II SA/Po 696/16
PostanowienieWSA w Poznaniu2017-03-28
Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu powinien zostać uwzględniony w całości, czy też w części, a jeśli w części, to w jakiej wysokości?Ratio decidendi
Referendarz sądowy przyznał koszty nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu w wysokości niższej niż wnioskowana, opierając się na przepisach rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu. Stwierdzono, że opłata za czynności adwokata powinna wynosić połowę opłaty maksymalnej, a następnie została podwyższona o podatek VAT.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał wniosek adwokata o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi J. H. i L. H. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Adwokat został ustanowiony z urzędu, a jego pełnomocnik stawił się na rozprawie i podtrzymał zarzuty skargi. Sąd oddalił skargę wyrokiem z 9 marca 2017 r. Następnie referendarz sądowy rozpoznał wniosek o przyznanie kosztów pomocy prawnej.Rozstrzygnięcie
Przyznano adwokatowi J. S. od Skarbu Państwa tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącym z urzędu kwotę [...]zł, w tym podatek od towarów i usług.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2017r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata J. S. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi J. H. i L. H. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru budowlanego z dnia [...] lipca 2016r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia postanawia przyznać adwokatowi J. S. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącym z urzędu kwotę [...]zł ([...]złotych [...]), w tym podatek od towarów i usług w kwocie [...]zł ([...]złotych [...]). /-/ K. Witkowicz-Grochowska
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu postanowieniem z 10 listopada 2016r. ustanowił dla skarżących J. i L. H. adwokata, jako pełnomocnika z urzędu. Osobę adwokata wyznaczyła Okręgowa Rada Adwokacka– adw. J.S.
Pełnomocnik zastępowany przez aplikanta adwokackiego stawił się na rozprawie przed Sądem. Podtrzymał dotychczasowe zarzuty skargi, wnosił i wywodził, jak w skardze oraz złożył wniosek o zasądzenie nieopłaconych kosztów pomocy prawnej z urzędu według norm przepisanych, albowiem nie zostały one uiszczone nawet w części.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z 09 marca 2017r. oddalił skargę .
Stosownie do art. 258 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016r., poz. 780, ze zm., dalej "P.p.s.a.") do czynności referendarza sądowego w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy należy m. in. wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi lub radcy prawnemu (...) za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz o zwrocie niezbędnych udokumentowanych wydatków.
Zgodnie z art. 250 § 1 P.p.s.a. wyznaczony adwokatowi lub radca prawny (...) otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach i opłatach za czynności adwokatów lub radców prawnych (...) w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu reguluje obecnie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 03 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1714), które obowiązuje od dnia 02 listopada 2016 r. W treści przepisu § 22 powyższego rozporządzenia wskazano, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji, t.j. przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801), które weszło w życie z dniem 1 stycznia 2016 r. Skarga do Sądu Administracyjnego została wniesienia 16 sierpnia 2016r., zatem w przedmiocie kosztów pomocy prawnej pełnomocnika z urzędu zastosowanie znajduje poprzednie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 2015r.
Wobec powyższego w myśl przepisu §2 rozporządzenia z 2015r. koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują:
1) opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz
2) niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata.
W myśl § 4 ust. 1 rozporządzenia opłatę, rozumianą jako wynagrodzenie pełnomocnika, ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy.
W myśl zaś § 4 ust. 3 rozporządzenia opłatę, o której mowa w ust. 1 i 2, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług.
Zgodnie z treścią § 21 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia opłaty maksymalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji a) w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna – opłatę maksymalną obliczoną na podstawie §8, b) za sporządzenie skargi i udział w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego – 1.200 zł c) w innej sprawie – 480 zł. Przedmiotowa sprawa kwalifikuje się do spraw opisanych w § 21 ust. 1 pkt 1 c), gdyż przedmiot sprawy nie stanowi należności pieniężnej. Opłata maksymalna wynosi zatem 480 zł.
W rozpoznawanej sprawie, mając na uwadze podjęte przez pełnomocnika czynności procesowe, zgodnie zatem z § 4 ust. 1 rozporządzenia, należało ustalić opłatę za czynności adwokata w wysokości ½ opłaty maksymalnej wskazanej w § 21 ust. 1 pkt 1 c) rozporządzenia, czyli w wysokości ½ opłaty maksymalnej wynoszącej 480 zł. Uwzględniając rodzaj i stopień zawiłości sprawy oraz nakład pracy poniesiony przez pełnomocnika z urzędu (§4 ust. 2 rozporządzenia), należało przyznać za udzieloną skarżącemu nieopłaconą pomoc prawną opłatę w wysokości 240 zł. Opłatę za udzielenie pomocy prawnej skarżącym w kwocie [...] zł. podwyższa się o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach, kwotę [...]zł. Pełnomocnik oświadczył, że pomoc prawną świadczył w ramach prowadzonej działalności gospodarczej i jest płatnikiem podatku VAT (k. 99 akt sąd.). Pełnomocnikowi należało, zatem przyznać jedną opłatę w łącznej wysokości [...]zł. Oboje skarżący mają taki sam interes prawny do wniesienia skargi na postanowienie organu administracji skierowane do obojga skarżących, które wspólnie zaskarżyli jedną skargą.
Z tych względów, na podstawie art. 250 § 1 P.p.s.a. i art. 258 § 2 pkt 8 P.p.s.a. w związku z § 21 ust. 1 pkt 1 lit c) oraz § 4 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia, orzeczono, jak w postanowieniu.
/-/ K. Witkowicz-Grochowska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło