II SA/Po 631/14
PostanowienieWSA w Poznaniu2014-07-08
Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika z urzędu może zostać uwzględniony w całości lub części, gdy skarżący wykazuje brak środków na pokrycie kosztów postępowania?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia jednego pełnomocnika z urzędu, uznając, że skarżący nie dysponuje środkami na pokrycie kosztów postępowania i nie może ich ponieść z powodu swojej sytuacji majątkowej i zdrowotnej. Wniosek o ustanowienie więcej niż jednego pełnomocnika z urzędu został oddalony jako nieuzasadniony.Stan faktyczny
Skarżący J. L., osoba niepełnosprawna i pobierająca zasiłek socjalny, złożył skargę na orzeczenie Odwoławczej Komisji Dyscyplinarnej dla Studentów Uniwersytetu oraz wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocników z urzędu. Wskazał na trudną sytuację finansową, brak majątku i konieczne wydatki na utrzymanie i leki.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, ustanowiono dla niego radcę prawnego wyznaczonego przez Okręgową Izbę Radców Prawnych, a wniosek o ustanowienie więcej niż jednego pełnomocnika z urzędu oddalono.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 lipca 2014r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi J. L. na orzeczenie Odwoławczej Komisji Dyscyplinarnej dla Studentów Uniwersytetu [...] z dnia [...] kwietnia 2014r. Nr [...] postanawia 1. zwolnić J. L. od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, 2. ustanowić dla J. L. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych, 3. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. /-/ K. Witkowicz-Grochowska
Skarżący J. L. przy skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego i adwokata.
W uzasadnieniu wniosku o prawom pomocy złożonym na urzędowym formularzu PPF skarżący argumentował, że jest osobą niepełnosprawną, pobiera zasiłek socjalny w wysokości [...] zł netto miesięcznie z pomocy społecznej. Nie jest w stanie opłacić kosztów sądowych oraz profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Podał, że płaci czynsz za mieszkanie w wysokości [...] zł miesięcznie, około [...] zł za leki, resztę przeznacza na odzież i wyżywienie. Oświadczył, że samodzielnie prowadzi swoje gospodarstwo domowe, nie posiada żadnego majątku nieruchomego, wartościowych ruchomości, czy oszczędności. Skarżący dołączył kserokopie orzeczenia o niepełnosprawności, zaświadczenia z [...] stycznia 2011r. o wysokości uzyskiwanej pomocy materialnej, umowy najmu mieszkania.
Zasadą postępowania przed sądami administracyjnymi jest obowiązek ponoszenia przez stronę kosztów postępowania, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm. - dalej "p.p.s.a.").
Przyznanie prawa pomocy w całkowitym zakresie następuje, gdy skarżący wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a.). Ciężar wykazania zasadności wniosku spoczywa, zatem na wnioskodawcy ubiegającym się o prawo pomocy. Owe wykazanie polega w rzeczywistości na przedstawieniu w sposób przekonujący, że nie dysponuje środkami, które mógłby przeznaczyć na uiszczenie kosztów postępowania chociażby w części.
Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja wnioskodawcy pozwala na przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie. Prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Utrzymuje się jedynie z pomocy społecznej w postaci zasiłku stałego. Uzyskiwane dochody w całości przeznaczone są na poniesienie koniecznych i niezbędnych kosztów bieżącego utrzymania. Wnioskodawca nie ma także majątku, z którego mógłby czerpać dodatkowe dochody.
Wobec powyższego przyjąć należy, że aktualnie skarżący nie ma środków na pokrycie kosztów sądowych oraz wolnorynkowego wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika w niniejszej sprawie. Również z powodu stanu zdrowia odgraniczone są jego możliwości zarobkowania.
Wnioskodawca złożył także wniosek o ustanowienie adwokata i radcy prawnego. W pierwszej kolejności należy wskazać, że z treści przepisu art. 246 §3 p.p.s.a. nie można wnioskować, że dopuszczalne jest ustanawianie więcej niż jednego pełnomocnika z urzędu do reprezentowania wnioskodawcy w danej sprawie. Wniosek taki wydaje się racjonalny z punktu widzenia szeroko rozumianej gwarancji realizacji konstytucyjnej zasady prawa do sądu, zasad ekonomii procesowej, w tym treści art. 200 p.p.s.a. przewidującego zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, czy art. 205 p.p.s.a. określającego, że do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego zalicza się wynagrodzenie i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego. Oddalić należy więc wniosek o przyznanie więcej niż jednego pełnomocnika z urzędu.
Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 w zw. z art. 246 §1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.
/-/ K. Witkowicz-Grochowska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło