II SA/Po 692/05
WyrokWSA w Poznaniu2006-07-05
Skład orzekający: Barbara Kamieńska, Barbara Drzazga, Wiesława Batorowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może nakazać rozbiórkę obiektu budowlanego, który został wzniesiony na podstawie pozwolenia na budowę wyeliminowanego z obrotu prawnego, stosując przepisy obowiązujące w dacie orzekania, a nie w dacie wydania pozwolenia?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego prawidłowo zastosował przepisy obowiązujące w dacie orzekania, a nie w dacie wydania pozwolenia na budowę, które zostało następnie wyeliminowane z obrotu prawnego. Wobec stwierdzenia niezgodności wykonanych robót budowlanych z aktualnymi przepisami prawa, w tym Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, organ słusznie uznał brak możliwości legalizacji i nakazał rozbiórkę obiektu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, nakazującej rozbiórkę muru wykonanego z bloczków gazobetonowych, usytuowanego wzdłuż granicy działki. Budowa muru rozpoczęła się na podstawie pozwolenia na budowę z 1988 r., które zostało następnie stwierdzone nieważnością decyzją Wojewody z 2001 r. w części dotyczącej budynku magazynowego i garażowego. Organ I instancji, a następnie organ II instancji, uznały, że mur narusza przepisy Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, i nakazały jego rozbiórkę. Skarżący kwestionował zasadność decyzji Wojewody o nieważności pozwolenia na budowę oraz stosowanie przepisów obowiązujących w dacie orzekania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędziowie Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędzia WSA Wiesława Batorowicz /spr./ Protokolant masz. Maria Kasztelan po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 05 lipca 2006 r. przy udziale sprawy ze skargi R.K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]2005r. nr [...] w przedmiocie doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z przepisami; o d d a l a s k a r g ę /-/ W.Batorowicz /-/ B.Kamieńska /-/ B.Drzazga
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta decyzją z dnia [...]2005r. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane (Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 z późn.zm.) nakazał inwestorom G. i R. K., w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem robót budowlanych wykonanych na działce nr geod. [...] przy ul. [...] w P., rozbiórkę muru o wys. 4,2 m i dł. 18,89 m wykonanego z bloczków gazobetonowych, usytuowanego wzdłuż granicy z działką nr geod. [...] przy ul. [...], którego budowa została rozpoczęta na podstawie pozwolenia na budowę z dnia [...]1988 r., wykluczonego z obrotu prawnego decyzją Wojewody z dnia [...]2001 r. stwierdzającą nieważność wskazanego pozwolenia na budowę w części dotyczącej budynku magazynowego i garażowego.
Z uzasadnienia wynikało, że po wyeliminowaniu z obrotu prawnego decyzją Wojewody z dnia [...]2001 r., decyzji z dnia [...]1988 r. - pozwolenie na budowę obejmującej między innymi dobudowę budynku magazynowego wraz z garażem, organ nadzoru budowlanego przystąpił do postępowania legalizacyjnego w trybie art. 50 i 51 prawa budowlanego. Postępowanie prowadzono w dwóch etapach: pierwszy obejmujący decyzję częściową z dnia [...]2002 r. nakazującą na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego rozbiórkę będącego w budowie (wstrzymanej postanowieniem Wojewody z dnia [...]2001 r.) garażu objętego opisanym - wykluczonym z obrotu - pozwoleniem na budowę.
Skarga od Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...]2002 r. utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...]2002 r. wyrokiem z dnia 11 lutego 2003 r. sygn. akt II SA/Po 1210/02 została oddalona.
Zaskarżona w niniejszym postępowaniu decyzja dotyczy drugiej części rozpoczętej budowli obejmującej mur stanowiący tylną ścianę planowanego budynku magazynowego usytuowaną również wzdłuż granicy z działką nr geod. [...] przy ul. [...] w P.
Zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwolił organowi I instancji na ustalenie, iż opisany mur nadal istnieje a ponadto, że odległość między murem, a budynkiem istniejącym od 1983 r., posiadającym od tej samej strony otwory okienne oraz otwór drzwiowy, znajdującym się na działce nr geod. [...] należącej do C. K. (ojca inwestora) wynosi 3,25 m.
Wobec powyższego organ stosując aktualnie obowiązujące przepisy stwierdził, że usytuowanie muru (tylnej ściany planowanego budynku magazynowego) narusza § 12 ust. 4 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002 r. Nr 75 poz. 690 z póź.zm.).
Wobec powyższego organ wykluczył możliwość doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem i nakazał rozbiórkę.
Odwołanie od decyzji złożył R. K. domagając się uchylenia decyzji. Z uzasadnienia wynika, iż inwestor nie zgadza się nadal z treścią i uzasadnieniem decyzji Wojewody z [...]2001 r. stwierdzającej nieważność decyzji udzielającej pozwolenia na budowę z dnia [...]1988 r.
Nadto wskazano, że sąsiednia działka zabudowana jest budynkiem o charakterze socjalno-sanitarnym i nie jest on przeznaczony na pobyt stały ludzi. Zdaniem odwołującego cytowane rozporządzenie w § 13 dopuszcza usytuowanie przy granicy działki budynku o określonych parametrach jeżeli nie utrudni to zabudowy działki sąsiedniej, która jest już zabudowana.
Nadto wskazano, że wykonana została decyzja Państwowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...]2002 r. nakazująca rozbiórkę garażu (pierwszy etap postępowania administracyjnego), przez co został spełniony wymóg dostępu z działki nr [...] do drogi publicznej.
Zatem nie zachodzą żadne powody do uzgodnienia decyzji nakazującej rozbiórkę w pozostałej części.
Dodatkowo inwestor podniósł, że budynek na sąsiedniej działce został zlokalizowany niezgodnie z zatwierdzonym planem realizacyjnym i udzielonym pozwoleniem na budowę.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...]2005 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ podkreślił, iż nie jest władny kwestionować decyzji Wojewody z dnia [...]2001 r., która została utrzymana w mocy przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego i stała się ostateczna.
Zdaniem organu trafnie zastosowano aktualnie obowiązujące przepisy tj. wskazane rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 11 kwietnia 2002 r. Stwierdzenie nieważności decyzji z [...]1988 r. o pozwoleniu na budowę spowodowało wyeliminowanie jej z obiegu prawnego, zatem nie można odnieść się do przepisów obowiązujących w dacie wydania takiego wyeliminowanego pozwolenia na budowę.
Skargę na powyższą decyzję wniósł R. K., domagając się uchylenia decyzji obu instancji.
Po raz kolejny skarżący zakwestionował ustalenia i decyzję Wojewody z [...]2001 r. stwierdzającą nieważność decyzji - pozwolenie na budowę z dnia [...]1988 r., która była podstawą zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi, podnosząc argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Pismem z dnia [...]2006 r. skarżący wniósł o zawieszenie postępowania na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, albowiem przed Sądem Rejonowym w Poznaniu zawisła sprawa o zmianę stwierdzenia nabycia spadku po I.T. Z uzasadnienia wniosku wynikało, że zdaniem skarżącego w przypadku pozytywnego rozstrzygnięcia wniosku - C. K. utraci przymiot uczestnika postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się nieuzasadniona.
Trafnie organy obu instancji powołały się na przepisy art. 50 ust. 1 pkt 4 i 51 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z 7 lipca 1994 r. (Dz.U. z 2003 r. Nr 207 poz. 2016 ze zm.), które mają zastosowanie w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1. Wobec wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji z dnia [...]1988 r. o pozwoleniu na budowę słusznie organy przystąpiły do postępowania legalizacyjnego opisanego w powołanych przepisach. Decyzja Wojewody z dnia [...]2001 r. stała się ostateczna i próba zakwestionowania jej treści nie może znaleźć aprobaty Sądu.
Nie ma racji skarżący, iż organy nieprawidłowo zastosowały aktualnie obowiązujące przepisy prawa, które nie istniały w chwili wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę. Jak to wielokrotnie Naczelny Sąd Administracyjny wskazywał organy administracji państwowej działają na podstawie przepisów prawa (art. 6 kpa) co oznacza działanie w oparciu o obowiązującą w chwili orzekania normę prawną, prawidłowe ustalenie znaczenia tej normy, niewadliwe dokonanie subsumcji oraz prawidłowe ustalenie następstw prawnych (por. wyrok NSA z 24.01.2001 r. II SA 55/00 Lex nr 75523).
Skoro zatem organ ustalił, iż prowadzona budowa jest niezgodna z przepisami prawa tj. Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. słusznie uznał, iż zachodzą przesłanki z art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego nakazujące zastosowanie art. 51. Podkreślić należy, że już sama nazwa aktu prawnego "w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz § 1 tego rozporządzenie wyklucza zaakceptowanie wywodów skarżącego dotyczących faktu braku funkcji mieszkalnych budynku usytuowanego na sąsiedniej działce.
Prawidłowo organy dokonały subsumcji faktu uznanego za udowodniony to jest usytuowanie muru w granicy w odległości mniejszej niż 4 m od budynku na sąsiedniej działce, pod normą prawa z § 12 cyt. rozporządzenia, który taką możliwość wyklucza. Wyjątek od zastosowania odległości 4 m przewiduje też przepis jedynie w ust. 4 pkt 2, który z całą pewnością nie ma w sprawie zastosowania.
Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia były podnoszone w odwołaniu argumenty dotyczące drogi koniecznej, gdyż to nie było podstawą wydanej decyzji.
W tych warunkach zastosowanie przez organ nadzoru budowlanego art. 51 ust. 1 pkt 1 i nakazanie rozbiórki wobec braku możliwości zastosowania rozwiązań legalizacyjnych mniej restrykcyjnych uznać należało za zgodne z prawem.
Sąd oddalił wniosek skarżącego o zawieszenie postępowania na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ppsa wobec braku podstaw do przyjęcia, iż zachodzą przesłanki tam wskazane tj. rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku toczącego się postępowania sądowego. Zgodnie bowiem z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych kontrola administracyjna sądu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a zatem wszczęcie po jej wydaniu jakichkolwiek postępowań sądowych nie może być brane pod uwagę.
Wobec powyższego skargę należało oddali na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
/-/ W.Batorowicz /-/ B.Kamieńska /-/ B.Drzazga
MK
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło