II SA/Po 601/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Górecka Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Sędzia WSA Barbara Drzazga Protokolant Sekr. sąd. Katarzyna Bela po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 grudnia 2005r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego; oddala skargę. /-/ B.Drzazga /-/ M.Górecka /-/ A.Łaskarzewska Dnia [...]r. Starosta decyzją numer [...] ([...]) zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę, dla państwa Cz. i S. B. budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego według dokumentacji typowej KRISTO-pl na działce położonej w Ł. przy ulicy[...] (działka numer [...]). Dnia [...] kwietnia 2004r. do Starosty Powiatowego w P. wpłynął wniosek A.K. o wznowienie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę z dnia [...] marca 2004r. udzielonego S.i Cz. B. na działce nr[...], położonej w Ł., o numerach jak wskazano wyżej. Zarzucono, że decyzja została wydana w postępowaniu, w którym A.K. nie brała udziału bez własnej winy. Nie została powiadomiona przez organ o toczącym się postępowaniu. Spełnione zatem zostały przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Skarżąca oświadczyła, że działka której dotyczy pozwolenie na budowę znajduje się w jej posiadaniu nieprzerwanie od roku 1978. Wcześniej, tj. od roku 1950 była w posiadaniu jej poprzednika prawnego. Podała, że od 1995r. toczy się w Sądzie Rejonowym w P., pod sygn. III NS 388/95 z jej wniosku, postępowanie w przedmiocie zasiedzenia przedmiotowej nieruchomości. Skarżąca wywiodła, że z uwagi na fakt, iż cała przedmiotowa nieruchomość jest w jej wyłącznym posiadaniu, a także z uwagi na toczące się postępowanie sądowe, w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę przysługuje jej przymiot strony. Niestety, o toczącym się postępowaniu nie została zawiadomiona, pomimo że miała legitymację do udziału w nim jako strona. Dodała, że nie jest prawdą, jak zostało to ujęte w akcie notarialnym, że nastąpiło wydanie przedmiotu umowy. Dnia [...]r. Starosta decyzją nr [...], w oparciu o art. 149 § 3 kpa, odmówił wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną z dnia 02 marca 2004r. o pozwoleniu na budowę budynku jednorodzinnego na działce nr [...] w Ł. dla Cz.i S.B . W uzasadnieniu nadmieniono, że właścicielem przedmiotowej posesji są: K. Sz. do [...]części oraz Cz. i S. B. do [...]części. Nie sposób więc przyjąć, zdaniem organu, że przedmiotowa nieruchomość jest w posiadaniu skarżącej. Brak podstaw, by stwierdzić, że zamieszkiwanie jest zgodne z prawem, szczególnie w świetle braku rozstrzygnięcia sprawy przez Sąd Rejonowy od 1995r. Zdaniem organu skarżąca nie wykazała swego interesu prawnego, który w postępowaniu mógłby zostać naruszony, a wynikałby z norm prawa. Wojewoda decyzją z dnia [...]r. (nr [...]), po rozpoznaniu odwołania A. K., utrzymał w mocy zaskarżona decyzję. W uzasadnieniu wywiedziono, że badając materiał dowodowy ustalono, że decyzja nie została wydana bez udziału osób mających przymiot strony. Do osób tych należą przede wszystkim właściciele, współwłaściciele danych nieruchomości, nieruchomości sąsiednich o ile znajdują się na obszarze oddziaływania inwestycji (art. 28 pkt 2 prawa budowlanego – Dz.U. z 2003r. Nr 207 poz. 2016). Ponadto, zdaniem organu, materiał dowodowy wykazał, że stan prawny nieruchomości jest uregulowany. A.K. nie posiada więc legitymacji do wystąpienia z wnioskiem. A. K. złożyła skargę na powyżej opisaną decyzję Wojewody. Zarzuciła organowi błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia. Zażądała uchylenia decyzji organów obu instancji. Podkreśliła, że kwestia własności przedmiotowej nieruchomości nie została definitywnie rozstrzygnięta. Od 1995r. toczy się bowiem, przed Sądem rejonowym w Poznaniu, postępowanie o zasiedzenie spornej działki przez skarżącą. W toku postępowania o zasiedzenie K.Sz., osoba wpisana do księgi wieczystej jako właściciel, odsprzedał część udziału w prawie własności S. i Cz. małżonkom B . Działka ta wraz z zabudowaniami znajduje się cały czas w posiadaniu skarżącej. W zaistniałej sytuacji, skoro sprawa o zasiedzenie nie jest rozstrzygnięta, odmowa przyznania samoistnemu posiadaczowi statusu strony powoduje, że w istocie organ administracji decyduje kto jest, a kto nie właścicielem. Skoro zatem kwestia własności nie jest jednoznacznie rozstrzygnięta, nie można jednej ze stron przyznać przymiotu właściciela, odmawiając takiego przymiotu innej stronie. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi. Podkreślił, że w wyniku nowelizacji prawa budowlanego, dokonanego ustawą z dnia 27 marca 2003r. o zmianie ustawy – prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw, wprowadzono przepisy szczególne precyzujące krąg stron w postępowaniu w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę. Strona w tym postępowaniu jest wyłącznie inwestor, właściciele, użytkownicy wieczyści, zarządcy nieruchomości znajdujących się w oddziaływaniu obiektu. Podkreślono, że skarżąca na podstawie decyzji Wojewody z dnia [...]r. ( nr [...]) utraciła prawo pobytu stałego w lokalu przy ulicy [...]w Ł,. Na rozprawie dnia 21 grudnia 2005r. skarżąca działająca poprzez swego pełnomocnika oświadczyła, że wnosi i wywodzi jak w skardze. Dodatkowo stwierdziła, że przymiot strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę przysługuje skarżącej także z tego względu, że jest właścicielem działki sąsiedniej, którą to okoliczność wykazuje składając do akt kopię postanowienia Sądu Rejonowego w P . z dnia 27 lutego 1979r. (sygn. III NS 1837/78), zaświadczenie Urzędu Gminy K, z dnia [...]czerwca 2003r. Z powyższych dokumentów wynika, zdaniem skarżącej, że sąsiadująca z przedmiotową działka o numerze [...] należała poprzednio do J, P . Spadek po nim odziedziczyła skarżąca. Powyższy fakt nie został wykazany w księdze wieczystej. Uczestnik postępowania S. B. wniósł o oddalenie skargi. Oświadczył, że co do spornej nieruchomości A. K. nie ma tytułu prawnego. Sytuacja prawna działki nr [...]nie jest mu znana. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się bezzasadna. Wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony. Niedopuszczalne jest wznowienie postępowania z urzędu na podstawie wskazanej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Strona bowiem sama rozporządza swym prawem do obrony. W postępowaniu w sprawie wznowienia postępowania mamy do czynienia z tą samą stroną, co w postępowaniu zwykłym. Sprawa pozwolenia na budowę, która objęta jest żądaniem wznowienia postępowania, prowadzona była pod rządami ustawy z dnia 07 lipca 1994r. prawo budowlane w brzmieniu nadanym jej przez ustawę z dnia 27 marca 2003r. zmieniającą ustawę prawo budowlane oraz niektóre ustawy (Dz.U. z 2003r. Nr 8 poz. 718). Przepis art. 28 ust. 2 tejże ustawy prawo budowlane statuuje w sposób jednoznaczny krąg osób, które są stronami w tym postępowaniu. I tak, są nimi: inwestor, właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Skarżąca, wnosząc o wznowienie postępowania, swój interes