II SA/Po 634/04
WyrokWSA w Poznaniu2006-03-01
Skład orzekający: Jolanta Szaniecka, Barbara Kamieńska, Wiesława Batorowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo wniósł sprzeciw wobec zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych, jeśli inwestor nie dołączył oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością sąsiednią, a roboty miały być wykonane w przestrzeni powietrznej tej nieruchomości?Ratio decidendi
Sąd uznał, że inwestor powinien był dołączyć oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością sąsiednią na cele budowlane, ponieważ montaż reklamy w przestrzeni powietrznej tej nieruchomości ograniczał uprawnienia właściciela. Pominięcie właściciela sąsiedniej nieruchomości jako strony w postępowaniu administracyjnym stanowiło naruszenie prawa, które uzasadniało uchylenie zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 lit. b PPSA.Stan faktyczny
Prezydent Miasta P. wniósł sprzeciw wobec zgłoszenia przez A Sp. z o.o. zamiaru montażu wielkoformatowego nośnika reklamowego na elewacji budynku, ponieważ inwestor nie dołączył postanowienia Miejskiego Konserwatora Zabytków. Wojewoda uchylił decyzję Prezydenta, uznając sprawę za bezprzedmiotową z uwagi na samowolę budowlaną. A Sp. z o.o. złożyła skargę do WSA, zarzucając naruszenie prawa przez żądanie zbędnego dokumentu i przekroczenie terminu do wydania sprzeciwu. W trakcie postępowania przed WSA, D.B., właściciel sąsiedniej nieruchomości, został dopuszczony do udziału w sprawie jako uczestnik, podnosząc zarzut pominięcia go jako strony. Pełnomocnik skarżącego przyznał, że reklama wchodziła w przestrzeń powietrzną nieruchomości D.B.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody, zasądził od Wojewody na rzecz skarżącej Spółki zwrot kosztów postępowania i określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.Pełny tekst orzeczenia
Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Szaniecka Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędzia WSA Wiesława Batorowicz /spr./ Protokolant sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 01 marca 2006 r. sprawy ze skargi A Spółka z o.o. w P. na decyzję Wojewody z dnia [...] maja 2004 r. Nr [...] w przedmiocie sprzeciwu na zamiar wykonania robót budowlanych; I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej Spółki kwotę 755,- zł (siedemset pięćdziesiąt pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ W.Batorowicz /-/ J.Szaniecka /-/ B.Kamieńska
Decyzją z dnia [...] stycznia 2004 r. Prezydent Miasta P. wniósł sprzeciw wobec zgłoszenia przez inwestora firmę A Sp. z o.o., zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na zamontowaniu wielkoformatowego nośnika reklamowego na elewacji budynku "B" przy ul. [...] w P.
Z uzasadnienia decyzji wynikało, że wobec uznania, iż do zgłoszenia nie dołączono pełnego materiału niezbędnego dla podjęcia decyzji, postanowieniem z dnia [...] stycznia 2004 r. wydanym na podstawie art. 30 ust. 1a Prawa budowlanego, wezwano inwestora do uzupełnienia zgłoszenia przez dostarczenie postanowienia Miejskiego Konserwatora Zabytków.
W zakreślonym 7 dniowym terminie postanowienia nie przedłożono, co uzasadniało, zdaniem organu, wniesienie sprzeciwu.
Inwestor A Sp. z o.o. wniósł odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta P. wnosząc o jej uchylenie. Zdaniem odwołującego decyzja została wydana po upływie 30-dniowego terminu do jej wydania, co czyni ją sprzeczną z prawem. Inwestor przystąpił do wykonania robót po upływie tego terminu, zatem działał zgodnie z prawem.
Wojewoda decyzją z dnia [...] maja 2004 r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie I instancji. Organ ustalił, iż [...] lutego 2004 r. inwestor dokonał montażu nośnika reklam, przez co prowadzenie sprawy według procedury "zamiaru wykonania robót budowlanych" zgodnie z art. 30 Prawa budowlanego stało się bezprzedmiotowe. Organ podkreślił, iż dokonany montaż był samowolą budowlaną.
Skargę na decyzję organu II instancji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyła A Sp. z o.o. domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji.
Zdaniem skarżącego organy dopuściły się naruszenia prawa przez zobowiązanie inwestora do przedłożenia postanowienia Konserwatora Zabytków, które było zbędne, a nadto w razie takiej potrzeby, organ winien sam zwrócić się o wydanie orzeczenia.
Nadto skarżący podtrzymał twierdzenie, że wydanie decyzji o sprzeciwie nastąpiło po upływie 30 dni od zgłoszenia zamiaru wykonania robót, gdyż zobowiązanie dostarczenia dodatkowych dokumentów nie przedłuża terminu do wydania decyzji o wniesieniu sprzeciwu.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe argumenty.
Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu dopuścił do udziału w sprawie D.B. w charakterze uczestnika. Wniosek w tym przedmiocie D.B. uzasadnił tym, iż jest właścicielem nieruchomości sąsiadującej ze ścianą budynku B, na której powieszono reklamę bez uzyskania jego zgody.
Na rozprawie w dniu 01 marca 2006 r. uczestnik postępowania D.B. wniósł o uwzględnienie skargi i stwierdzenie nieważności decyzji organów obu instancji, wobec pominięcia go jako strony w postępowaniu administracyjnym.
Nadto pełnomocnik skarżącego przyznał, że przedmiotowa reklama zawieszona na ścianie budynku "B" wchodziła w przestrzeń powietrzną nieruchomości należącej do D.B.
Pełnomocnik Wojewody przyznał, iż D.B. przysługiwał przymiot strony, ale został pominięty z uwagi na "uproszczony tryb postępowania".
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się uzasadniona, choć z innych przyczyn niż w niej podniesiono.
W pierwszej kolejności zaznaczyć należało, że nie był uzasadniony zarzut przekroczenia przez organ I instancji 30 dniowego terminu do złożenia sprzeciwu. Zgodnie z przepisem art. 30 ust. 5 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2003 r. Nr 207 poz. 2016 ze zm.) do wykonania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie, w drodze decyzji, sprzeciwu. Przed podjęciem decyzji o wniesieniu sprzeciwu organ może nałożyć na inwestora w drodze decyzji obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonych robót budowlanych, jeżeli ich realizacja może spowodować między innymi pogorszenie stanu zachowania zabytków (art. 30 ust. 7 pkt 2 prawa budowlanego). Istniała zatem podstawa prawna do nałożenia obowiązku dostarczenia określonego dokumentu. Okoliczność, że ostatecznie Minister Kultury decyzją z dnia [...] listopada 2004 r. uchylił decyzję Konserwatora Zabytków w P. o usunięciu reklamy wobec przyjęcia, że budynek B usytuowany jest poza obszarem Starego Miasta P. wpisanego do rejestru zabytków, nie miała dla rozstrzygnięcia znaczenia. Istotne było bowiem jedynie to, iż nałożenie obowiązku dostarczenia określonych dokumentów przedłużało odpowiednio termin do wniesienia sprzeciwu (por. Prawo budowlane Komentarz pod red. Z.Kostki Ośrodek Dworactwa i Doskonalenia Kadr Sp. z o.o. Gdańsk 2005 str. 81, wyrok NSA z 06.12.2002 r., sygn. akt IV SA 2765/00, ONSA 2004/2/49, a także Prawo budowlane Komentarz J.Siegień 4 wydanie Wydawnictwo C.H.Beck Warszawa 2003 str. 226).
Podstawą uwzględnienia skargi było naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) polegające na naruszeniu prawa takiego jak wymienione w art. 145 § 1 pkt 4 kpa czyli przez to, iż strona bez swojej winy nie brała udziału w postępowaniu.
Bezsporne okazało się, że stronom postępowania administracyjnego powinien być D.B. - właściciel nieruchomości graniczącej ze ścianą budynku B, na której musiały być wykonane roboty budowlane polegające na zawieszeniu reklamy. Inwestor przyznał, że reklama musiała zawisnąć w przestrzeni powietrznej nad nieruchomością D.B. Zgodnie z art. 143 kc własność gruntu rozciąga się na przestrzeń nad i pod jego powierzchnią i to w granicach określonych przez społeczno-gospodarcze przeznaczenie gruntu.
Zatem do zgłoszenia zamiaru wykonania robót w postaci zawieszenia reklamy inwestor winien dołączyć oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością D.B. na cele budowlane (art. 30 ust. 2 w zw. z art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego). Wskazany przepis przesądza o pozycji D.B. jako strony w rozumieniu art. 28 kpa. Oczywistym było, że postępowanie w przedmiocie zgłoszenia robót budowlanych, które miały być prowadzone w obrębie "przestrzeni powietrznej" nieruchomości stanowiącej przedmiot własności D.B. ograniczyło uprawnienia właściciela wynikające z samej istoty prawa własności.
Z wymienionych powodów uchylono zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 lit. b ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 200 ppsa.
We wyroku określone zostało, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana na podstawie art. 152 ppsa.
/-/ W.Batorowicz /-/ J.Szaniecka /-/ B.Kamieńska
MK
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło