II SA/Po 637/08

WyrokWSA w Poznaniu2008-12-09

Skład orzekający: Wiesława Batorowicz, Aleksandra Łaskarzewska, Maria Kwiecińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, stwierdzając niedopuszczalność odwołania z powodu braku legitymacji strony, powinien wydać postanowienie o niedopuszczalności odwołania, czy decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, który uznał, że strona wnosząca odwołanie nie ma legitymacji do jego wniesienia, powinien wydać decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa. Stwierdzenie niedopuszczalności odwołania w formie postanowienia, zamiast decyzji o umorzeniu, stanowi naruszenie przepisów postępowania, które może mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem stwierdził niedopuszczalność odwołania wniesionego przez Stowarzyszenie "A" od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego umarzającej postępowanie w sprawie legalności robót budowlanych. Organ uznał, że Stowarzyszenie nie jest stroną postępowania, ponieważ nie wydano postanowienia o dopuszczeniu go do udziału na podstawie art. 31 § 2 kpa, a samo Stowarzyszenie nie wystąpiło z takim żądaniem. Stowarzyszenie wniosło skargę do WSA w Poznaniu, domagając się uchylenia postanowienia.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i zasądzono od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędzia WSA Maria Kwiecińska Protokolant St. sekretarz sądowy Katarzyna Bela po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 09 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia A na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania; I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 100,- zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych. /-/ W. Batorowicz /-/ A. Łaskarzewska /-/ M. Kwiecińska Postanowieniem z dnia [...]. W. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził niedopuszczalność odwołania wniesionego przez Stowarzyszenie "A" w Z. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu p. z dnia [...]r., którą umorzone zostało postępowanie administracyjne w sprawie legalności robót budowlanych prowadzonych na działce nr [...], położonej przy ul. G. w Z. Postanowienie zapadło na podstawie art. 134 i 123 § 1 kpa i jak wynika z uzasadnienia powodem rozstrzygnięcia było przyjęcie przez organ, iż skarżący nie jest stroną postępowania, gdyż nie zostało wydane postanowienie o dopuszczeniu Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu na podstawie art. 31 § 2 zd. 1 kpa. Organ podkreślił, iż brak postanowienia w przedmiocie ewentualnego dopuszczenia Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu spowodowany był również tym, że Stowarzyszenie nigdy nie wystąpiło ze stosownym żądaniem. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. na postanowienie W. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]. wniosło Stowarzyszenie "A" w Z., domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia i zasądzenia kosztów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona, choć z innych przyczyn niż w niej podniesiono. Zgodnie z art. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem sprawy sądowoadministracyjne jest ocena przez sąd prawidłowości prowadzenia przez organ administracji publicznej postępowania administracyjnego oraz zapadłego w tym postępowaniu rozstrzygnięcia. Przy czym w świetle art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kontrolując zgodność zaskarżonej decyzji z prawem Sąd stwierdza, że decyzja ta narusza przepisy postępowania w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. W pierwszy kolejności Sąd stwierdza, że zaskarżone postanowienie zapadło z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego. W sytuacji, w której organ przyjmuje, że odwołujący się nie jest stroną postępowania administracyjnego winien postępowanie umorzyć (por. uchwała NSA z 05.07.1999r., OPS 16/98, ONSA 1999/4/119. "Stwierdzenie przez organ odwoławczy, iż wnoszący nie jest stroną w rozumieniu art. 28 kpa, następuje w drodze decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa"). Pogląd ten został zaakceptowany w późniejszych orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz w literaturze prawniczej (por. B.Adamiak, J.Borkowski Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wyd. C.H.Beck str. 576). Skoro zatem w niniejszej sprawie organ uznał, że odwołanie wniesione zostało przez jednostkę nie mającą legitymacji do wniesienia środka zaskarżenia z tego powodu, że nie brała udziału w postępowaniu przed organem I instancji winien postępowanie umorzyć na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa. Oparcie rozstrzygnięcia na błędnej podstawie prawnej stanowi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i skutkuje, na podstawie art. 145 § 1 pkt c p.p.s.a. uchyleniem postanowienia. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien rozważyć ponownie kwestie legitymacji Stowarzyszenia do wniesienia odwołania i w przypadku zajęcia takiego samego stanowiska jak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, postępowanie umorzyć. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. /-/ W.Batorowicz /-/ A.Łaskarzewska /-/ M.Kwiecińska MarK

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło