II SA/Po 639/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędziowie Sędzia NSA Barbara Kamieńska /spr./ Sędzia WSA Edyta Podrazik Protokolant St. sekr.sąd. Joanna Wieczorkiewicz po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2007 r. przy udziale sprawy ze skargi S.B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nie nakładania obowiązku sporządzenia raportu oddziaływania inwestycji na środowisko; I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę 100-,zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. określa, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane. /-/ E.Podrazik /-/ B.Drzazga /-/ B.Kamieńska W toku, wszczętego na wniosek A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K., postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji paliw płynnych przy markecie A w G. Burmistrz po uzyskaniu od Starosty i Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w G. opinii co do braku potrzeby sporządzenia raportu o oddziaływaniu tego przedsięwzięcia na środowisko, postanowieniem z dnia [...] wydanym na podstawie art. 123 § 1 kpa w związku z art. 51 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. Nr 62, poz. 627 ze zm.) nie stwierdził potrzeby nakładania na Spółkę A obowiązku sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji paliw płynnych w G. przy ul. [...] na terenie działki nr [...]. W uzasadnieniu wyjaśnił, że chociaż stosownie do przepisu § 3 ust. 1 pkt 35 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz.U. Nr 257, poz. 2573 ze zm.) planowane przedsięwzięcie zalicza się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dla których może być wymagany obowiązek sporządzenia raportu, to jednak - wobec wyrażonych opinii "oraz po dokonanej przez organ ocenie rodzaju i skali planowanego przedsięwzięcia oraz stosowanych zabezpieczeń i rozwiązań chroniących środowisko" - uznać należy, iż nie zachodzi potrzeba sporządzania raportu. Zażalenie na to postanowienie wniósł S.B. , domagając się jego uchylenia i nałożenia na Spółkę obowiązku sporządzenia raportu. Skarżący wytknął, że opinie wydane przez odpowiednie organy były lakoniczne i zawierały "mało kategoryczne stwierdzenia" co do niecelowości sporządzenia raportu. Tymczasem sporządzenie raportu pozwalającego ocenić wpływ planowanej inwestycji na środowisko ma ważkie znaczenie z uwagi "na interes ludzi mogących planować zamieszkanie w tej okolicy" w związku z posiadaniem tam działek przeznaczonych pod budownictwo mieszkaniowe o niskiej intensywności. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...]utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie podkreślając, że "rozstrzygnięcia organów opiniujących nie zostały zaskarżone, z zatem stały się ostateczne". W skardze wniesionej na to postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego S.B. domagał się uchylenia zaskarżonego postanowienia, zarzucając naruszenie art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 2 Prawa ochrony środowiska oraz § 3 ust. 1 pkt 35 powołanego wyżej rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz poszczególnych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzania raportu o oddziaływaniu na środowisko. Skarżący powtórzył argumenty zawarte w zażaleniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 46 ust. 1 w związku z art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz.U. Nr 62, poz. 627 ze zm.) w związku z § 3 ust. 1 pkt 35 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz.U. Nr 257, poz. 2573 ze zm.) przedsięwzięcie polegające na budowie przedmiotowej stacji paliw płynnych należy do kategorii inwestycji mogących znacząco oddziaływać na środowisko, a w świetle cytowanej ustawy - Prawo ochrony środowiska, jest także przedsięwzięciem mogącym znacząco oddziaływać na środowisko. Przedsięwzięcie to może wymagać sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. W przypadku przedsięwzięć, dla których raport tego rodzaju może być wymagany fakultatywnie przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 i 3, ust. 2 i ust. 3 ustawy - Prawo ochrony środowiska nakazują zasięgnięcie opinii odpowiednich organów co do potrzeby sporządzania raportu i jego zakresu. Wbrew poglądowi zaprezentowanemu przez organy pierwszej i drugiej instancji, opinie właściwych organów złożone w trybie art. 51 ust. 3 p.o.ś. nie są wiążące dla organu prowadzącego postępowanie w sprawie oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko. Opinie te mają jedynie na celu wyrażenie przez wskazane organy stanowiska odnośnie potrzeby lub zbędności sporządzenia raportu. Natomiast rozstrzygnięcie o potrzebie lub braku potrzeby sporządzenia raportu należy do organu prowadzącego postępowanie w sprawie oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko. Rozstrzygnięcie to ma formę postanowienia zaskarżalnego zażaleniem; postanowienie wydaje się również, jeżeli organ nie stwierdził potrzeby sporządzenia raportu (art. 51 ust. 2 i ust. 5 p.o.ś.). Prawo wniesienia zażalenia przysługuje stronie (podmiotowi na prawach strony). Czy skarżący ma taki przymiot - organy orzekające nie wyjaśniły. Postanowienie organu pierwszej instancji, na które służy zażalenie oraz postanowienie wydane na skutek zażalenia na postanowienie musza zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne (art. 124 § 2 kpa). Uzasadnienie faktyczne powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej (art. 107 § 3 w związku z art. 126 kpa). Wbrew tym wymogom, Burmistrz w uzasadnieniu postanowienia nie dokonał żadnych ustaleń faktycznych pozwalających na rezygnację z nałożenia na A obowiązku sporządzenia raportu dla przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji paliw płynnych, mimo że w uzasadnieniu powołał się na dokonanie oceny rodzaju i skali planowanego przedsięwzięcia oraz zastosowanych zabezpieczeń i rozwiązań chroniących środowisko. Na podstawie jakich dowodów dokonał takiej oceny organ nie wskazał w uzasadnieniu. Natomiast - jak już wyżej wyjaśniono - sam fakt wyrażenia przez odpowiednie organy opinii o braku konieczności sporządzenie raportu nie był dla organu orzekającego wiążący. Organ odwoławczy, w ramach rozpatrzenia sprawy na skutek zażalenia wniesionego przez S.B. powinien był te uchybienia naprawić i sporządzić uzasadnienie postanowienia utrzymującego w mocy postanowienie organu pierwszej instancji odpowiadające wymogom art. 107 § 3 w związku z art. 126 kpa. Oznaczało to konieczność objaśnienia toku myślenia prowadzącego do zastosowania przepisu prawnego w sprawie, w tym objaśnienia, na podstawie jakich dowodów i dlaczego organ odwoławczy doszedł do przekonania o zbędności sporządzenia raportu w niniejszej sprawie. Sąd administracyjny w ramach kontroli legalności zaskarżonej decyzji, nie może wyręczać organu w dokonywaniu ustaleń faktycznych i wyrażaniu ocen. Organ odwoławczy błędnie uznał, że wobec "rozstrzygnięcia organów opiniujących" zbędne jest dokonywanie ustaleń faktycznych pozwalających na odstąpienie od sporządzenia raportu. Tymczasem takiej treści rozstrzygnięcie wydaje na podstawie art. 51 ust. 2 p.o.ś. organ prowadzący postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, a nie organy opiniujące. Ustalenie, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie sporządziło uzasadnienia odpowiadającego wymogom art. 107 § 3 kpa uniemożliwia Sądowi w konkretnej sprawie dokonanie oceny, czy zaskarżona decyzja w przedmiocie braku potrzeby sporządzenia raportu narusza przepisy ustawy - Prawo Ochrony Środowiska. Dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c, art. 152 i art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. /-/ E.Podrazik /-/ B.Drzazga /-/ B.Kamieńska MK