II SA/Po 682/05
WyrokWSA w Poznaniu2005-11-15
Skład orzekający: Andrzej Zieliński, Barbara Drzazga, Wiesława Batorowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy odrzucająca zarzuty do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która została podjęta w trakcie postępowania planistycznego wszczętego przed wejściem w życie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, jest zgodna z prawem, biorąc pod uwagę wcześniejsze postępowanie sądowe dotyczące podobnych zarzutów?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona uchwała została podjęta w ramach postępowania planistycznego wszczętego na podstawie przepisów ustawy z 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, a jej zgodność z prawem podlegała ocenie według tej ustawy. Sąd stwierdził, że kwestie podniesione w skardze, dotyczące wpływu planu na prawo własności i potencjalnych wad proceduralnych, były już przedmiotem oceny w poprzednich postępowaniach sądowych, które zakończyły się prawomocnymi wyrokami. Zastosowanie zasady materialnej prawomocności wyroków uniemożliwiło ponowne rozpatrywanie tych samych okoliczności. Sąd uznał również, że uchwała rady gminy zawierała wymagane uzasadnienie, mimo braku odrębnego pisemnego utrwalenia.Stan faktyczny
Skarżący zarzucili uchwale Rady Gminy T. z dnia 22 marca 2005 r. odrzucającą ich zarzuty do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, że planowana zmiana przeznaczenia sąsiednich terenów pod aktywizację gospodarczą obniży wartość ich nieruchomości i pogorszy warunki zdrowotne. Wskazywali na potencjalne negatywne oddziaływania hałasu, ruchu budowlanego oraz zanieczyszczeń. Podnosili również wątpliwości co do procedury opracowania planu i braku przetargu. Rada Gminy T. wniosła o oddalenie skargi, wskazując na wcześniejsze postępowanie sądowe w podobnej sprawie, które zakończyło się prawomocnym oddaleniem skargi.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Zieliński Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Protokolant sekr.sąd. Kamila Kozłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 listopada 2005 r. sprawy ze skargi D. i J.S., S.S. na uchwałę Rady Gminy T. z dnia 22 marca 2005r. Nr XLIX/318/2005 w przedmiocie zarzutów do projektu planu miejscowego oddala skargę. /-/ W.Batorowicz /-/ A.Zieliński /-/ B.Drzazga
Rada Gminy T. uchwałą Nr XLIX/318/2005 z dnia 22 marca 2005r. odrzuciła zarzuty D. i J. S. oraz S. S. do "Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów aktywizacji gospodarczej w T. – po południowej stronie drogi krajowej nr [...] (dz. nr [...]-[...],[...],[...]-część i [...]-część).
Z uzasadnienia uchwały wynikało, że projekt miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów aktywizacji gospodarczej w T., został ponownie wyłożony do publicznego wglądu w terminie 25 listopada 2004r. – 17 grudnia 2004r. i wprowadził zmiany w stosunku do poprzednio wyłożonego projektu dotyczące możliwości inwestowania na obszarze nim objętym. Wprowadzono nakaz urządzania obowiązkowych pasów zieleni o określonych parametrach, ograniczono wjazdy. Opisane zmiany, w połączeniu z przepisami dotyczącymi ochrony środowiska, warunków technicznych, prawa budowlanego wskazują na maksymalne zabezpieczenie przed negatywnymi oddziaływaniami terenów przewidzianych pod działalność gospodarczą na sąsiednie obszary, na których między innymi znajduje się nieruchomość skarżących.
Przeznaczenie terenów, objętych uchwałą pod działalność gospodarczą, nie uniemożliwi skarżącym dalszego korzystania z ich nieruchomości. Jak wskazują prowadzone przez Gminę badania, w ciągu ostatnich 10 lat wzrosła wartość nieruchomości w tej części gminy, co należy wiązać z dynamicznym rozwojem infrastruktury technicznej towarzyszącej prowadzonym inwestycjom.
Skargę na uchwałę Rady Gminy wnieśli D. i J. S. oraz S. S., domagając się jej uchylenia.
W uzasadnieniu skargi podniesione zostało, że tereny przeznaczone z planowaną zmianą na aktywizację gospodarczą, bezpośrednio graniczą z działkami stanowiącymi własność skarżących, na których zbudowali dom mieszkalny i założyli ogród. Zakup działek i wybór miejsca związany był z urokiem miejsca i zdrowymi wiejskimi warunkami.
Planowana zaskarżona uchwała zmieniająca przeznaczenie sąsiadujących terenów pod aktywizację gospodarczą, w przekonaniu skarżących, obniży zdrowotne warunki panujące na ich nieruchomości, a także obniży jej wartość. Planowany pas zieleni izolacyjnej nie uchroni skarżących przed hałasem. Skarżący wskazali również na zagrożenie związane z etapem inwestycyjnym, który połączony będzie ze wzmożonym ruchem budowlanym, użyciem ciężkiego sprzętu budowlanego, ściekami substancji ropopochodnych do gleby, zanieczyszczeniem powietrza związanym z samym zwiększeniem ruchu.
Zdaniem skarżących, nie ma potrzeby przekwalifikowania znacznych terenów o wysokiej przydatności rolniczej na aktywizację gospodarczą, ponieważ wcześniej tak przekształcone tereny nie znajdują nabywców.
Skarżący wskazali, że na prace związane z opracowaniem nowego planu nie ogłaszano przetargu. Podnieśli też wątpliwość, czy uzasadnienie zaskarżonej uchwały było przedmiotem obrad Rady Gminy.
W odpowiedzi na skargę Rada Gminy T. wniosła o jej oddalenie, podnosząc argumenty podane w uzasadnieniu uchwały odrzucającej zarzuty. Nadto wskazano, iż zagadnienia poruszone w skardze były rozpatrywane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w sprawie sygn. II SA/Po 1019/03 ze skargi państwa S. na uchwałę Rady Gminy z 25 marca 2003r. i zostały zakończone wyrokiem oddalającym skargę. Stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu zostało podtrzymane przez Naczelny Sąd Administracyjny, który wyrokiem z dnia 11 stycznia 2005r. oddalił skargę kasacyjną (sygn. akt OSK 1015/04).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje;
Zaskarżona uchwała zapadła pod rządami ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80 poz. 717 ze zm.). Oceniać należało jednak jej zgodność z przepisami ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 1999r. Nr 15 poz. 139 ze zm.).
Treść art. 85 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wskazuje na konieczność stosowania wcześniejszych przepisów do miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, w stosunku do których podjęto uchwałę o przystąpieniu lub zmianie oraz zawiadomiono o terminie wyłożenia tych planów do publicznego wglądu, ale postępowanie nie zostało zakończone przed dniem wejścia w życie ustawy.
W sprawie niniejszej dokumenty zawarte w aktach przedłożonych przez Radę Gminy T. wskazywały, że postępowanie planistyczne wszczęte zostało na podstawie uchwały Nr LVI/493/2001 z 27 września 2001r. w sprawie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów aktywizacji gospodarczej w T. - po południowej stronie drogi krajowej nr [...]. W ramach tego postępowania zawiadomiono o terminie wyłożenia planu do publicznego wglądu i wystosowano odpowiednie zawiadomienia. Uchwałą Nr X/66/2003 rozpatrzono zarzut skarżących w ten sposób, że przyjęto go w części dotyczącej uszczegółowienia zasad realizacji zieleni izolacyjnej na projektowanych w sąsiedztwie terenach aktywizacji gospodarczej, odrzucono natomiast w pozostałej części. Skarga na tę uchwałę została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 21 kwietnia 2004r. sygn. II SA/Po 1019/03; skargę kasacyjną od wymienionego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wyrokiem z dnia 11 stycznia 2005r. sygn. OSK 1015/04.
Dalsze czynności prowadzone przez Radę Gminy T. stanowiły ponowienie tych, o których mowa w art. 18 ust. 2 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym z 1994r., do czego Rada zobligowana była treścią art. 25 tej ustawy. Stanowiły więc kontynuację postępowania planistycznego rozpoczętego uchwałą z dnia 27 września 2001r.
Mimo podjęcia w ramach tego postępowania uchwały dotyczącej rozpatrzenia zarzutu, postępowanie to nie zostanie zakończone tak długo, aż nie dojdzie do uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Sąd uznał, że wobec dokonania skutkiem uwzględnienia w części zarzutu, zmian w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, możliwe było ponowne wniesienie zarzutu do zmienionego projektu planu, mimo rozpatrzenia zarzutu do projektu wyłożonego w pierwszej formie. Istotnemu ograniczeniu podlegał natomiast w niniejszej sprawie zakres kognicji Sądu. Zgodnie z art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 20002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) orzeczenie prawomocne wiąże strony i sąd, który je wydał, jak również inne sądy i inne organy państwowe (prawomocność materialna). Tym samym nie jest dopuszczalne powtórne rozpatrywanie tych samych okoliczności, które wpływały na ocenę zgodności z prawem uchwały o odrzuceniu zarzutu z dnia 10 marca 2003r. Art. 24 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym wiąże skuteczność zarzutu z naruszeniem interesu prawnego lub uprawnienia podmiotów wnoszących zarzuty. Utrwalony w orzecznictwie pogląd wskazuje, że interes prawny wywodzić można jedynie z konkretnie oznaczonej normy prawa materialnego. Stąd też na podmiocie wnoszącym zarzut spoczywa ciężar wykazania, że zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego naruszają prawo.
Skarżąca nie wskazała żadnego konkretnego przepisu prawa, jaki miałby być naruszony projektowanymi zmianami planu. Ogólnie sformułowane zastrzeżenia wydawały się odnosić do szeroko pojętej ochrony własności. Zauważyć jednak należy, że gmina ustalając przeznaczenie i zasady zagospodarowania terenu działała w ramach władztwa planistycznego określonego w art. 4 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
Art. 64 ust. 3 Konstytucji RP dopuszcza ograniczenie prawa własności w drodze ustaw, a zgodnie z art. 33 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują wraz z innymi przepisami prawa, sposób wykonywania prawa własności. W takim systemie prawnym nie można przyjąć, aby pewne ograniczenia w wykonywaniu prawa własności, w szczególności wynikające ze zmiany przeznaczenia przyległych terenów, z samej istoty stanowiły niedopuszczalną ingerencję w prawo własności.
Podkreślić należy, że podniesione w sprawie przez skarżących okoliczności dotyczące ograniczenia w wykonywaniu prawa własności były w istocie identyczne z tymi, które były przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem z dnia 21 kwietnia 2004r. sygn. II SA/Po 1019/03. Zmiany w projekcie dotyczące zasad realizacji zieleni izolacyjnej zmierzały do złagodzenia skutków oddziaływania nowego sposobu wykorzystania pobliskich nieruchomości na nieruchomość skarżących. Stąd też nie można przyjąć, że skutkiem wprowadzonych zmian do projektu planu nastąpiła nadmierna ingerencja w prawo własności skarżących.
Odnosząc się do podnoszonych w skardze i na rozprawie twierdzeń skarżących dotyczących zlecenia opracowania projektu planu i kosztów z tym związanych, co według skarżących musiało się łączyć z naruszeniem przepisów ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym i o zamówieniach publicznych; sąd stwierdza, że zarzut w tym przedmiocie, jak również wpływ tych okoliczności na zgodność z prawem całego postępowania planistycznego był przedmiotem oceny we wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 21 kwietnia 2004r.
Również w tym zakresie powołać się należy na skutki materialnej prawomocności wyroków.
Skarżący zarzucali wadliwość zaskarżonej uchwały odnosząc się do faktu, iż w aktach sprawy znajduje się tekst uchwały podpisanej przez Wójta, a nie podmiot uprawniony do reprezentowania rady Gminy. Zarzut ten nie mógł być zasadny.
Art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowani przestrzennym wymaga by uchwała o odrzuceniu, bądź uwzględnieniu zarzutu zawierała uzasadnienie faktyczne i prawne. Z zawartego w aktach protokołu posiedzenia Rady Gminy T. z dnia 22 marca 2005r. wynikało, że radnym przedstawiono projekt uchwały zawierający uzasadnienie. Pamiętać należy, iż projekt uzasadnienia został utrwalony w formie pisemnej podpisanej przez Wójta. Przedmiotem głosowania radnych był projekt uchwały wraz z uzasadnieniem, które stały się uchwałą z uzasadnieniem z chwilą dokonania czynności konwencjonalnych odpowiadających głosowaniu.
Fakt, że uzasadnienie uchwały nie zostało odrębnie utrwalone w formie pisemnej nie oznacza, że nie istnieje i to tym bardziej, że brak przepisów wymagających publikacji uzasadnienia uchwały o odrzuceniu zarzutu.
Z wymienionych powodów oddalono skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.).
/-/ W.Batorowicz /-/ A.Zieliński /-/ B.Drzazga
MarK
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło