II SA/Po 614/07

PostanowienieWSA w Poznaniu2008-02-28

Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Dwornicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, będąca współwłaścicielką nieruchomości i posiadająca dochody z renty chorobowej oraz wynagrodzenia męża, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Skarżąca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, ponieważ mimo posiadania udziału w nieruchomości i stałych dochodów, łączna kwota tych dochodów nie pozwala na pokrycie kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznych wydatków bieżącego utrzymania rodziny. Dochody te są niewystarczające do zaspokojenia podstawowych potrzeb rodziny, a posiadany majątek nieruchomy nie generuje realnych możliwości zarobkowania pozwalających na pokrycie należności sądowych.
Stan faktyczny
Skarżąca E.M. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję nakazującą rozbiórkę obiektu budowlanego. Skarżąca wraz z mężem i małoletnią córką utrzymuje się z renty chorobowej skarżącej i wynagrodzenia męża, co łącznie daje około [...] zł brutto miesięcznie. Skarżąca jest współwłaścicielką nieruchomości z budynkami mieszkalnymi i gospodarczymi oraz gruntami. Zaciągnęła kredyt w rachunku bankowym, a jej saldo końcowe było ujemne. Mąż posiada samochód i hoduje gołębie.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono E.M. od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Katarzyna Witkowicz-Dwornicka – Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 lutego 2008r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi E.M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki obiektu budowlanego postanawia zwolnić E.M. od kosztów sądowych. /-/ K. Witkowicz-Dwornicka Skarżąca E.M. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. We wniosku o prawo pomocy złożonym na urzędowym formularzu skarżąca oświadczyła, że wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z mężem oraz małoletnią córką. Rodzina utrzymuje się z renty chorobowej skarżącej w kwocie [...] zł brutto i wynagrodzenia z pracę jej męża w kwocie [...] zł brutto miesięcznie, co łącznie daje około [...] zł brutto. W części wniosku dotyczącej posiadanego majątku skarżąca podała, że dysponuje mieszkaniem o powierzchni [...] m² położonym w [...]. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że skarżąca na skutek stwierdzenia nabycia spadku wraz z trzema innymi osobami stała się w 1/10 współwłaścicielką nieruchomości położonej w [...], w skład której wchodzą budynki mieszkalne o łącznej powierzchni [...] m², pozostałe budynki o łącznej powierzchni [...] m² oraz grunty o łącznej powierzchni [...] m². Oświadczyła, że nie ma oszczędności, papierów wartościowych, czy innych wartościowych ruchomości. Skarżąca wezwana w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) do przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych dotyczących stanu majątkowego i finansowego oświadczyła, że zaciągnęła kredyt w koncie w wysokości 1.200 zł, na dowód czego przedłożyła wyciągi za rachunku bankowego prowadzonego przez Bank Pocztowy. Wynika z nich także ujemne saldo końcowe za miesiąc styczeń w wysokości -1.188,71 zł. Oświadczyła, że nie ma żadnego odrębnego majątku, a mąż ma samochód osobowy z 1993r. marki [...] i [...] sztuk gołębi. Skarżąca oświadczyła, że gołębie utrzymuje mąż pracując dodatkowo przy sianokosach i żniwach w zamian za zboże i leki. Skarżąca przedłożyła kserokopię faktury za prąd w wysokości 168,81 zł za dwa miesiące, kserokopię faktury za telefon w wysokości 110,95 zł za miesiąc styczeń oraz rozliczenie za korzystanie z telewizji satelitarnej Cyfra Plus na kwotę 136 zł za miesiąc luty. Aktualnie skarżąca zobowiązana jest do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 500 zł stosowanie do §2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193). Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznych wydatkach bieżącego utrzymania. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić należności sądowych nawet w części (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci). Wykazać jednak należy, że zwracająca się o prawo pomocy nie ma realnych możliwości zgromadzenia środków celem pokrycia należności sądowych bez uszczerbku w koniecznych kosztach swojego utrzymania. Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja skarżącej pozwala na przyznanie prawa pomocy i zwolnienie od kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Rodzina uzyskuje wprawdzie stałe miesięczne dochody z tytułu renty chorobowej skarżącej i wynagrodzenia za pracę jej męża, ale w łącznej wysokości, która nie pozwala na poczynienie oszczędności celem pokrycia kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Z dochodu tego utrzymują także małoletnią, uczącą się córkę. Miesięczne dochody nie wystarczają na pokrycie niezbędnych potrzeb rodziny, skoro wnioskodawczyni wspiera się kredytem w rachunku bankowym. Wprawdzie skarżąca posiada majątek nieruchomy, który co do zasady pozbawia możliwości skorzystania z prawa pomocy, bowiem stanowi źródło dodatkowego zarobkowania, jednak możliwości te muszą być realne. W niniejszej sprawie wnioskodawczyni dysponuje jedynie udziałem w nieruchomości, a lokal wykorzystywany jest na potrzeby mieszkaniowe wnioskodawczyni i jej rodziny, pozostałe budynki gospodarcze przeznaczone są na hodowlę gołębi, które utrzymuje mąż wnioskodawczyni otrzymując produkty rolne w zamian za świadczenie pracy w gospodarstwie. Biorąc pod uwagę przewidywaną wysokość kosztów sądowych w niniejszej sprawie przyjąć należy, że wnioskodawczyni nie ma możliwości ich uiszczenia nawet w części bez uszczerbku w koniecznych wydatkach swojej rodziny (art. 246 §1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak we wstępie. /-/ K. Witkowicz-Dwornicka

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło