II SA/Po 68/14

PostanowienieWSA w Poznaniu2014-12-23

Skład orzekający: Referendarz sądowy Katarzyna Witkowicz-Grochowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, utrzymująca się z emerytury i posiadająca niewielki majątek, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Wnioskodawczyni, utrzymująca się z emerytury i ponosząca znaczne koszty utrzymania, leczenia oraz bieżących wydatków, wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, w tym kosztów profesjonalnego pełnomocnika. Jej sytuacja finansowa uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 PPSA.
Stan faktyczny
Skarżąca A.B. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, powołując się na niską emeryturę, wysokie koszty utrzymania, leczenia i bieżące wydatki. Wnioskodawczyni przedstawiła dokumenty potwierdzające jej dochody i wydatki, a także oświadczyła o posiadaniu mieszkania i działki rolnej, z których nie uzyskuje dochodu. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono zwolnić A. B. od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych oraz ustanowić dla A. B. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu -Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 grudnia 2014r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi A. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2013r. Nr [...] w przedmiocie opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości postanawia 1. zwolnić A. B. od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, 2. ustanowić dla A. B. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych. /-/ K. Witkowicz-Grochowska Skarżąca A.B. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata. W uzasadnieniu wniosku Skarżąca podała, że utrzymuje się samodzielnie z emerytury w wysokości [...]zł netto miesięcznie. Koszty utrzymania mieszkania (czynsz, prąd, woda, telefon) wynoszą [...] zł. Nadto Skarżąca podała, że choruje i związane z leczeniem koszty to [...] zł miesięcznie, podatek od nieruchomość to [...] zł, ubezpieczenie [...]zł., na życie pozostaje około [...]zł, zatem nie stać jej na radcę prawnego. Oświadczyła, że posiada mieszkanie własnościowe [...]m² w K. oraz 1 ha ziemi kl VI, z którego nie uzyskuje dochodu, nie ma żadnych oszczędności, wartościowych ruchomości, czy papierów wartościowych. Skarżąca wezwana do uzupełnienia wniosku o prawo pomocy wyjaśniła, że jedynym dochodem jest emerytura, nie ma innych dochodów, ani oszczędności i prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Nie prowadzi działalności gospodarczej ani rolniczej, nie ma też żadnych lokat terminowych, ani rachunku bankowego, nie ma zadłużeń i zajęć komorniczych, nie uzyskuje również dopłat z ARMiR. Wszystkie swoje zobowiązania związane z utrzymaniem mieszkania płaci regularnie bez zadłużeń. Przedłożyła PIT 40A za 2013r., z którego wynika dochód w wysokości [...]zł, dowód zapłaty za mieszkanie, ubezpieczenie, TV i telefon oraz odcinek emerytury w wysokości [...]zł netto miesięcznie. Nadto skarżąca wyjaśniła, że sprzedaż nieruchomości związanej ze sprawą miała miejsce w 2009r., była jej współwłaścicielką, więc cena uległa podziałowi. Nie posiada już żadnych środków finansowych z tego tytułu, ponieważ część środków przeznaczyła na remont mieszkania, w którym mieszkała od 40 lat i jego wyposażenie. Dalsze środki przeznaczyła na spłatę zaległości prywatnych, bieżące wydatki, znaczną kwotę na prywatne leczenie i rehabilitację oraz na leki. Nie dysponuje dokumentami, czy rachunkami z tamtego okresu potwierdzającymi poniesione wydatki, gdyż nie miała potrzeby ich przechowywania. Sprzedana została tylko jedna działka. Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r. , poz. 270 ze zm., dalej "p.p.s.a.") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić najmniejszych należności sądowych (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci). Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja wnioskodawczyni pozwala na przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie w całości. Wysokość osiąganego dochodu uzasadnia ocenę, że Skarżąca, bez ograniczeń w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych, nie jest w stanie wygospodarować środków finansowych na dalsze koszty niniejszego postępowania. Wykazała, że osiągane dochody w całości przeznacza na bieżące wydatki koniecznego utrzymania. Mieszkanie, które posiada wykorzystuje na zaspokojenie potrzeb bytowych, nieruchomość rolna jest we współwłasności i nie przynosi dochodu. Skarżąca nie dysponuje też oszczędnościami ze sprzedaży działki, której dotyczy przedmiotowa sprawa. W tym stanie rzeczy przyjąć należy, że skarżąca nie ma możliwości pokrycia kosztów sądowych postępowania kasacyjnego, chociażby w części. Mając na uwadze wysokość rynkowego honorarium adwokata, przedstawiona sytuacja finansowa wskazuje, że skarżąca tym bardziej nie jest w stanie wygospodarować środków na zapłacenie wynagrodzenia tego profesjonalnego pełnomocnika z wyboru, przy czym zauważyć należy, że sprawa znajduje się na etapie postępowania kasacyjnego, gdzie obowiązuje, tzw. "przymus adwokacko-radcowski". Przyznać zatem należy prawo pomocy także i w tym zakresie. Nadto, podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 i art. 246 §1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K. Witkowicz-Grochowska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło