II SA/Po 63/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Jan Szuma po rozpoznaniu w dniu 22 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. K. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2017 r., nr [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie postanawia odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi /-/ J. Szuma Pismem złożonym w Samorządowym Kolegium Odwoławczym 22 grudnia 2017 r. (bez daty) K. K. wniósł skargę na decyzję tegoż organu z dnia [...] października 2017 r., [...] (k. 2 akt sądowych) Zarządzeniem z dnia 22 stycznia 2018 r. Przewodniczący Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 200 zł stosownie do § 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221. poz. 2193), w terminie 7 dni od doręczenia odpisu zarządzenia pod rygorem odrzucenia skargi (k. 2 akt sądowych) Odpis wymienionego wyżej zarządzenia doręczono 8 lutego 2018 r. (k. 13 i 15 akt sądowych) Wpis od skargi nie został uiszczony w wymaganym terminie, co 26 lutego 2018 r. potwierdził Oddział Finansowo-Budżetowy Sądu (k. 17 akt sądowych) Sąd na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 marca 2018 r. odrzucił skargę na podstawie z art. 220 § 3 oraz art. 58 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2017 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., obecnie Dz. U. z 2018 r., poz. 1302; dalej "P.p.s.a.") (k. 20 akt sądowych). Powyższe postanowienie doręczono na adres podany w skardze i zostało ono odebrane przez pełnomocnika pocztowego M. M. dnia 20 kwietnia 2018 r. K. K. w piśmie z dnia 26 kwietnia 2018 r. (nadanym 27 kwietnia) złożył wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od złożonej skargi, a zarazem złożył wniosek o zwolnienie go z obowiązku uiszczenia wpisu. Wskazał, że nie otrzymał on zarządzenia z dnia 22 stycznia 2018 r. wzywającego go do uiszczenia wpisu. Wyjaśnił, że "w dniu wskazanym w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia" [przez co należy rozumieć przywołaną przez Sąd w postanowieniu odrzucającym skargę datę doręczenia wezwania do uiszczenia wpisu – uw. Sądu] doręczono mu jedynie odpowiedź Samorządowego Kolegium Odwoławczego na skargę. Niezależnie K. K. nadmienił, że kierowana do niego korespondencja odbierana przez osobę trzecią, to jest mieszkającą w pobliżu Urzędu Pocztowego żonę, z którą pozostaje w separacji. Z tego powodu przesyłki przekazywane mu są dopiero później. Przenosząc powyższe na okoliczności sprawy K. K. wywiódł, że skoro otrzymał jedynie odpowiedź na skargę [mylnie nazywając ją "odpowiedzią na pozew"] i nigdy nie otrzymał wezwania do uiszczenia wpisu, to nie można mówić o winie w działaniu po jego stronie. K. K. wyjaśnił wreszcie, że jego zamiarem było złożenie wniosku o zwolnienie go z kosztów sądowych i dlatego na pismo wzywające go do uiszczenia wpisu z pewnością by zareagował. Zaznaczył, że zawsze dotrzymywał terminów sądowych oraz administracyjnych i z pewnością wykonałby wezwanie, gdyby je tylko otrzymał. Tego samego dnia, to jest 27 kwietnia 2018 r., K. K. nadał też do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego na postanowienie z dnia 30 marca 2018 r. o odrzuceniu skargi (k. 32-34 akt sądowych). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, zważył co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi nie zasługuje na uwzględnienie. Czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna, o czym stanowi art. 85 P.p.s.a. Jednakże art. 86 § 1 P.p.s.a. przewiduje możliwość przywrócenia na wniosek uchybionego terminu, jeżeli strona bez swojej winy nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym. Zgodnie z art. 87 § 1 P.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 P.p.s.a). Pozytywną przesłanką przywrócenia terminu jest brak winy strony w uchybieniu terminu, którą strona powinna uprawdopodobnić we wniosku o przywrócenie terminu. Brak winy strony w uchybieniu terminu powinien wiązać się z zaistnieniem obiektywnych, występujących bez woli strony okoliczności. Oceniając wystąpienie tej przesłanki Sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Instytucja przywrócenia terminu jest bowiem stosowana jedynie w sytuacjach wyjątkowych, tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenie terminu nie jest zatem możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Rozważania rozpocząć należy od zajęcia stanowiska w odniesieniu do sugestii skarżącego, jakoby termin do uiszczenia w wpisu od skargi w ogóle się nie otworzył. Twierdzi bowiem, że przesyłka odebrana pod jego adresem zawierała jedynie odpowiedź na skargę, ale nie było w niej wezwania do uiszczenia wpisu, a w każdym razie to drugie nie zostało mu przekazane (cyt. "Ja do swoich rąk otrzymałem jedynie odpowiedź na pozew [w istocie odpowiedź na skargę – uw. Sądu] i nigdy nie otrzymałem wezwania do opłaty"). Odnosząc się do powyższego Sąd wskazuje, że nie daje wiary twierdzeniu, że przesyłka sądowa odebrana przez M. M. dnia 9 lutego 2018 r. (k. 15 verte akt sądowych) nie zawierała zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia 22 stycznia 2018 r. w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu od skargi. W aktach sprawy znajduje się wymienione zarządzenie (k. 2 akt sądowych), pismo przewodnie, z którym je wysłano (k. 13 akt sądowych), a na blankiecie pocztowym stanowiącym potwierdzenie odbioru przesyłki wyraźnie zaznaczono, że zawiera ona "dor. odpisu odpow. na skargę, wezwanie o wpis" (k. 15 verte akt sądowych). Co więcej na piśmie przewodnim wysłanym wraz z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 22 stycznia 2018 r. znajduje się pieczęć i oryginalny podpis upoważnionego pracownika sekretariatu sądu potwierdzający przekazanie pisma do Biura Podawczego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. W tych okolicznościach – w ocenie Sądu – jawi się jako dalece nieprawdopodobne, aby opisana wyżej przesyłka nie zawierała wezwania do uiszczenia wpisu. Niezależnie, jak przyczynę nie uiszczenia wpisu w wymaganym terminie K. K. podaje fakt, że korespondencja kierowana do niego "jest odbierana przez osobę trzecią. Skarżący wskazał, że osobą tą jest mieszkająca w pobliżu Urzędu Pocztowego żona, z którą od paru lat pozostaje w separacji (ale nie w konflikcie). Żona przekazuje mu korespondencję z opóźnieniem. W rozpoznawanej sprawie K. K. składając wniosek o przywrócenie terminu nie uprawdopodobnił, że zaistniała sytuacja uniemożliwiała jemu podjęcie czynności zmierzających do uiszczenia wpisu od skargi. W ocenie Sądu, aby zaistniała przesłanka do przywrócenia terminu, skarżący musiałaby uprawdopodobnić, że wystąpiły istotne fakty, które wpłynęły na możliwość dokonania czynności. Tymczasem nie wskazał on żadnych dowodów potwierdzających, a nawet nie uprawdopodobnił, że żona z którą pozostaje w separacji odebrała korespondencję i nie przekazała mu jej. Sąd zaznacza, że M. M., która odbiera korespondencję sądową K. K. jest jego formalnym pełnomocnikiem pocztowym, co jednoznacznie wynika z pocztowych blankietów potwierdzenia przesyłek (k. 15, 40 akt sądowych, zob. rubrykę "pełnomocnik pocztowy"). Oznacza to, że skarżący świadomie ustanowił (udzielając pełnomocnictwa pocztowego) osobę do odbioru jego korespondencji, a w takiej sytuacji musi się liczyć z koniecznością takiej współpracy z tą osobą, aby regularnie odbierać od niej doręczoną pocztę. Przesyłki odebrane przez pełnomocnika należy uznać za doręczone skutecznie. Nie wyklucza to oczywiście, że K. K. mógł podjąć próbę wykazania, iż nastąpiły nadzwyczajne przeszkody, które spowodowały, że nie otrzymał korespondencji od żony. Takich okoliczności skarżący jednak nie wskazał. Ograniczył się w istocie do wyjaśnienia, że poprzez pośrednictwo żony "otrzymuje [korespondencję] dopiero później". W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji postanowienia. /-/ J. Szuma