II SA/Po 620/07

PostanowienieWSA w Poznaniu2008-06-30

Skład orzekający: Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawcy, którzy wykazali, że ich miesięczne dochody po odliczeniu udokumentowanych kosztów utrzymania rodziny wynoszą około [...] zł, a do tego posiadają na utrzymaniu niepełnosprawne dziecko i dwoje uczących się dzieci, są w stanie ponieść koszty postępowania sądowego?
Ratio decidendi
Wnioskodawcy, którzy wykazali, że ich miesięczne dochody po odliczeniu udokumentowanych kosztów utrzymania rodziny wynoszą około [...] zł, a do tego posiadają na utrzymaniu niepełnosprawne dziecko i dwoje uczących się dzieci, nie są w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego. Przyznanie im prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata jest uzasadnione i gwarantuje im konstytucyjnie przewidziany dostęp do sądu.
Stan faktyczny
A. F. i R. F. wnieśli skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi, wnioskodawcy wystąpili o przyznanie prawa pomocy, wskazując na trudną sytuację materialną, posiadanie samochodu, nieruchomości, troje dzieci na utrzymaniu (w tym jedno niepełnosprawne) oraz miesięczny dochód w kwocie [...] zł. Po odmowie przyznania prawa pomocy przez referendarza sądowego, wnioskodawcy wnieśli sprzeciw, przedstawiając dalsze wyjaśnienia dotyczące swoich dochodów i wydatków.
Rozstrzygnięcie
Przyznano A. F. i R. F. prawo pomocy poprzez zwolnienie ich od kosztów sądowych oraz ustanowienie dla nich adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 czerwca 2008 r. wniosku A. F. i R. F. o przyznanie prawa pomocy oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. F. i R. F. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych postanawia przyznać A. F. i R. F. prawo pomocy poprzez zwolnienie ich od kosztów sądowych oraz ustanowienie dla nich adwokata /-/ A. Łaskarzewska Pismem z dnia 4 grudnia 2007 r. A. F. i R. F. wnieśli skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...], Nr [...], w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych. W odpowiedzi na wezwanie sądu do uiszczenia wpisu od skargi A. F. i R. F. wnieśli o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie ich od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Do wniosku załączyli wypełniony urzędowy formularz o przyznanie prawa pomocy. Wnioskodawcy wskazali, iż posiadają samochód osobowy marki [...] rocznik produkcji 1997 r. oraz są właścicielami nieruchomości o powierzchni [...] m2. Skarżący posiadają na utrzymaniu troje dzieci, a ich miesięcznych dochód wynosi [...] zł, na który składa się dochód w kwocie [...] zł tytułem najmu, w kwocie [...] zł tytułem prowadzonej produkcji rolnej oraz [...] zł tytułem otrzymywanego zasiłku pielęgnacyjnego oraz renty socjalnej dla niepełnosprawnej córki. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego wnioskodawcy wskazali, iż posiadają działkę o powierzchni [...] m2, na której jest dom o powierzchni [...] m2 oraz warsztat o powierzchni [...] m2. Wskazali, że ich córka uzyskuje rentę socjalną w kwocie [...] zł miesięcznie oraz zasiłek pielęgnacyjny w kwocie [...] zł miesięcznie, co łącznie daje kwotę [...] zł miesięcznie. Wnioskodawcy uzyskują zaś przychód z najmu części budynków warsztatowych w kwocie [...] zł miesięcznie oraz z produkcji rolnej w kwocie około [...] zł miesięcznie. Ich miesięczny dochód wynosi zatem [...] zł. Wnioskodawcy wskazali, że posiadają na utrzymaniu niepełnosprawną córkę, druga córka uczęszcza do klasy I gimnazjum, a syn do Technikum Uzupełniającego w trybie zaocznym. Wnioskodawcy przedłożyli rachunki za dostawę energii elektrycznej na kwotę 232,18 zł za dwa miesiące, za dostawę wody w kwocie 96,09 zł za dwa miesiące, za telefon w kwocie 138,26 zł za jeden miesiąc. Wskazali też, że ponoszą koszty ogrzewania w kwocie 200 zł miesięcznie oraz zakupu paliwa w kwocie 200 zł miesięcznie. Wnioskodawcy przedłożyli także umowę najmu z dnia [...], z której wynika, że uzyskują miesięczny przychód z tego tytułu w kwocie [...] zł, decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w [...] z dnia [...], Nr [...] skierowaną do A. F., z której wynika, że jej roczny dochód z upraw, chowu i hodowli wynosi [...] zł, zeznanie o wysokości dochodu R. F. w roku podatkowym [...] z którego wynika, że osiągnął on roczny przychód w wysokości [...] zł. a A. F. w wysokości [...] zł, oraz roczne obliczenie podatku przez organ rentowy dla M. F., z którego wynika, że jej roczny przychód wynosi [...] zł. Po rozpoznaniu wniosku referendarz sądowy postanowieniem z dnia 6 marca 2008 r. odmówił przyznania prawa pomocy. Od wskazanego orzeczenia w ustawowym terminie sprzeciw wnieśli wnioskodawcy. Na wezwanie sądu wnioskodawcy pismem z dnia 16 kwietnia 2008 r. wskazali, iż ich syn nie pracuje, uczy się w technikum, ich nieregularny dochód uzyskiwany z produkcji rolnej wynosi około [...] zł miesięcznie oraz, że uzyskali od rodziców pożyczkę w miesiącu [...] 2007 r. w kwocie [...] zł, w celu pokrycia długów w utrzymaniu koniecznym dla rodziny, a także iż nie uzyskują dopłat do produkcji rolnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wobec skutecznego wniesienia przez wnioskodawców sprzeciwu – na podstawie art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.) postanowienie przeciwko, któremu wniesiono sprzeciw traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega ponownie rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Instytucja prawa pomocy jest wyjątkiem do generalnej zasady wyrażonej w art. 214 § 1 p.p.s.a., zgodnie którą do uiszczenia kosztów sądowych zobowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. W myśl art. 246 §1 pkt 1 wskazanej ustawy sąd może przyznać osobie fizycznej prawo pomocy w całości, gdy wykaże ona, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). W realiach niniejszej sprawy, zdaniem sądu, wniosek o przyznanie prawa pomocy zasługuje na uwzględnienie. Z przedłożonej dokumentacji oraz wyjaśnień wnioskodawców wynika bowiem, że uzyskują oni roczne dochody w łącznej wysokości [...] zł, co daje miesięcznie kwotę [...] zł. Udokumentowane miesięczne koszty utrzymania rodziny wnioskodawców wynoszą 702,39 zł (koszty zakupu energii elektrycznej, wody, opału, paliwa oraz opłata za telefon). Tym samym do dyspozycji wnioskodawców pozostaje kwota około [...] zł miesięcznie, z której to kwoty wnioskodawcy muszą pokryć koszty wyżywienia i utrzymania pięcioosobowej rodziny, w tym dwojga uczących się dzieci oraz jednego niepełnosprawnego dziecka, którego utrzymanie generuje wyższe koszty. Wnioskodawcy nie posiadają oszczędności, a uzyskaną od rodziców pożyczkę przeznaczyli na spłatę zadłużenia. Wnioskodawcy w pełni wykorzystują swoje możliwości zarobkowe prowadząc gospodarstwo rolne oraz wykorzystując możliwość oddania w najem części posiadanych przez niech nieruchomości. W ocenie sądu wnioskodawcy, z uwagi na ich sytuacje materialną, nie są w stanie ponieść kosztów postępowania. Tym samym przyznanie prawa pomocy uznać należy za uzasadnione i gwarantujące wnioskodawcom przewidziany konstytucyjnie dostęp do sądu. W związku z powyższym na podstawie art. 246 § 1 pkt 1p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia. /-/ A. Łaskarzewska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło