopiero w dniu [...].02.2022 r. Zatem łącznie suma przysługującego skarżącej zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami z tytułu samotnego wychowywania dzieci oraz z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego winna wynosić: - w okresie od dnia [...].11.2020 r. do dnia [...].06.2021 r.: [...] zł+ [...] zł+ [...] zł +193 zł + [...] zł + [...] zł = [...] zł, - w okresie od dnia [...].07.2021 r. do dnia [...].08.2021 r.: [...] zł+ [...] zł+ [...] zł + [...] zł + [...] zł + [...] zł = [...] zł. W związku z przekroczeniem przez rodzinę skarżącej kryterium dochodowego o kwotę [...]zł należny skarżącej zasiłek rodzinny wraz z dodatkami z tytułu samotnego wychowywania dzieci oraz z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego winien wynosić odpowiednio: - od dnia [...].11.2020 r. do dnia [...].06.2021 r.: [...] zł - [...] zł = [...] zł, - od dnia [...].07.2021 r. do dnia [...].08.2021 r.: [...] zł - [...] zł = [...] zł. W ocenie pełnomocnika organ II instancji popełnił błąd w wyliczeniach należnego skarżącej zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami z tytułu samotnego wychowywania dzieci oraz z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego, który to błąd winien skutkować uchyleniem decyzji organu II instancji i ponownym rozpoznaniem przez organ II instancji wniesionego przez Skarżącą odwołania od decyzji Burmistrza Miasta i Gminy Ś. z dnia [...].09.2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga zasługiwała na uzasadnienie. Na wstępnie należy zwrócić uwagę, że niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 1842 ze zmianami). Zgodnie z powołanym przepisem: "Przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów." Zarządzeniem z dnia [...] stycznia 2021 r. Przewodniczący Wydziału II tut. Sądu skierował sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w dniu [...] listopada 2021 r. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują kontrolę nad działalnością administracji publicznej przyjmując jako kryterium kontroli zgodność z prawem. Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zmianami, zwanej dalej "p.p.s.a.") w zakresie realizowanej kontroli, Sąd nie jest związany granicami skargi, w związku z czym zarzuty podniesione w jej treści nie wyznaczają kierunku analizy podejmowanej przez Sąd. Przedmiotem zaskarżenia jest kasacyjno-reformatoryjna decyzja SKO w K., którą uchylona została decyzja Burmistrza Miasta i Gminy O. z dnia [...] września 2020 r., nr [...] oraz rozpatrzono merytorycznie sprawę przyznając R. B. świadczenia rodzinne – zasiłki rodzinne wraz z dodatkami na dwie córki skarżącej –w wysokości określonej w sentencji zaskarżonej decyzji na podane okresy świadczeniowe. Skarżąca zakwestionowała prawidłowość tych wyliczeń zarzucając nieprawidłowe ustalenia w zakresie dochodu rodziny oraz przyznanie dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego tylko na jedną córkę (K. G.). W odniesieniu do tego drugiego zarzutu Sąd uznał, że zaskarżona decyzja Kolegium nie spełnia standardów postępowania administracyjnego wynikających z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a., przez co już tylko z tego powodu nie może się ostać. Skarżąca podniosła w odwołaniu kilka zarzutów, które powtórzyła również w swojej skardze (o czym w dalszej części uzasadnienia). W takiej sytuacji rolą organu było odnieść się merytorycznie do wszystkich zarzutów odwołania, a jeżeli organ nie zgadzał się z zarzutami, to przynajmniej powinien je odeprzeć. W odniesieniu do zarzutu braku przyznania dodatku z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na obie córki skarżącej Kolegium tego nie zrobiło, tak w zaskarżonej decyzji, jak i nie odniosło się w odpowiedzi na skargę. Tymczasem rozstrzygnięcie, czy przedmiotowy dodatek do zasiłku rodzinnego powinien zostać przyznany na obie córki skarżącej, ma wpływ na łączną wysokość należnych skarżącej świadczeń, o czym w dalszej części uzasadnienia. Materialnoprawną podstawę orzekania w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz.U. z 2020 r., poz. 111), powoływanej w niniejszym uzasadnieniu także jako: "u.ś.r.". Warunkiem przyznania prawa do zasiłku rodzinnego jest spełnienie kryterium dochodowego rodziny w przeliczeniu na osobę, bowiem zgodnie z art. 5 ust. 1 u.ś.r. zasiłek rodzinny przysługuje osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty [...]zł. W ocenie Sądu prawidłowo Kolegium ustaliło miesięczny dochód rodziny. W tym zakresie materiał dowodowy w sprawie został dostatecznie zebrany oraz wyjaśnione zostały wszystkie okoliczności istotne dla wydania prawidłowego rozstrzygnięcia. Skarżąca kwestionuje obliczenie przez organ dochodu rodziny, tj. przez jej zdaniem nieuprawnione niezastosowanie przepisów o utracie i uzyskaniu dochodu oraz uwzględnienie wypłaty tzw. "13" renty. W opinii Sądu zarzuty te są nieuprawnione, bowiem organ uwzględnił dochód z pracy sezonowej wykonywanej w czasie wakacji przez jej córkę E. i wobec jego utraty w okresie zasiłkowym, odliczył kwotę tego dochodu od dochodu rodziny. Zgodnie z art. 5 ust. 4a, jak i ust. 4b u.ś.r., warunkiem uwzględnienia tego rodzaju uzyskania dochodu przez członka rodziny jest okoliczność, by dochód ten był uzyskiwany w okresie, na który ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczeń rodzinnych, co jak wynika z akt sprawy w niniejszej sprawie nie miało miejsca i co organy uwzględniły. Ustawa o świadczeniach rodzinnych, wśród możliwych źródeł dochodu wskazuje w art. 3 pkt 1 lit. a wymienia przychody podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, do których należy również renta chorobowa oraz renta rodzinna. Przepisy tej ustawy nie wyłączają dochodu z jednorazowej wypłaty świadczeń emerytalno-rentowych w formie tzw. "13" emerytury/renty, co oznacza, że świadczenia te również podlegają uwzględnieniu przy obliczaniu dochodu dla celów ustalenia prawa do świadczeń rodzinnych. W przypadku skarżącej nie było sporne, że co do zasady zasiłek rodzinny z dodatkami jej przysługuje, jednak został on ustalony z uwzględnieniem art. 5 ust. 3 u.ś.r. Wobec skarżącej zastosowano bowiem mechanizm pozwalający na przyznanie zasiłku rodzinnego przy przekroczeniu kryterium dochodowego (art. 5 ust. 3 u.ś.r.), który ulega zmniejszeniu do wysokości różnicy pomiędzy łączną kwotą zasiłków a kwotą, o którą przekroczone zostało kryterium dochodowe dla rodziny (tzw. złotówka za złotówkę). Z obliczeń organu wynika, że miesięczny dochód rodziny skarżącej za 2019 rok, po odliczeniu dochodów utraconych wynosi [...] zł i przekracza kwotę kryterium dochodowego dla rodziny wynoszącą [...] zł (tj. [...] zł x 3 osoby) o kwotę [...]zł. Obliczając kwotę zasiłku rodzinnego organ odjął od łącznej kwoty zasiłków rodzinnych wraz z dodatkami kwotę o którą został przekroczony dochód rodziny ([...] zł) i wyliczył w ten sposób ustalone zasiłki rodzinne. W opinii Sądu przedstawiony w zaskarżonej decyzji sposób wyliczenia przyznanych skarżącej świadczeń rodzinnych jest prawidłowy i ma oparcie w obowiązujących przepisach oraz w materiale dowodowym znajdującym się aktach sprawy. Sąd podzielił natomiast zarzut skargi dotyczący braku wyjaśnienia w zaskarżonej decyzji przyczyn, dla ktorych dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego został przzynany tylko na jedną córke skarżącej - K. . Zgodnie z art. 14 u.ś.r. dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego przysługuje matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka, jak również osobie uczącej się, jeżeli: 1) osoba ubiegająca się o dodatek złożyła wniosek o przyznanie prawa do zasiłku rodzinnego, 2) wniosek o przyznanie dodatku został złożony przed zakończeniem okresu zasiłkowego, 3) dziecko, na które ma być przyznany dodatek, rozpoczęło naukę w szkole lub roczne przygotowanie przedszkolne. Dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego nie przysługuje w sytuacji podjęcia nauki w szkole wyższej, w rozumieniu art. 3 pkt 19 u.ś.r. W świetle art. 14 u.ś.r. wymieniony dodatek przysługuje na każde uczące się w szkole podstawowej (w tym roczne przygotowanie przedszkolne) oraz w szkole średniej dziecko i ma charakter akcesoryjny w stosunku do zasiłku rodzinnego. Ustawodawca wymaga bowiem, aby osoba ubiegająca się o dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego wystąpiła równocześnie z wnioskiem o przyznanie zasiłku rodzinnego lub była do takiego zasiłku już uprawniona. W niniejszej sprawie warunek ten został spełniony i skarżącej został przyznany zasiłek rodzinny na obie córki. Przedmiotowy dodatek przyznany natomiast został wyłącznie na córkę K. . Z akt sprawy wynika, że jedna z córek skarżącej w okresie, na które świadczenia przyznano, uczęszczała do techników, druga do liceum ogólnokształcącego, a ich data urodzenia to potwierdzałaby. Uwzględniając wysokość przedmiotowego dodatku na obie córki, przyznana skarżącej łączna kwota zasiłku wraz z dodatkami byłaby wyższa. Jak już wyżej wskazano, Kolegium w żaden sposób nie wyjaśniło w zaskarżonej decyzji, z jakich przyczyn nie został przyznany dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na obie córki skarżącej, co stanowi o konieczności uchylenia zaskarżonej decyzji z uwagi na naruszenie wskazanych w skardze przepisów postępowania administracyjnego. Z tych przyczyn Sąd na podstawie art. 145 §1 pkt 1 c p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję. Rozpoznając ponownie skargę Kolegium uwzględni wskazania wynikające wprost z niniejszego uzasadnienia wyroku co do sposobu ponownego rozpatrzenia sprawy z odwołania skarżącej R. B. od decyzji Burmistrza Miasta i Gminy O. z dnia [...] września 2020 r., nr [...] oraz co do wyczerpującego, zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 §3 K.p.a., uzasadnienia przyszłej decyzji. Uzasadnienie decyzji jest bowiem tak samo ważne, jak jej rozstrzygnięcie, dla strony, jak i dla sądu administracyjnego kontrolującego decyzję pod względem zgodności z prawem.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło