II SA/Po 615/19

WyrokWSA w Poznaniu2019-10-09

Skład orzekający: Izabela Paluszyńska, Aleksandra Kiersnowska-Tylewicz, Jan Szuma

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest zobowiązany do rozpatrzenia wniosku o podział nieruchomości na podstawie art. 93 ustawy o gospodarce nieruchomościami, jeśli wnioskodawca wyraźnie wskazał jako podstawę prawną art. 95 tej ustawy i cel podziału jest inny niż określony w art. 95 ust. 7?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, rozpatrując wniosek o podział nieruchomości, jest związany zakresem żądania strony i wskazaną przez nią podstawą prawną. Jeśli wnioskodawca wyraźnie wskazał jako podstawę prawną art. 95 ustawy o gospodarce nieruchomościami, organ nie ma obowiązku rozpatrywać wniosku w trybie art. 93 tej ustawy, który dotyczy podziału zgodnego z planem miejscowym. W przypadku, gdy cel podziału wskazany przez wnioskodawcę nie spełnia przesłanek z art. 95 ust. 7 u.g.n., organ powinien wydać decyzję odmowną.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o podział nieruchomości, wskazując jako podstawę prawną art. 95 ustawy o gospodarce nieruchomościami, z celem wydzielenia działki budowlanej niezbędnej do korzystania z istniejącego budynku mieszkalnego. Organ pierwszej instancji odmówił zatwierdzenia podziału, uznając, że działka już jest budowlaną i nie zachodzi konieczność wydzielenia jej w trybie art. 95 ust. 7 u.g.n. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, podzielając argumentację organu pierwszej instancji. Skarżący w skardze do WSA zarzucił naruszenie przepisów k.p.a., w tym niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy i zaniechanie zbadania zgodności podziału z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (art. 93 u.g.n.).
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Paluszyńska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska-Tylewicz Asesor WSA Jan Szuma Protokolant: st. sekr. sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 października 2019 r. sprawy ze skargi Ł. Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości oddala skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] maja 2019r. nr [...] działając na podstawie art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia [...] października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych, art. 127 § 2, 138 § 1 k.p.a. po rozpatrzeniu odwołania Ł. Ł. (dalej jako strona lub skarżący) od decyzji Burmistrza Gminy [...] z [...] stycznia 2019 r. w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości położonej w P. na dz. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Rozstrzygnięcia zapadły w następującym stanie faktycznym sprawy. Wnioskiem z dnia [...] grudnia 2018 r. (data wpływu do organu) Ł. Ł. zwrócił się do Burmistrza Gminy [...] (dalej Burmistrz) o podział nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...] oznaczonej jako działka nr [...] obr. [...], dla której prowadzona jest księga wieczysta nr [...] Wnioskodawca wskazał, że podział nieruchomości następuje zgodnie z załączoną mapą z projektem podziału. Celem podziału jest wydzielenie działki budowlanej niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego. Nowo wydzielone działki posiadają bezpośredni dostęp do drogi publicznej. Do wniosku, złożonego zostały dołączone dokumenty wskazane w art. 97 ust. 1a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (j.t. Dz. U. z 2018 r. poz. 2204 i 2348 oraz z 2017 r. poz. 1509, dalej u.g.n.). W pkt 1.4 wymienionych załączników do wniosku skarżący wskazał art. 95 ust. 7. Operat zawierający dokumentację dotyczącą podziału nieruchomości został przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...]10.2018 r. pod nr [...] Decyzją z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] Burmistrz, działając na podstawie art. 104 k.p.a. oraz art. 96 ust. 1 i art. 97 ust. 1 w zw. z art. 95 ust. 7 u.g.n., odmówił zatwierdzenia przedłożonego podziału nieruchomości, stanowiącej własność Ł. Ł., położonej w obrębie geodezyjnym [...], oznaczonej ewidencyjnie jako działka nr [...] o powierzchni [...] ha, zapisanej w księdze wieczystej KW nr [...], w wyniku którego powstałyby następujące działki: nr [...] o powierzchni [...] ha, nr [...] o powierzchni [...] ha, razem: [...] ha. Organ wskazał, że art. 95 ust. 7 u.g.n. stanowi, że niezależnie od ustaleń planu miejscowego, a w przypadku braku planu niezależnie od decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, podział nieruchomości może nastąpić w celu wydzielenia działki budowlanej niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego. Ww. artykuł należy interpretować zgodnie z definicją działki budowlanej zawartej w art. 4 pkt 3a u.g.n., która wskazuje, że przez działkę budowlaną należy rozumieć zabudowaną działkę gruntu, której wielkość, cechy geometryczne, dostęp do drogi publicznej oraz wyposażenie w urządzenia infrastruktury technicznej umożliwiają prawidłowe i racjonalne korzystanie z budynków i urządzeń położonych na tej działce. W przedmiotowej sprawie objęta wnioskiem działka jest już działką budowlaną przeznaczoną pod zabudowę mieszkaniową wolno stojącą o powierzchni, która zapewnia konieczną obsługę dla posadowionego na niej budynku mieszkalnego. Na podstawie decyzji - pozwolenia na budowę nr [...], znak [...] z dnia [...] marca 2017 r., wydanej przez Starostę [...], na działce nr [...] został wybudowany budynek mieszkalny jednorodzinny. Obecny kształt i wielkość działki, a także dostęp do drogi publicznej oraz wyposażenie w urządzenia infrastruktury technicznej umożliwiają prawidłowe korzystanie z tego budynku. Burmistrz wskazał, że w wyroku z dnia [...] stycznia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] (sygn. akt II SA/Ol [...]), wyjaśnił, że "zgodnie z gramatyczną wykładnią art. 95 pkt 7 u.g.n., niezależnie od ustaleń m.p.z.p. możliwy jest podział nieruchomości konkretnie w celu wydzielenia działki budowlanej niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego. Z treści tego unormowania wnioskować należy, że może mieć on zastosowanie, gdy istnieje konieczność wydzielenia działki budowlanej dla posadowionego budynku mieszkalnego z nieruchomości, której dotychczasowe przeznaczenie lub sposób zagospodarowania terenu uniemożliwiał właścicielowi czy właścicielom budynku mieszkalnego korzystanie z niego, w tym realizację uprawnień budowlanych związanych z tym budynkiem mieszkalnym. Chodzi tutaj o wyodrębnienie nieruchomości gruntowej niezbędnej w znaczeniu "koniecznej" do obsługi budynku mieszkalnego, a nie w znaczeniu "wystarczającej", co prowadzić mogłoby do mnożenia podziałów, a tym samym zwiększenia zagęszczenia zabudowy wbrew ustaleniom planów miejscowych.". Podobnie odniósł się do tej kwestii Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] w wyroku z dnia [...] lutego 2018 r., sygn. akt IV SA/Po [...]. Mając na uwadze powyższe, w przedmiotowej sprawie nie ma w ocenie organu podstaw do zastosowania art. 95 pkt 7 u.g.n. Działka nr [...] w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego terenu zabudowy mieszkaniowej z działalnością gospodarczą przy ul. [...] w [...], zatwierdzonym uchwałą nr [...] Rady Miejskiej [...] z dnia [...] grudnia 1999 r. ([...]. z 2000 r. nr [...], poz. 7) przeznaczona jest pod teren zabudowy mieszkaniowej. W dniu [...] sierpnia 2016 r., na wniosek Ł. Ł., Burmistrz Gminy [...] postanowieniem nr [...] zaopiniował negatywnie wstępny projekt podziału działki nr [...] położonej w obrębie geodezyjnym [...]. Niezgodność proponowanego podziału z ustaleniami planu dotyczyła przebiegu granic, który jest taki sam jak w tym postępowaniu. Zgodnie z planem granice winny być prowadzone pod kątem prostym lub zbliżonym do prostego w stosunku do linii rozgraniczających dróg. W projektowanym wstępnym podziale główna granica prowadzona była równolegle do drogi. Z tego powodu podział działki nie mógł być zaopiniowany pozytywnie. Od powyższej decyzji Ł. Ł. reprezentowany przez zawodowych pełnomocników wniósł odwołanie od ww. decyzji, zaskarżając ją w całości, wnosząc o jej uchylenie i zarzucając: 1. Naruszenie art. 93 ust. 1 u.g.n. poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji odmowę zatwierdzenia podziału, mimo że planowany przez skarżącego podział nieruchomości jest zgodny z m.p.z.p. na obszarze na którym położona jest nieruchomość skarżącego; 2. Naruszenie art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez niewystarczające zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego i w konsekwencji nie podjęcie wszelkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w szczególności nie podjęcie się zbadania czy przedłożony plan podziału jest zgodny z m.p.z.p., na którym położona jest działka skarżącego, 3. Naruszenie art. 9 k.p.a. poprzez nie udzielenie skarżącemu informacji w zakresie stanu faktycznego i prawnego sprawy, które miały wpływ na ustalenie praw i obowiązków skarżącego tj. nie udzielenie informacji o możliwości przeprowadzenia podziału nieruchomości zgodnie z ustaleniami m.p.z.p. obowiązującego na obszarze, na którym położona jest nieruchomość. W odwołaniu podniesiono, że organ stwierdzając brak przesłanek do podziału nieruchomości na podstawie art. 95 ust. 7 u.g.n. zaniechał zbadania czy planowany podział jest dopuszczalny na podstawie art. 93 ust. 1 u.g.n. Organ nie był zaś związany podstawą prawną wskazaną we wniosku. W ocenie odwołującego projektowany plan podziału działki jest zgodny z m.p.zp. Powstałe w wyniku podziału działki są działkami przeznaczonymi pod zabudowę mieszkaniową, a ich parametry pozwalają na zabudowę budynkiem mieszkalnym. Zgodnie z § 6 ust. 2 pkt 5 m.p.z.p. przy podziale muszą być spełnione następujące warunki: działki nie mogą być mniejsze niż 800 m2, muszą mieć po podziale zapewniony dostęp do drogi publicznej, granice będą poprowadzone pod kątem prostym lub zbliżonym do prostego w stosunku do linii rozgraniczających dróg. W odwołaniu wskazano, że wszystkie te warunki zostaną spełnione, działki będą mieć powierzchnię [...] i [...] m˛, obie działki mają zapewniony dostęp do drogi publicznej, granice działek są przeprowadzone pod kątem zbliżonym do prostego w stosunku do linii rozgraniczających dróg. Po rozpatrzeniu odwołania SKO utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy, wskazując, że wnioskodawca wystąpił do organu I instancji o zatwierdzenie projektu podziału w trybie art. 95 ust. 7 u.g.n., wskazując jednoznacznie na cel podziału, mianowicie wydzielenie działki budowlanej. W związku z tym należy podkreślić, że organ administracyjny w sprawie podziału nieruchomości, działa wyłącznie na podstawie wniosku właściciela nieruchomości i tylko w jego granicach. W rozpatrywanej sprawie z takim wnioskiem wystąpił odwołujący się, przedkładając wstępny projekt podziału nieruchomości sporządzony według własnego uznania i wskazał cel takiego podziału, zaś organ powinien po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego orzec czy podział nieruchomości w takim zakresie i trybie jaki wskazał wnioskodawca jest dopuszczalny. Organ ograniczony jest treścią wniosku, nie może zatem przejawić własnej inicjatywy w tym przedmiocie ani też odmówić zatwierdzenia podziału, gdy spełnia on wskazane w przepisach kryteria. W ocenie SKO z treści unormowania art. 95 ust 7 u.g.n. wnioskować należy, że może mieć on zastosowanie, gdy istnieje konieczność wydzielenia działki budowlanej dla posadowionego budynku mieszkalnego z nieruchomości, której dotychczasowe przeznaczenie lub sposób zagospodarowania terenu uniemożliwiał właścicielowi czy właścicielom budynku mieszkalnego korzystanie z niego, w tym realizację uprawnień budowlanych związanych z tym budynkiem mieszkalnym. Chodzi tutaj o wyodrębnienie nieruchomości gruntowej niezbędnej w znaczeniu "koniecznej" do obsługi budynku mieszkalnego, a nie w znaczeniu "wystarczającej", co prowadzić mogłoby do mnożenia podziałów, a tym samym zwiększenia zagęszczenia zabudowy wbrew ustaleniom planów miejscowych. Interpretacja art. 95 u.g.n. nie może prowadzić tylko do obejścia zasady, że podział powinien być zgodny z m.p.z.p. Zastosowanie tego artykułu musi być usprawiedliwione ściśle określonym w nim celem. W rozpoznawanej sprawie natomiast wnioskowana do podziału działka jest już działką budowlaną przeznaczoną pod zabudowę jednorodzinną wolnostojącą o powierzchni, która zapewnia konieczną obsługę dla posadowionego na niej budynku mieszkalnego, nie ma więc podstaw do stosowania art. 95 pkt. 7 u.g.n. SKO podkreśliło, że skarżący jako właściciel niniejszej nieruchomości, może nią rozporządzać w dowolny, ograniczony jedynie przepisami prawa sposób, w tym dokonywać jej podziału. Jeśli zatem skoryguje swoje zamiary co do zakresu podziału nieruchomości, i zamierza dokonać go na innych zasadach, może wystąpić z nowym wnioskiem podziałowym, jeśli wcześniej nie podejmie starań o wyeliminowanie jednym z trybów nadzwyczajnych nadal pozostającego w obrocie prawnym ostatecznego postanowienia Burmistrza Gminy [...] z [...] sierpnia 2016 r. w sprawie zaopiniowania projektu podziału nieruchomości. W skardze do WSA Ł. Ł., reprezentowany przez zawodowych pełnomocników zaskarżył decyzję SKO w całości i zarzucił: 1. naruszenie przepisów prawa procesowego w postaci naruszenia art. 7, 8, 9, 75 § 1, 77 § 1 oraz 80 § k.p.a. mające istotny wpływ na wynik sprawy poprzez: a) naruszenie zasady prawdy obiektywnej, dążenia do załatwienia sprawy zgodnie z interesem stron postępowania oraz zasady pogłębienia zaufania poprzez niepodjęcie z urzędu pełnej analizy prawnej żądania zgłoszonego w postępowaniu, a w szczególności zaniechanie ustalenia, czy wniosek skarżącego o podział nieruchomości jest zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego przez co powinien zostać załatwiony w oparciu o przepisy art. 93 u.g.n., b) niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy i w konsekwencji błędne przyjęcie, że projekt podziału działki nr [...] objęty niniejszym postępowaniem został już zaopiniowany negatywnie prawomocnym postanowieniem Burmistrza Gminy [...] z dnia [...] sierpnia 2016 roku (sygnatura akt [...]), mimo że decyzja ta dotyczy wniosku przewidującego inną powierzchnię dzielonych działek i odmienny sposób przeprowadzenia ich granicy, c) nieudzielenie skarżącemu informacji w zakresie stanu faktycznego i prawnego sprawy, które miały wpływ na ustalenie jego praw i obowiązków poprzez nieudzielenie informacji o możliwości przeprowadzenia podziału nieruchomości zgodnie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego na obszarze, na którym położona jest działka skarżącego, 2. naruszenie przepisów prawa procesowego mające istotny wpływ na wynik sprawy w postaci naruszenia art. 127 § 1 w zw. z art. 138 § 1 w zw. z art. 15 k.p.a., poprzez zaniechanie przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i ustalenia stanu faktycznego sprawy przez Organ, co stanowi naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania, 3. naruszenie przepisów prawa procesowego mające istotny wpływ na wynik sprawy w postaci naruszenia art. 7 w zw. z 107 § 3 k.p.a., poprzez lakoniczne ustosunkowanie się w uzasadnieniu do twierdzeń i zarzutów skarżącego, 4. naruszenie przepisów prawa procesowego mające istotny wpływ na wynik sprawy w postaci naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnym utrzymaniu w mocy nieprawidłowej decyzji organu I instancji, mimo iż w świetle okoliczności sprawy Organ powinien był uchylić decyzję organu I instancji jako wadliwą. Mając na uwadze powyższe zarzuty, skarżący wniósł o: 1. uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji organu I instancji, 2. zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych oraz zwrotu uiszczonej opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w kwocie [...]zł - na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. Skarżący wniósł także o przeprowadzenie dowodu z dokumentu w postaci postanowienia z dnia [...] sierpnia 2016 roku wydanego przez Burmistrza Miasta [...] opiniującego negatywnie wstępny projekt podziału działki nr [...] położonej w [...] wraz z załącznikiem w postaci wstępnego projektu podziału (mapa zasadnicza) wydanego w sprawie o sygnaturze akt [...] - na okoliczność jego treści, w szczególności brak tożsamości projektu podziału działki nr [...] we wniosku złożonym przez skarżącego z dnia [...] lipca 2017 roku i wniosku objętym niniejszym postępowaniem. Postanowienie to znajduje się w aktach administracyjnych organu I instancji, ponowne przeprowadzanie dowodu z tego dokumentu było bezzasadne. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga podlega oddaleniu. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy 2018 r., poz. 2107) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej P.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego jest kwestia legalności decyzji, którą odmówiono zatwierdzenia skarżącemu podziału jego nieruchomości. Rozpoczynając rozważania w niniejszej sprawie należy wskazać, że postępowanie o podział geodezyjny nieruchomości jest postępowaniem administracyjnym konkretyzowanym przez wydanie decyzji administracyjnej. Przy rozpatrywaniu sprawy o podział geodezyjny nieruchomości zastosowanie znajdują zatem przepisy prawa materialnego zawarte w ustawie z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz.U. 2018.2204, przywoływanej w tekście jako "u.g.n.") oraz przepisy procesowe zawarte w ustawie z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. 2018. 2096, dalej k.p.a.). Postępowanie w wyniku którego doszło do wydania objętych niniejszą skargą decyzji o odmowie podziału nieruchomości, wszczęte zostało na wniosek skarżącego z dnia [...] grudnia 2018 r. Toczyło się zatem przed organami administracji na zasadzie skargowości. Zgodnie bowiem z art. 61 § 1 k.p.a. postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Ta ogólna reguła procesowa konkretyzowana jest przez przepisy prawa materialnego, które mogą uzależniać możliwość wszczęcia postępowania od wniosku strony. Stosownie jednak do przepisu art. 61 § 2 k.p.a. organ administracji publicznej może, ze względu na szczególnie ważny interes strony, wszcząć z urzędu postępowanie także w sprawie, w której przepis prawa wymaga wniosku strony. Organ obowiązany jest wówczas uzyskać na to zgodę strony w toku postępowania, a w razie nieuzyskania takiej zgody - postępowanie umorzyć. Przedstawione regulacje procesowe wraz z innymi przepisami normującymi wymogi formalne podania wszczynającego postępowanie (art. 61, art. 63, art. 64 k.p.a.) prowadzą do istotnych w kontekście rozpoznawanej sprawy wniosków. Po pierwsze: organ może rozstrzygać sprawę wszczętą wnioskiem strony tylko w granicach żądania zawartego we wniosku (w przeciwnym przypadku będzie prowadził postępowania z urzędu, co wymaga spełnienia szczególnych przesłanek określonych w art. 61 § 2 k.p.a.), po drugie: wnioskodawca winien sprecyzować swoje żądanie, w przeciwnym bowiem razie, wobec braku uzupełnienia wniosku, może on zostać pozostawiony bez rozpoznania (art. 64 § 2 k.p.a.). Organ, będąc związany wnioskiem strony (zwłaszcza gdy inicjuje on postępowanie) nie może bowiem domniemywać treści żądania strony jak też samodzielnie go modyfikować. Z tego też względu, w orzecznictwie konsekwentnie podkreśla się, że wniosek wszczynający postępowanie administracyjne, w przypadku wątpliwości co do treści zawartego w nim żądania, stanowi podstawę do podjęcia przez organ działań w celu ustalenia rzeczywistej woli osoby, od której pochodzi. Powinność organu w tej mierze stanowi refleks bardziej ogólnego obowiązku należytego wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy (art. 7 k.p.a.). Postępowaniu wyjaśniającemu w omawianym zakresie powinno towarzyszyć należyte i wyczerpujące poinformowanie strony o okolicznościach faktycznych i prawnych mogących mieć wpływ na ustalenie jej praw lub obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy administracji publicznej mają obowiązek udzielać stronie niezbędnych wyjaśnień i wskazówek, aby nie poniosła ona szkody z powodu nieznajomości prawa (art. 9 k.p.a.). W przeciwnym razie może dojść do naruszenia przepisów art. 7 i art. 9 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, co z kolei powinno stanowić podstawę do uchylenia zaskarżonego aktu (decyzji albo postanowienia). Tak więc dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy konieczne jest zawsze wyjaśnienie rzeczywistej treści żądania strony (po odpowiednim jej pouczeniu, w miarę potrzeby, zgodnie z art. 9 k.p.a.). Dopiero wówczas możliwe staje się bowiem określenie zakresu okoliczności faktycznych relewantnych w danej sprawie, wyczerpujące ich ustalenie oraz pełna analiza tak ustalonego stanu faktycznego, a w konsekwencji wydanie na tej podstawie prawidłowego rozstrzygnięcia. Jedną z zasad postępowania administracyjnego, znajdującą swój wyraz m.in. w art. 12, art. 63 i art. 128 k.p.a., jest odformalizowanie tego postępowania – właśnie m.in. po to, aby sprawa mogła być rozpoznana zgodnie z rzeczywistą wolą i słusznym interesem strony (art. 7 k.p.a.). W konsekwencji nie można też przyjąć, że jeżeli żądanie strony zostało zredagowane nie dość zrozumiale lub jednoznacznie, to organ administracji publicznej jest władny samodzielnie doprecyzować treść żądania, według własnej oceny. Jest to niedopuszczalne, gdyż może prowadzić do nieuprawnionej modyfikacji żądania wnoszącego podanie, wbrew jego intencji (por. wyroki NSA: z 01.12.2008 r., I OSK 1774/07; z 04.04.2002 r., I SA 2188/00 – dostępne CBOSA nsa.gov.pl – a także wyrok NSA z 11.06.1990 r., I SA 367/90, ONSA 1990, nr 2-3, poz. 47). W kontekście poczynionych uwag istotne jest, że zgodnie z regulacją szczegółową zawartą w przepisach ustawy o gospodarce nieruchomościami podział nieruchomości może być dokonany na wniosek jak też z urzędu, przy czym podział z urzędu dopuszczalny jest w sytuacjach precyzyjnie wskazanych przez ustawodawcę w art. 97 ust. 3 i ust. 4. Jak wynika zaś z wniosku skarżącego z dnia [...] grudnia 2018 r. zaznaczył on, że podział nieruchomości ma nastąpić "zgodnie z załączoną mapą z projektem podziału- w trybie określonym w art. 95 u.g.n. tj. niezależnie od ustaleń planu miejscowego (...)". We wniosku zaznaczono, że "celem podziału nieruchomości jest wydzielenie działki budowlanej niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego", przy wymienieniu załączników wskazano art. 95 pkt 7 u.g.n., który odpowiadał celowi wskazanemu przez skarżącego. Z wniosku więc wynikała jasno intencja i wola strony co do trybu w jakim żąda podziału nieruchomości oraz cel podziału. Niezasadny był więc zarzut skargi sprowadzający się do uznania, że organ nie będąc związany podstawą prawną we wniosku, ograniczył się do tej podstawy. W niniejszej sprawie skarżący nie tylko wskazał podstawę prawną ale i jasno sprecyzował cel wniosku. Co więcej wskazując załączniki do wniosku zakreślił pkt I, dotyczący dokonania podziału niezależnie od ustaleń planu. Nadto, posiadał negatywną opinię Burmistrza Gminy [...] z dnia [...] sierpnia 2016r. ([...]) w sprawie zgodności podziału działki z ustaleniami m.p.z.p. Zgodnie z art. 93 ust. 4 u.g.n., zgodność proponowanego podziału nieruchomości z ustaleniami planu miejscowego, z wyjątkiem podziałów, o których mowa w art. 95, opiniuje wójt, burmistrz albo prezydent miasta. W okolicznościach przedmiotowej sprawy nie budziło wątpliwości, że intencją skarżącego było zastosowanie trybu z art. 95 pkt 7 u.g.n. i w takiej sytuacji organ nie był zobowiązany do rozpatrywania trybu z art. 93 ust. 1 u.g.n. Nadmienić należy, że w powołanych w skardze orzeczeniach stan faktyczny był inny. Wnioskodawcy nie sprecyzowali tak jasno swojego żądania jak skarżący, nie posiadali wcześniej wydanych negatywnych opinii organu co do zgodności podziału z m.p.z.p. Jak już wcześniej wskazano postępowanie o podział nieruchomości jest zdeterminowane treścią wniosku. Organ mając jasno nakreśloną podstawę wniosku bada czy spełnione są przesłanki do wydania decyzji zgodnej z wnioskiem strony. Wobec braku podstaw do uwzględnienia żądania skarżącego zgodnie z treścią wniosku organ wydał decyzję odmowną. Wbrew więc stanowisku strony, organ nie miał podstaw do rozpatrywania innych, wskazanych w u.g.n. trybów podziału nieruchomości. Podnoszone przez stronę zarzuty, że organ miał obowiązek zastosować art. 93 ust. 1 u.g.n. w sytuacji gdy strona swoje żądanie, wskazując jego cel i załączając dokumentację, opierała o treść art. 95 pkt 7 – a są to dwa zupełnie różne tryby, nie mogą odnieść zamierzonego skutku. Art. 93 reguluje podział nieruchomości zgodnie z ustaleniami planu, a art. 95 wymienia enumeratywnie wyjątki, kiedy można dokonać podziału nieruchomości niezależnie od tego co przewiduje plan miejscowy. Działka skarżącego znajduje się na terenie objętym planem miejscowym. Znajduje się na niej budynek mieszkalny, wybudowany na podstawie decyzji Starosty [...]- pozwolenia na budowę z nr [...] z [...] marca 2017 r. Jak wynika z wniosku skarżącego i załączonego do niego fragmentu mapy ewidencyjnej, chce on podzielić działkę w ten sposób, że na części działki o planowanym nr [...] znajdowałby się dom i nowa działka miałaby kształt odwróconej litery "L" w ten sposób, że miałaby dzięki temu nadal dostęp do drogi publicznej, oraz działkę [...] o kształcie zbliżonym do kwadratu. Innymi słowy planowany podział działki [...] nie polegałby na "podzieleniu działki na pół" a przeprowadzeniu granicy w ten sposób aby nowopowstałe działki miały nadal dostęp do drogi (jedna całą swoją granicą, a druga wąskim korytarzem). Zastosowanie trybu z art. 95 pkt 7 u.g.n. może mieć miejsce, o ile istnieje konieczność wydzielenia działki budowlanej dla posadowionego budynku mieszkalnego z nieruchomości, której dotychczasowe przeznaczenie lub sposób zagospodarowania terenu uniemożliwiał właścicielowi czy właścicielom budynku mieszkalnego korzystanie z niego, w tym realizację uprawnień budowlanych związanych z tym budynkiem mieszkalnym. Taka sytuacja w niniejszej sprawie nie zachodzi, bowiem skarżący zmierza do tego aby zaprojektować dwie działki budowlane. Dotychczasowe przeznaczenie lub sposób zagospodarowania terenu nie uniemożliwia skarżącemu korzystanie z zabudowanej działki, w tym realizacji uprawnień budowlanych związanych z budynkiem mieszkalnym. Skarżący nie wykazał celu podziału jakim miało być wskazane we wniosku wydzielenie działki budowlanej niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego. W zarzutach skargi również nie zakwestionował braku podstaw do zastosowania wnioskowanego przez siebie trybu z art.. 95 ust. 7 u.g.n. Słusznie więc organy uznały, że nie jest możliwe pozytywne rozpatrzenie wniosku skarżącego o dokonanie podziału w oparciu o art. 95 pkt 7 u.g.n. Wnioskowana do podziału działka jest już działką budowlaną przeznaczoną pod zabudowę jednorodzinną wolno stojącą o powierzchni, która zapewnia konieczną obsługę dla posadowionego na niej budynku mieszkalnego, nie ma więc podstaw do stosowania art. 95 pkt 7 u.g.n. W świetle powyższego uznać należało, że zasadnie organy uznały, że nie było podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego opartego na podstawie art. 95 pkt 7. Podkreślenia jeszcze raz wymaga – w szczególności iż był to zarzut skarżącego- organ nie miał podstaw do weryfikowania czy możliwe jest uwzględnienie żądania skarżącego na innej podstawie/w innym trybie przewidzianym przez u.g.n. Tryb z art. 93 ust. 1 u.g.n. skarżący inicjował wcześniej, otrzymując negatywną opinię uniemożliwiającą uznanie, że prowadzenie granic równolegle do linii rozgraniczającej drogę nie jest zgodne z ustaleniami planu dopuszczającego prowadzenie granic jedynie pod kątem prostym lub zbliżonym do prostego. Słusznie SKO wskazało, że Organ I instancji ograniczony był treścią wniosku a skarżący korygując zamiary co do zakresu podziału może wystąpić z nowym wnioskiem ewentualnie może podjąć starania o wyeliminowanie z obrotu postanowienia z [...] sierpnia 2016r. W niniejszej sprawie treść tego postanowienia nie jest przedmiotem oceny, skarżący więc uznając, że w proponowanym przez siebie podziale projektowane granice spełniają wymogi m.p.z.p. może złożyć stosowny wniosek, który będzie podlegał rozpoznaniu w stosownym trybie. Nie zasługują również na uwzględnienie zarzuty skargi sformułowane w oparciu o art. 7 , 8, 9, 75 § 1, 77 § 1 i 80 k.p.a. Należy zwrócić uwagę, że konstruując zarzuty w tym zakresie skarżący defacto zmierzał do podważenia opinii negatywnej co do podziału działki, która nie podlegała ocenie w niniejszym postępowaniu. Nie było rolą Sądu w niniejszym postępowaniu ocenienie czy wniosek skarżącego jest zgodny z obowiązującym m.p.z.p. bowiem jest to tryb z art. 93 u.g.n. Wniosek skarżącego- co wielokrotnie podkreślono, dotyczył trybu z art. 95, który reguluje możliwość podziału "niezależnie od ustaleń planu". Sąd stwierdza, że i zarzut lakonicznego ustosunkowania się do argumentów odwołania przez SKO a także naruszenia art. 127 § 1 w zw. z art. 138 § 1 w zw. z art. 15 k.p.z., art. 7 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a., art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy nie zasługuje na uwzględnienie. Procedujące w sprawie organy wnikliwie rozpatrzyły stan faktyczny czemu dały wyraz w zaskarżonych decyzjach. Z tych też przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za niezasadną i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; w skrócie jako "p.p.s.a."), ją oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło