II SA/Po 600/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędziowie Sędzia NSA Barbara Kamieńska (spr.) Sędzia WSA Barbara Drzazga Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 19 marca 2008r. przy udziale sprawy ze skargi D. W. i "W." Spółki Akcyjnej z siedzibą w S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o warunkach zabudowy terenu; uchyla zaskarżoną decyzję, I. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących kwotę 455,- (czterysta pięćdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ B.Drzazga /-/ E.Podrazik /-/ B.Kamieńska Prezydent Miasta ostateczną decyzją z dnia [...] nr [...] znak [...] - wydaną na podstawie art. 59 ust. 1 i 2, art. 60 ust. 1 oraz art. 54 w związku z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80 poz. 717 ze zm.) na wniosek Przedsiębiorstwa "W." Oddział z siedzibą w P. - ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie zespołu budynków mieszkalnych z usługami towarzyszącymi przewidzianej do realizacji na działkach nr [...] i [...], położonych w P. przy ul. R. Precyzując wymagania dotyczące nowej zabudowy organ orzekający określił m.in. "wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej, jej gzymsu lub attyki; maksymalna wysokość kalenicy ok. 21 m jak w istniejącym budynku Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego położonym na działce nr [...] oraz kondygnacja podziemna przeznaczona na parking". O stwierdzenie nieważności tej decyzji wystąpił C. S. zamieszkały przy ul. S. w P. Samorządowe Kolegium Odwoławcze pismem z dnia 27 lutego 2006 r. zawiadomiło wnioskodawcę i inwestora o wszczęciu postępowania nieważnościowego. Decyzją z dnia [...] nr [...]- wydaną na podstawie art. 123, art. 127 § 2, 3, art. 156 § 1 pkt 7, art. 157 oraz art. 158 kpa, a także na podstawie art. 59, art. 60 - 62 powołanej wyżej ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717) - Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło nieważność powołanej na wstępie decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] (w decyzji błędnie wskazano datę [...]) "w zakresie ustalenia wysokości planowanej zabudowy - w zakresie przekraczającym wysokość 12 metrów nad poziomem terenu. W pozostałym zakresie treść decyzji organu I instancji pozostaje w mocy". W uzasadnieniu Kolegium stwierdziło, że Prezydent Miasta błędnie założył, iż przepis art. 60 ust. 1 pkt 1 cytowanej ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym daje prawo do ustalenia warunków zabudowy na objętym wnioskiem terenie w oparciu o gabaryty budynku Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Instytutu Pamięci Narodowej. Tymczasem z treści tego przepisu wynika, że zasada dobrego sąsiedztwa dotyczy budynków "w zakresie kontynuacji funkcji". Skoro budynek Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego nie jest budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym, to przy określaniu dopuszczalnej wysokości zabudowy należało odnieść się do wysokości zabudowy budynków mieszkalnych położonych przy ul. S. Ich wysokość nie przekracza 12 metrów. Poza tym nowa zabudowa będzie przylegać do ulicy S., a nie do ulicy R. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożyli D. W. oraz W. Spółka Akcyjna zarzucając, że w postępowaniu toczącym się w trybie nadzwyczajnym określonym w art. 156 kpa nie można rozstrzygać sprawy co do jej istoty (jak to ma miejsce w postępowaniu odwoławczym) a jedynie sprawdzać, czy zachodzi jedna z przesłanek w nim wymienionych. Tymczasem w objętej wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy decyzji z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze dokonało odmiennej i błędnej wykładni art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i faktycznie wydało takie rozstrzygnięcie, jak przy orzekaniu w zwykłym trybie odwoławczym. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] utrzymało w mocy swoją wcześniejszą decyzję wyjaśniając w uzasadnieniu, że ład przestrzenny nie jest pojęciem abstrakcyjnym. Ład przestrzenny jest inny w różnych fragmentach miasta - w wielkich osiedlach wielorodzinnych jest on inny, niż w rejonach osiedli o średniej lub niskiej intensywności. Dlatego w niniejszej sprawie "ocenie i analizie mógł zostać poddany obszar tworzący urbanistyczną całość i takie wnioski zostały zawarte w rozstrzygnięciu Kolegium z dnia [...] Powyższa decyzja jest przedmiotem skargi wniesionej do Sądy przez D. W. i "W." Spółkę Akcyjną z siedzibą w S. Skarżący zarzucili rażące naruszenie art. 156 § 1 pkt 7 kpa przez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że wykładnia normy wynikającej z treści art. 61 ust. 1 pkt 1 cytowanej ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym stanowi przesłankę do stwierdzenia nieważności z mocy prawa decyzji o warunkach zabudowy. Doszło też do rażącego naruszenia prawa materialnego - art. 61 ust. 1 pkt 1 cytowanej ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym przez przyjęcie, że norma wynikająca z tego tytułu uniemożliwia ustalenie warunków zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji w odniesieniu do budynku nie stanowiącego budynku mieszkalnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze oraz uczestnicy postępowania Cz. S., G. K., M. Z., J. M. i P. S.- właściciele nieruchomości położonych przy ul. S. - wnieśli o oddalenie skargi, w powołaniu na argumentację przytoczoną w decyzjach wydanych w postępowaniu nieważnościowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego wydana po rozpatrzeniu wniosku skarżących, o którym mowa w art. 127 § 3 kpa, to jest wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, musiała zostać uchylona na podstawie art. 145 § 1 pkt b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) z powodu naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. W myśl art. 145 § 1 pkt 3 kpa podstawą do wznowienia postępowania administracyjnego jest między innymi wydanie decyzji przez pracownika lub organ administracji publicznej, który podlega wyłączeniu stosownie do przepisów art. 24, art. 25 i art. 27 kpa. Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale podjętej w dniu 22 lutego 2007 r. w składzie siedmiu sędziów sygn. II GPS 2/2006 opublikowanej w ONSAiWSA 2007/3/6 - artykuł 24 § 1 pkt 5 w związku z art. 27 § 1 zd. 2 kpa ma zastosowanie do członka samorządowego kolegium odwoławczego w postępowaniu wszczętym na wniosek, o którym mowa w art. 127 § 3 tego Kodeksu, czyli na wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Nie może zatem w składzie orzekającym Kolegium rozpatrującym sprawę na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy znaleźć się członek Kolegium, który brał udział w wydawaniu pierwszej decyzji. Wskazane przepisy o wyłączeniu pracownika mają zastosowanie również do osoby piastującej funkcję organu, w tym też do członka Samorządowego Kolegium Odwoławczego, który wcześniej brał udział w wydawaniu decyzji będącej przedmiotem wniosku o ponowne rozpatrzenie tej sprawy. Tymczasem w niniejszej sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie zespołu budynków mieszkalnych z usługami towarzyszącymi przewidzianej do realizacji na działkach nr [...] i [...] położonych przy ul. R.w P. zarówno decyzję z dnia [...], jak i zaskarżoną decyzję z dnia [...] wydało Samorządowe Kolegium Odwoławcze w identycznym składzie osobowym. Przystępując do rozstrzygania - w prawidłowym składzie - na skutek wniosku skarżących o ponowne rozpatrzenie sprawy, Samorządowe Kolegium Odwoławcze będzie miało na uwadze, że rozstrzygnięcie w rozumieniu art. 158 § 1 kpa następuje na podstawie wyników czynności dowodowych postępowania prowadzonego w przedmiocie stwierdzenia nieważności konkretnej decyzji. Wynikiem wyjaśnienia okoliczności sprawy będzie albo ujawnienie istnienia przesłanek nieważności decyzji wymienionych wyczerpująco w art. 156 § 1 kpa, albo stwierdzenie, że przesłanki te nie występują i decyzja jest prawidłowa lub też dotknięta jest innymi wadami niż wymienione w tym przepisie - niekwalifikowanymi. W pierwszym przypadku treść rozstrzygnięcia zamieszczonego w decyzji organu prowadzącego postępowanie nieważnościowe będzie stwierdzenie nieważności kwestionowanej decyzji, co będzie odmową stwierdzenia nieważności (patrz KPC Komentarz B.Adamiak/J.Borkowski 8,wydanie, Wydawnictwo C.H.Beck W-wa 2006, str. 760). Z tych przyczyn, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1b, art. 152 oraz co do kosztów postępowania na podstawie art. 200, art. 202 § 2 i art. 205 § 2 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji. /-/ B.Drzazga /-/ E.Podrazik /-/ B.Kamieńska MK