prawny wywodziła z faktu posiadania spornej nieruchomości, której własność w swej ocenie zasiedziała, domagając się zresztą ustalenia tego w postępowaniu o zasiedzenie. Zdaniem Sądu, jak słusznie wywiodły organy obu instancji, skarżąca nie spełniała wymogów z art. 28 ust. 2 prawa budowlanego. Nie legitymowała się bowiem prawem własności, użytkowania wieczystego takiej nieruchomości. Nie była inwestorem przedsięwzięcia budowlanego. W istocie nie ma w sprawie interesu prawnego osoba, która nie ma przymiotu strony. Przymiotem strony nie legitymuje się osoba, która złożyła wniosek o stwierdzenie zasiedzenia nieruchomości objętej przedmiotem inwestycji. Dowodem nabycia własności jest dopiero uzyskanie w tym trybie prawomocnego postanowienia o stwierdzeniu zasiedzenia. Postanowienie to jest podstawą wpisu do księgi wieczystej, legitymacją do podejmowania innych czynności. Skarżąca, nie legitymując się powyższym postanowieniem, nie wykazała przymiotu strony, w rozumieniu art. 28 ust. 2 prawa budowlanego w cytowanym brzmieniu. Organy nie mogły bowiem przyjąć, że jest właścicielem nieruchomości o której stanowi powyższy przepis. Tym samym stwierdzić należy, iż słusznie organy administracji stanęły na stanowisku, iż w niniejszej sprawie doszło do niedopuszczalności wznowienia postępowania z przyczyn podmiotowych. Żądanie wznowienia postępowania złożył osoba nie będąca stroną w sprawie. Odnieść się w tym miejscu należy do podniesionej przez skarżącą na rozprawie dnia 21 grudnia 2005r. nowej okoliczności. Skarżąca tego dnia oświadczyła, że przysługuje jej przymiot strony także z tego tytułu, iż jest właścicielem działki sąsiedniej. Celem udokumentowania złożyła do akt: - kopię postanowienia Sądu Rejonowego w P. z dnia 27 lutego 1979r. wydane w sprawie o sygn. III NS 1837/78, - zaświadczenie nr [...]Urzędu Gminy K. z dnia [...]czerwca 2003r. W pierwszej kolejności zauważyć należy, że podniesienie tego zarzutu na obecnym etapie postępowania tj. przed tut. Sądem uznać należy za spóźnione. Warunkiem bowiem wszczęcia postępowania wznowieniowego w sytuacji z art. 145 § 1 pkt 4 kpa jest zgłoszenie żądania. W żądaniu tym należy określić, że w istocie dotyczy ono tej przesłanki. W niniejszej sprawie skarżąca tak w żądaniu wznowienia, jak i w trakcie postępowania nie nawiązywała do faktu, iż jest właścicielem nieruchomości sąsiedniej. Nie czyniąc tego pozbawiła się możliwości podnoszenia tego zarzutu w późniejszym etapie postępowania. Wiązał ją bowiem termin 1 miesiąca określony w art. 148 § 2 kpa. Sąd nie był upoważniony do badania tej okoliczności z urzędu, gdyż tak jak podnoszona w skardze wznowieniowej okoliczność stanowi przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 kpa, która jest przedmiotem rozpoznania przez Sąd jedynie na żądanie. Ponadto zważyć należy, że prawa własności do działki nr [...] skarżąca w żaden sposób nie udokumentowała. Ze złożonych dokumentów nie wynikają bowiem oznaczenia nieruchomości, której dotyczą. Brak położenia, numeru działki, numeru księgi wieczystej. Wyjaśnić tez należy, że z analizy projektu zagospodarowania działki stanowiącego załącznik do decyzji z dnia [...]r. (nr [...]) wynika, że w istocie działka nr[...]nie jest położona w bezpośrednim sąsiedztwie działki nr [...], dzieli ją działka stanowiąca ulicę [...]. W tym stanie rzeczy, skarga jako niezasadna, musiała ulec oddaleniu (art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2002r. nr 153 poz. 1270 ze zm.). /-/ B.Drzazga /-/ M.Górecka /-/ A.Łaskarzewska MarK