II SA/Po 686/16
PostanowienieWSA w Poznaniu2016-10-25
Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca znajduje się w sytuacji finansowej uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w całości, obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Skarżąca znajduje się w sytuacji finansowej uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w całości, ponieważ jej dochody z emerytury i zasiłku celowego są niewystarczające do pokrycia kosztów postępowania sądowego i wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika, a posiadany majątek nie generuje dochodu. Sytuacja ta pozwala na zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Stan faktyczny
Skarżąca R. D. wniosła o przyznanie prawa pomocy w całości, argumentując trudną sytuacją finansową spowodowaną niską emeryturą, zniszczeniem domu w pożarze i koniecznością wynajmu pokoju. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, przedstawiła dowody potwierdzające jej dochody, koszty utrzymania oraz korzystanie z pomocy społecznej. Sąd ocenił, że sytuacja finansowa skarżącej uzasadnia przyznanie prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono R. D. od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla R. D. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu -Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 25 października 2016r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. D. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi R. D., B. B. i K. S. na decyzję Wojewody z dnia [...] lipca 2016r. Nr [...] w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej postanawia 1. zwolnić R. D. od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla R. D. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. /-/ K.Witkowicz-Grochowska
Skarżąca R. D. wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie jej od obowiązku poniesienia kosztów sądowych w całości oraz ustanowienie adwokata. Argumentowała, że jest osobą samotną i schorowaną. Utrzymuje się z emerytury w wysokości [...] zł netto miesięcznie. Jej budynek został zniszczony podczas pożaru i nie nadaje się do zamieszkania, wynajmuje zatem pokój. Posiada udział we własności domu o powierzchni [...] m² do remontu o wartości około [...] zł. Nie ma żadnych oszczędności, czy wartościowych ruchomości. Wyszczególniła stałe miesięcznie koszty utrzymania: prąd [...] zł, wynajem mieszkania [...] zł, koszty leczenia i leki [...] zł., ubezpieczenie PZU [...] zł kwartalnie i podatek od nieruchomości [...] zł rocznie.
Z uwagi na okoliczność, że szacunkowe konieczne wydatki skarżącej przekraczały jej deklarowane dochody, została wezwania do uzupełnienia wniosku o prawo pomocy na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016r., poz. 718 ze zm., dalej "P.p.s.a."). W odpowiedzi wyjaśniła, że źródło jej stałych dochodów stanowi emerytura w wysokości [...] zł, co potwierdziła dowodem wpłaty. Posiadaną nieruchomość stanowi grunt zabudowany budynkiem do remontu i z tego tytułu uiszcza podatek od nieruchomości w kwocie [...] zł rocznie, co udokumentowała kserokopią dowodów wpłaty. Nadto wyjaśniła, że korzysta z pomocy społecznej w formie zasiłku celowego specjalnego stanowiącego częściowy zwrot kosztów najmu pokoju w kwocie [...] zł miesięcznie, co udokumentowała kserokopią decyzji Wójta Gminy Tarnowo Podgórne. Nadto udokumentowała kserokopią faktury wysokość czynszu najmu pokoju w kwocie [...] zł. Skarżąca wyszczególniła koszty swojego utrzymania : czynsz najmu pokoju [...] zł., środki higieniczne [...]zł, odzież [...] zł, leki [...] zł, żywność [...] zł. Oświadczyła, że pozostałe punkty wezwania jej nie dotyczą.
Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 1 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w całości następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić wszystkich należności sądowych (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci).
Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja skarżącej pozwala na przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie w całości. Aktualnie utrzymuje się jedynie z emerytury w wysokości [...] zł netto miesięcznie oraz korzysta z pomocy społecznej w formie dopłaty w wysokości [...] zł do kosztów najmu pokoju, w którym zmuszona jest zamieszkiwać z przyczyn losowych. Z uwagi na wiek i stan zdrowia ograniczone są też jej możliwości zarobkowania, podała, że nie ma też innych dochodów. Posiadany majątek nieruchomy nie stanowi źródła dodatkowego dochodu. Doświadczenie życiowe wskazuje, że wysokość osiąganego dochodu pozwala jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb bieżącego i koniecznego utrzymania skarżącej. Przyjąć należy, że skarżąca nie ma możliwości poczynienia oszczędności celem ich przeznaczenia na pokrycie kosztów sądowych nawet w części. Tym bardziej, jej sytuacja finansowa i majątkowa wskazuje, że nie ma środków na pokrycie wolnorynkowego wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Należało, zatem uwzględnić wniosek o prawo pomocy i w tym zakresie oraz przyznać prawo pomocy w całości.
Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć.
Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 i art. 246 §1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu.
/-/ K.Witkowicz-Grochowska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło