II SA/Po 634/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędziowie Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Protokolant St. sekr. sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 marca 2010 r. sprawy ze skargi L. D. – K. na decyzję Wojewody W. z dnia [...].2009r. Nr [...] w przedmiocie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość oddala skargę /-/ A. Łaskarzewska /-/ E. Podrazik /-/ B. Drzazga Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Wojewoda W. po rozpatrzeniu odwołania L. D.-K. oaz D. K. utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] r. Powyższe decyzje wydano w następującym stanie faktycznym. Decyzją z [...] r. Prezydent Miasta K. działając na podstawie art. 4 pkt 9b1, art. 128 ust. 1, art. 129 ust. 1, art. 130, art. 132 ust. 1a, ust. 2 i 3 ustawy z dnia 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2004 r. nr 261, poz. 2603 ze zm.– dalej ugn) ustalił odszkodowanie za przejętą na rzecz Skarbu Państwa nieruchomość położoną w K. przy ul. B. P. [...] (obręb [...] R.), stanowiąca na dzień przejęcia działki nr [...] o pow. [...] ha i nr [...] o pow. [...] ha. Jednocześnie, w pkt. 6 decyzji organ odmówił ustalenia odszkodowania na rzecz A. S., S. Ś., E. O., D. K., M. S., D. S., P. S., L. M. oraz L. D. – K.. Uzasadniając decyzję organ wskazał, iż sprawa rozpoznawana jest ponownie, po uchyleniu przez Wojewodę W. decyzji Prezydenta Miasta K. z [...] r. ustalającej odszkodowanie za przejętą na rzecz Skarbu Państwa nieruchomość położoną w K. przy ul. B. P. [...]. W dalszej kolejności wyjaśniono, że zarządzeniem nr 9/77 Prezydenta Miasta K. z dnia 10.03.1977 r. w sprawie zatwierdzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu ul M. S. w K. (Dz.Urz. WRN Nr 1, poz. 12) zatwierdzono program rolniczego wykorzystania gruntów rolnych przeznaczonych na cele nierolnicze. Zarządzeniem Prezydenta Miasta K. nr 5/82 z 10.02.1982 r. w sprawie ustalenia terenu budowlanego w mieście K. i jego podziale na normatywne działki budowlane (Dz.Urz. WRN Nr 5, poz. 44) oraz na podstawie art. 2 ustawy z 06.07.1972 r. o terenach budownictwa jednorodzinnego i zagrodowego oraz o podziale nieruchomości w miastach i osiedlach (Dz.u. Nr 27, poz. 192 ze zm.), a także § 13 rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z 28.08.1972 r. w sprawie trybu ustalania, rozgraniczania i podziału terenów budownictwa jednorodzinnego i zagrodowego na obszarze miast i osiedli (Dz.U. Nr 35, poz.242 ze zm.) teren położony w obrębie ul. C., M. S., B. P. o pow. [...] ha przeznaczono pod budownictwo jednorodzinne ustalając go jako teren budowlany. Jednocześnie w myśl § 4 zarządzenia Prezydenta Miasta K. nr 5/82 z 10.02.1982 r. nieruchomości lub ich części objęte tym zarządzeniem nie nadane na własność osobom, o których mowa w § 3 tego zarządzenia, przechodziły z mocy prawa na własność Państwa po upływie 2 miesięcy od wejścia w życie tego zarządzenia. Za nieruchomości, które przeszły na własność Skarbu Państwa w myśl § 5 zarządzenia z 10.02.1982 r. wypłacano odszkodowanie na podstawie przepisów o wywłaszczeniu nieruchomości. W oparciu o zebraną w aktach sprawy dokumentację ustalono, że nieruchomość, która przeszła z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa stanowiła część nieruchomości o ogólnej pow. [...] ha, dla której prowadzona była księga wieczysta nr [...] i której ujawnionymi współwłaścicielami byli J. Ś., A. [...], W. O. i A. O.. Przed przejęciem części tej nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa dokonano jej podziału, w ten sposób, że działkę nr [...] o pow. [...] ha podzielono na działki nr [...], nr [...], nr [...], przy czym działkę nr [...] w 1982 r. wydzielono i pozostawiono przy dotychczasowych właścicielach, natomiast działki nr [...] i nr [...] przeszły z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa po upływie 2 miesięcy od wejścia w życie zarządzenia Prezydenta Miasta K. nr 5/82 z 10.02.1982 r. Dla nieruchomości tych założono księgę wieczystą Kw nr [...], a jako właściciela wpisano Skarb Państwa. Do dnia ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Wojewódzkiej Rady Narodowej zarządzenia Prezydenta Miasta K. nr 5/82 z 10.02.1982 r., tj. do dnia 30.12.1982 r. nieruchomość ta stanowiła gospodarstwo rolne w rozumieniu § 1 i 2 ust. 1 rozporządzenia Rady ministrów z 28.11.1964 r. w sprawie przenoszenia własności nieruchomości rolnych, znoszenia współwłasności tych nieruchomości oraz dziedziczenia gospodarstw rolnych (Dz.U. z 1972 r. nr 31, poz. 215). W dniu ogłoszenia zarządzenia Prezydenta Miasta K. nr 5/82 z 10.02.1982 r., tj. do dnia 30.12.1982 r. ujawnieni w księdze wieczystej nr [...] – współwłaściciele tej nieruchomości w osobach J. Ś., A. Ś. już nie żyli. W toku postępowania ustalono, iż spadkobiercami nieruchomości, która z mocy prawa przeszła na rzecz Skarbu Państwa (nr [...] i [...]) były osoby, które uzyskały stwierdzenie nabycia spadku w udziałach w gospodarstwie rolnym. Jak wynika, bowiem ze zgromadzonego w aktach sprawy materiału przejęta na rzecz Skarbu Państwa nieruchomość stanowiła gospodarstwo rolne i utraciła swój status rolny, wówczas gdy jej współwłaścicielami byli już spadkobiercy po J. i A. małżonkach Ś oraz A. i W. małżonkach O.. Wymienieni współwłaściciele nieruchomości zmarli zanim nieruchomość przy ul. P. [...] w K. utraciła charakter nieruchomości rolnej. Udziały we współwłasności gospodarstwa rolnego odziedziczyli tylko spadkobiercy określeni w prawomocnych postanowieniach o stwierdzeniu nabycia spadku, co do których zostało stwierdzone, że dziedziczą gospodarstwo rolne. Ze stanowiskiem organu i instancji nie zgodziły się L. D.- K. oraz D. K., które wniosły odwołania od tej decyzji w zakresie odmowy ustalenia na ich rzecz odszkodowania. . Skarżąca w złożonym odwołaniu podniosła, iż nie zgadza się z decyzją Prezydenta Miasta K., bowiem nieruchomość przy ul. P. [...] w K. stanowiła własność jej rodziców J. i A. małż. Ś. w 6/8 części. Pozostała część, tj. 2/8 należała do A. i W. małżonkach O.. Z przejętej na rzecz Skarbu Państwa powierzchni 6555m², obszar o pow. 4916m² stanowiła własność małż. Ś.. Prawomocnym postanowieniem z [...].1984 r., sygn. I Ns [...] spadek po małż. Ś. nabyły dzieci S. Ś., H. Ś., D. K., J. S., L. D.-K.. Następnie postanowieniem z dnia 25.10.1994 r. sygn. I Ns [...] uzupełniono postanowienie z [...].1984 r. w ten sposób, że wchodzący w skład spadku po J. Ś. udział w gospodarstwie rolnym o pow. [...] ha położonym w K. nabyli żona A. i syn H.. Natomiast po A. Ś. udział w gospodarstwie rolnym odziedziczył syn H. Ś.. Tym samym postanowieniem uzupełnione zostało postanowienie Sądu Rejonowego w T. z [...] r. sygn. I Ns [...] w ten sposób, że wchodzący w skład spadku udział w gospodarstwie rolnym po H. Ś. nabyli z mocy ustawy M. Ś. i I. [...]. W ocenie L. D.- K. postanowienie [...] r. zostało wydane pod nieobecność pozostałych spadkobierców, a sąd błędnie przyjął, iż w skład masy spadkowej po jej rodzicach wchodzi gospodarstwo rolne. Skarżąca podkreśliła, że obszar o pow. [...] ha położony przy ul. P. [...] w K. nigdy nie stanowił gospodarstwa rolnego. Skarżąca zażądała przesłuchania na tę okoliczność świadków, wskazując, że postępowanie spadkowe co do całości masy spadkowej winno zostać przeprowadzone na zasadach ogólnych, tak aby wszyscy następcy prawni po J. i A. małż. Ś. otrzymali stosowne odszkodowania. W dalszej części odwołania skarżąca wskazała, że już od 1977 r. zatwierdzony był miejscowy plan szczegółowy zagospodarowania przestrzennego oraz rolniczego wykorzystania gruntów rolnych przeznaczonych na cele nierolnicze. Następnie zarządzeniem prezydenta Miasta K. z 10.02.1982 r, grunty przy ul. P. w K. stały się terenem budowlanym. A. [...] zmarła 13.02.1982 r., tj. wówczas gdy wyznaczone już były tereny budowlane. Decyzją z dnia [...] r. Wojewoda W. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie zawarte w pkt.6 zaskarżonej decyzji. Na wstępie wywiódł, że odwołania złożone zostały jedynie w zakresie pkt.6 decyzji organu I instancji. Decyzja ta w pozostałym zakresie stała się ostateczna. Uzasadniając swoją decyzję organ II instancji przedstawił dotychczasowy bieg postępowania podzielając stanowisko przedstawione w decyzji pierwszoinstancyjnej. Wojewoda wskazał, iż skarżąca nie nabyła w drodze spadkobrania udziału w gospodarstwie rolnym, a tym samym przejętej z mocy prawa nieruchomości. Na poparcie swych ustaleń organ wskazał prawomocne postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z [...] r., sygn. I Ns [...], Sądu Rejonowego w [...] z [...] r. sygn. I Ns [...], Sądu Rejonowego w K. z [...]. sygn. Ns [...]. Odnosząc się do zarzutów odwołania organ wskazał, iż przedmiotowa nieruchomość do dnia ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym WRN 30.12.1982 r. stanowiła gospodarstwo rolne. Fakt ten wynika z materiału dowodowego obejmującego m.in. wykaz zmian gruntowych, zaświadczenia Urzędu Miejskiego w K. z [...] r., prawomocnych postanowień o stwierdzeniu nabycia spadku w udziale gospodarstwa rolnego. Nieruchomość ta swój rolny charakter utraciła z dniem 30.12.1982 r. Wbrew twierdzeniom odwołania, okoliczność ta bezspornie wynika z materiału dowodowego, natomiast kwestionowane przez L. D.-K. postanowienia w sprawie stwierdzenia nabycia spadku nigdy nie zostały wzruszone i pozostają w obrocie prawnym. Ponieważ skarżąca nie jest spadkobiercą gospodarstwa rolnego, to nie przysługuje jej prawo do odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość będąca takim gospodarstwem. W przewidzianym ustawą terminie skargę do sądu administracyjnego wniosła L. D.-K., domagając się uchylenia decyzji Wojewody oraz decyzji ją poprzedzającej w części dotyczącej odmowy ustalenia odszkodowania. Skarżąca powtórzyła zarzuty przytaczane na etapie postępowania odwoławczego, wskazując, iż nieruchomość przy ul. P. [...] w K. stanowiła własność jej rodziców J. i A. małż. Ś. w 6/8 części. Pozostała część, tj. 2/8 należała do A. i W. małżonkach O.. Z przejętej na rzecz Skarbu państwa powierzchni 6555m², obszar o pow. 4916m² stanowiła własność małż. Ś.. Prawomocnym postanowieniem z [...] r., sygn. I Ns [...] spadek po małż. Ś. nabyły dzieci S. Ś., H. Ś., D. K., J. S., L. D.-K.. Skarżąca wskazała, że sporna nieruchomość wbrew twierdzeniom organów nie stanowiła gospodarstwa rolnego. Ziemia była uprawiana przez kilku lokatorów, ale to nie przesądza o jej rolnym statusie. Po 10 latach od wydania postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po jej rodzicach (małż. Ś.) Urząd Miejski w K. wystąpił o uzupełnienie postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, co do dziedziczenia gospodarstwa rolnego, którego – jak przekonuje skarżąca – nie było. Błędna kwalifikacja spornej nieruchomości jako gospodarstwa rolnego, skutkuje nieprawidłowym załatwieniem sprawy dotyczącej odszkodowania za wywłaszczona nieruchomość. Skarżąca podkreśliła też, że charakter rolny ziemi, nie powinien być utożsamiany z pojęciem gospodarstwa rolnego. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie. Na rozprawie dnia 19 marca 2010r. przed tut. Sądem uczestnicy S. Ś., D. K. oświadczyli, że popierają skargę i wnoszą o uchylenie decyzji organu II instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie w pierwszej kolejności należy wskazać, że w myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25.07.2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd dokonuje kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Kontrola ta polega na tym, że sąd rozpoznając sprawę bada, czy do ustalonego stanu faktycznego organy zastosowały właściwą normę prawa materialnego oraz czy nie uchybiły przepisom prawa normującym zasady postępowania, a jeżeli tak, to czy uchybienie takie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W myśl art. 134 § 1 ppsa Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany jej zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to konieczność dokonania przez sąd oceny zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony. Poza sporem w rozpoznawanej sprawie pozostaje, iż zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca wydane zostały w przedmiocie ustalenia odszkodowania za przejętą na rzecz Skarbu Państwa nieruchomość, położoną w K. przy ul. B. P. [...] (obręb 046 R.), stanowiącą na dzień przejęcia działki nr [...] i nr [...]. Kwestią bezsporną pozostaje również, iż zaskarżoną decyzją organ odmówił ustalenia odszkodowania na rzecz A. S., S. Ś., E. O., D. K., M. S., D. S., P. S., L. M. oraz L. D. – K.. Nie została zakwestionowana wysokość odszkodowania przysługującego byłym właścicielom za grunty przejęte na rzecz Skarbu Państwa. Kwestią sporną pozostaje status gruntów stanowiących nieruchomość obejmującą działki nr [...] i nr [...] w dniu [...]r. oraz w dniu 13.02.1982 r., tj. w dacie śmierci J. Ś., A. Ś., a w konsekwencji prawo skarżącej do uzyskania odszkodowania za tę nieruchomość. Uprzedzając dokładną analizę zasadności argumentów złożonej skargi, na wstępie podkreślić należy, iż prowadząc postępowanie w przedmiocie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość organy administracji publicznej – obowiązane były – do poszanowania przepisów prawa. Obowiązek taki wynika, bowiem z art. 7 Konstytucji RP, a z woli ustawodawcy stanowi także jedną z zasad ogólnych postępowania administracyjnego, sformułowaną w art. 6 ustawy z dnia 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm. – dalej kpa), której przepisy regulują tryb postępowania w sprawach dotyczących ustalania odszkodowań za wywłaszczone nieruchomości. Wskazana powyżej zasada praworządności obligowała zarówno Prezydenta Miasta K., jak i Wojewodę W. do przeprowadzenia postępowania dowodowego z uwzględnieniem art. 77 § 1 kpa, poprzez podjęcie czynności procesowych mających na celu zbadanie całego materiału dowodowego, a następnie jego rozpatrzenie. Podkreślenia przy tym wymaga, że celem postępowania dowodowego jest dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, w taki sposób, aby jej załatwienie było oparte na - udowodnionych faktach. Jako dowolne, bowiem należy traktować ustalenia faktyczne nie znajdujące potwierdzenia w materiale dowodowym. Dowodu nie wymagają wyłącznie fakty powszechnie znane oraz fakty znane organowi z urzędu. Orzekające w rozpoznawanej sprawie organy były tymi regułami związane, i właśnie zgodność podejmowanych działań m.in. z nimi, stała się przedmiotem kontroli Sądu. W świetle powyższego, odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutu wadliwego określenia kręgu podmiotów uprawnionych z tytułu odszkodowania wskazać należy, że w myśl art. 128 ust. 1 ugn, stanowiącego podstawę wydania decyzji ustalającej odszkodowanie, wywłaszczenie własności nieruchomości następuje za odszkodowaniem - na rzecz osoby wywłaszczonej - odpowiadającym wartości tych praw. Nie budzi więc wątpliwości, że z zasady odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość ustala się na rzecz właściciela tej nieruchomości. W rozpoznawanej sprawie kwestią bezsporną pozostaje, iż J. oraz A. Ś. nie żyją. Ustalając więc krąg uprawnionych na rzecz, których winno zostać ustalone odszkodowanie za przejętą na rzecz Skarbu Państwa nieruchomość, położoną w K. przy ul. B. P. [...] (obręb 046 R.) organ obowiązany był wziąć pod uwagę krąg następców prawnych, którzy z mocy prawa nabyli w drodze spadkobrania sporną nieruchomość, następnie przejętą na rzecz Skarbu Państwa. Jak wynika, bowiem ze zgromadzonej w aktach sprawy dokumentacji, w dacie przejścia przedmiotowej nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa, prawa do niej przysługiwały już następcom prawnym po A. i J. małż. Ś. oraz A. i W. małż. O.. Ponieważ podnoszone w toku postępowania, jak i w skardze do Sądu zarzuty odnoszą się przede wszystkim do wadliwego – w ocenie skarżącej - ustalenia kręgu uprawnionych do odszkodowania (za przejętą na rzecz Skarbu Państwa nieruchomość położoną w K. przy ul. P. [...]) następców prawnych po A. i J. małż. Ś. wskazać, należy, że udział w gospodarstwie rolnym wchodzącym w skład spadku po J. Ś. i A. Ś. nabył – wyłącznie - syn H. Ś.. Jak wynika ze zgromadzonego w aktach sprawy materiału jedyny spadkobierca gospodarstwa rolnego po A. i J. małż. Ś. - H. Ś. - zmarł [..] r., a wchodzący w skład spadku po nim udział w gospodarstwie rolnym położonym w K. przy ul. P. zapisany w [...] odziedziczyli M. Ś. i I. [...]. Ustalenia organów w tym zakresie uznać należy za prawidłowe, bowiem znajdują one oparcie w zgromadzonym w aktach rozpoznawanej sprawy materiale dowodowym, obejmującym w szczególności: postanowienie Sądu Rejonowego w T. z [...] r. sygn. I Ns [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia spadku po J. Ś., postanowienie Sądu Rejonowego w T. z [...] r., sygn. I Ns [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia spadku po A. Ś., postanowienie Sądu Rejonowego w T. z [...] r., sygn. I Ns [..] w przedmiocie stwierdzenia nabycia spadku po H. Ś., postanowienie Sądu Rejonowego w T. z [...] r. sygn. I Ns [...] uzupełniające w/w postanowienia (k. 29, 28, 36, 34, t. V akt adm.). Wskazane powyżej postanowienia są prawomocne i nie zostały dotąd wzruszone. W świetle powyższego, poczynione w zgodzie z treścią tych orzeczeń ustalenia organów, nie mogły zostać skutecznie zakwestionowane w toku postępowania w przedmiocie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość. Natomiast przyjęcie przez organy orzekające w rozpoznawanej sprawie ustaleń odmiennych niż wynikałoby to z wymienionej powyżej dokumentacji ocenić należałoby jako dowolne, a więc dokonane z naruszeniem przepisów kpa. W ocenie skarżącej, o wadliwości zaskarżonej decyzji świadczyć ma nieuprawnione posługiwanie się, w odniesieniu do wywłaszczonej nieruchomości pojęciem gospodarstwa rolnego. Tymczasem, na prawidłowość ustaleń organów w tym zakresie wskazuje szereg dokumentów. W pierwszej kolejności wskazać należy na załączony do akt administracyjnych sprawy Wykaz zmian gruntowych sporządzony przez Okręgowe Przedsiębiorstwo Geodezyjno–Kartograficzne w Poznaniu Zakład Terenowy K. (k. 44-46/t.VI). Z treści wskazanego dokumentu, w sposób jednoznaczny wynika, iż wbrew twierdzeniom strony skarżącej, działka nr [...] (podzielona na działki nr [...], [...] i [...]), stanowiła rolę, obejmującą użytki klasy IVb. Wątpliwości w tym zakresie nie pozostawia również Zaświadczenie Urzędu Miejskiego w K. wydane przez Wydział Rolnictwa, Gospodarki Żywnościowej i Leśnictwa z [...] r. (k. 16/t. VI akt adm.) z treści, którego wynika, iż przy ul. P. 45 znajdowało się gospodarstwo rolne stanowiące własność nieżyjących małż. O. i nieżyjącego J. Ś.. Treść postanowienia Sądu Rejonowego w T. z dnia [...]r. w sposób jednoznaczny wskazuje, iż w skład spadku po J. i A. Ś. wchodził udział w gospodarstwie rolnym, położonym w K., przy ulicy H. P., o pow. [...] ha., zapisanym w [...]. Okoliczność ta, zatem w sposób jednoznaczny wynika ze zgromadzonego w aktach sprawy materiału dowodowego. Stosownie do postanowień art. 76 § 1 i § 3 kpa dokumenty urzędowe stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Orzekające w niniejszej sprawie organy nie mogły więc – jak oczekiwałaby tego skarżąca - dowolnie odrzucić istnienia faktu stwierdzonego w dokumencie urzędowym. Nieuznanie, bowiem faktu stwierdzonego w dokumencie urzędowym stanowiłoby naruszenie prawa procesowego. Również, sama strona skarżąca nie potrafiła przedstawić na tę okoliczność przeciwdowodu. Natomiast same tylko twierdzenia skarżącej, iż przejęta na rzecz Skarbu Państwa nieruchomość o pow. 0,6555 ha nie stanowiła gospodarstwa rolnego nie są wystarczające dla odmówienia wiarygodności wskazanym powyżej dokumentom urzędowym. Jak, z kolei, wynika z treści zarządzenia Prezydenta Miasta K. nr 5/82 z 10.02.1982 r. w sprawie ustalenia terenu budowlanego w mieście K. i jego podziale na normatywne działki budowlane (Dz.Urz. WRN Nr 5, poz. 44) działki nr [...] i [...],stanowiące w świetle załączonej do akt sprawy dokumentacji gospodarstwo rolne, przeznaczone zostały pod budownictwo jednorodzinne (§ 1).Podkreślenia przy tym wymaga, że w myśl § 8 Zarządzenia nr 5/82 wchodziło ono w życie, po upływie miesiąca od dnia ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym. Zarządzenie Prezydenta Miasta K. nr 5/82 z 10.02.1982 r. ogłoszone zostało w Dzienniku Urzędowym WRN w K. w dniu 30.12.1982 r., a więc w życie weszło 30.01.1983 r. Wszyscy ujawnieni w księdze wieczystej nr [...] współwłaściciele tej nieruchomości tj. - J. Ś., A. [...], W. O. i A. O., wówczas już nie żyli. Jak wynika ze zgromadzonego w aktach sprawy materiału ojciec skarżącej J. Ś. zmarł, bowiem [...] r. (k. 71/ t. IIA akt adm.), natomiast matka skarżącej A. [...] zmarła [...] r.(k. 31/t. V akt adm.). Nie żył w tej dacie także H. Ś.(K. 35/t.5 akt adm).Fakty te pozostają niekwestionowane. W świetle powyższego, nie budzi wątpliwości Sądu, iż J. , A., H. Ś. zmarli przed dniem ogłoszenia Zarządzenia Prezydenta Miasta K. nr 5/82 z 10.02.1982 r., tj. przed dniem 30.12.1982 r. kiedy sporna nieruchomość w świetle zgromadzonej w aktach sprawy dokumentacji - wciąż stanowiła gospodarstwo rolne. Utrata dotychczasowego statusu (gospodarstwa rolnego) przez sporną nieruchomość następowała, bowiem w myśl § 1 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z 28.11.1964 r. w sprawie przenoszenia własności nieruchomości rolnych, znoszenia współwłasności takich nieruchomości oraz dziedziczenia gospodarstw rolnych (Dz.U. z 1972 r. nr 31, poz. 215 ze zm.) z dniem ogłoszenia w dzienniku urzędowym wojewódzkiej rady narodowej zarządzenia właściwego organu. Nie może więc budzić – uzasadnionych wątpliwości – fakt, iż objęte żądaniem wniosku o odszkodowanie grunty straciły charakter gospodarstwa rolnego z dniem 30.12.1982 r. Jednocześnie wyjaśnić należy, iż w prawie polskim, w myśl art. 925 kc spadkobierca nabywa spadek w chwili jego otwarcia z mocy samego prawa (ex lege), przy czym spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy (art. 924 kc). Orzeczenie sądu stwierdzające nabycie spadku ma charakter deklaratywny. Oznacza to, także, że do wchodzącego w skład masy spadkowej po J. i A. Ś. udziału w gospodarstwie rolnym zastosowanie miały przepisy obowiązującego wówczas rozporządzenia Rady Ministrów z 28.11.1964 r. w sprawie przenoszenia własności nieruchomości rolnych, znoszenia współwłasności takich nieruchomości oraz dziedziczenia gospodarstw rolnych. Identyczne rozważania odnieść należy do zmarłego dnia [...]r. H. Ś.. W myśl § 1 ust. 3 tego rozporządzenia za nieruchomość rolną nie uważano wówczas nieruchomości należących do tej samej osoby lub osób, jeżeli ich łączny obszar nie przekraczał 0,5 ha. Tymczasem, obszar przejętej na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości, położonej w K. przy ul. B. P. [...] – co pozostaje bezsporne i nie budzi wątpliwości Sądu - obejmował obszar przekraczający 0,5 ha, tj. 0.6555 ha. W rezultacie, wchodzący w skład spadku po J. Ś. (zm. [...]oraz A. Ś. (zm. [...]udział w gospodarstwie rolnym nabył ich syn H. Ś., po którym odziedziczyły go jego dzieci – I. M. Ś., co zostało – potwierdzone – prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w T. z [..] sygn. I Ns. [...]1/t. V akt adm.). Podkreślenia przy tym wymaga, iż bez znaczenia dla tego orzeczenia pozostawały wszelkie zmiany przepisów prawa, które miały miejsce po otwarciu spadków po J., a następnie po A. małż. Ś., a także po ich synu H. Ś.. Oznacza to, że bez wpływu na zasady dziedziczenia po J. Ś. , A. Ś., H. Ś. pozostawała dokonana przez ustawodawcę z dniem 01.07.1989 r. zmiana § 1 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 28.11.1964 r. w sprawie przenoszenia własności nieruchomości rolnych, znoszenia współwłasności takich nieruchomości oraz dziedziczenia gospodarstw rolnych, w myśl której za nieruchomość rolną nie uważano już nieruchomości należących do tej samej osoby lub osób, jeżeli ich łączny obszar nie przekraczał 0,5 ha, ale wówczas gdy ich łączny obszar nie przekraczał 1 ha. Reasumując, za nieuprawnione uznać należy zarzuty skargi, co do wadliwego określenia kręgu podmiotów uprawnionych do odszkodowania za przejętą na rzecz Skarbu Państwa nieruchomość, położoną w K. przy ul. B. P. [...]. Stwierdzić, bowiem należy, że zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca odpowiadają prawu. Rozpoznając niniejszą sprawę nie stwierdzono również naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, które miałoby wpływ na sposób załatwienia niniejszej sprawy. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skarga została oddalona. /-/A. Łaskarzewska /-/E. Podrazik /-/B. Drzazga