II SA/Po 70/08

Katarzyna Witkowicz-Dwornicka – Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 marca 2008 r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi L.S.-R. na decyzję Wojewody z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. /-/ K. Witkowicz -Dwornicka Skarżąca L.S.-R. wniosła o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że od dwóch lat jest wdową. Prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z dwójką pełnoletnich dzieci - córka studiuje, a syn ma nieregularne dochody z pracy jako sprzedawca ubezpieczeń. Wnioskodawczyni argumentowała, że sama utrzymuje rodzinę. Wskazała, że jej obecna sytuacja finansowa jest bardzo ciężka. W części wniosku o prawo pomocy dotyczącej posiadanego majątku wskazała, że posiada dom jednorodzinny oraz samochód osobowy marki [...] z 2002r., który służy jedynie jako narzędzie pracy. Wnioskodawczyni oświadczyła, że dzieci nie posiadają żadnego majątku. Skarżąca podała informację o kredycie pieniężnym w Eurobanku. Wnioskodawczyni wyszczególniła miesięczne dochody rodziny: wynagrodzenie skarżącej z umowy o pracę w wysokości [...] zł, dochody skarżącej z prywatnej praktyki, którą prowadzi w wysokości około [...] zł, dochody syna ze sprzedaży ubezpieczeń w wysokości około [...] zł, renta po ojcu, którą pobiera córka skarżącej – [...] zł. Łącznie dochody rodziny wynoszą około [...] zł miesięcznie. Wnioskodawczyni dodała, że dochody otrzymywane z praktyki są nieregularne. Wnioskodawczyni została, w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) wezwana do uzupełnienia swojego oświadczenia o stanie majątkowym i finansach oraz poparcia podanych informacji dokumentami źródłowymi. Wezwanie pozostało bez jakiejkolwiek odpowiedzi. Wpis od skargi w niniejszej sprawie wynosi 200 zł zgodnie z §2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193). Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Oznacza to, że na wnioskodawczyni spoczywa ciężar wykazania, że jej sytuacja majątkowa i finansowa jest na tyle trudna, iż nie ma możliwości poniesienia wydatków związanych z prowadzeniem postępowania sądowoadministracyjnego, chociażby w części, bez uszczerbku w koniecznych, a nie we wszystkich, wydatkach rodziny. Instytucja prawa pomocy ma bowiem charakter szczególny i skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby, które znajdują się w rzeczywiście trudnej sytuacji finansowej, bez majątku, bez dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie pokryć niezbędnych bieżących swoich potrzeb. Przyznanie dobrodziejstwa prawa pomocy jest formą dofinansowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście i obiektywnie nie tyle utrudnione, co niemożliwe (postanowienia NSA z dnia 6 października 2004r. GZ 61/04, GZ 64/04, niepubl.). Do uwzględnienia przedmiotowego wniosku nie wystarczy też ogólnikowe twierdzenie o ciężkiej sytuacji finansowej. W myśl art. 252 §1 powyższej Ustawy wnioskodawczyni domagając się prawa pomocy była zobowiązana do szczegółowego opisania na urzędowym formularzu PPF swojego stanu majątkowego, finansowego i rodzinnego. Oświadczenia w nim zawarte okazały się jednak niepełne i niewystarczające dla oceny rzeczywistej kondycji majątkowej oraz możliwości płatniczych skarżącej. Wezwano ją wiec do złożenia dodatkowych oświadczeń i przedłożenia dokumentów źródłowych na ich poparcie. W ten sposób wnioskodawczyni miała dodatkową możliwość uzupełnienia swojego wniosku o przyznanie prawa pomocy i wykazanie, że rzeczywiście powinna skorzystać z dobrodziejstwa tego prawa. Wnioskodawczyni zaniechała jednak odpowiedzi na wezwanie. Nie uzupełniła oświadczeń zawartych we wniosku złożonym na formularzu, a tym samym nie wyjaśniła wątpliwości co do rzeczywistej swojej sytuacji finansowej. Brak zeznania podatkowego PIT skarżącej i członków jej rodziny uniemożliwiło zweryfikowanie oświadczenia o wysokości uzyskiwanych dochodów. Zwłaszcza, że wnioskodawczyni poddała, że dochody te są nieregularne. Brak odpowiedzi na wezwanie pozostawiło niewyjaśnioną wątpliwość, czy podane w formularzu dochody są brutto czy netto, co ma istotne znaczenie dla oceny realnych możliwości płatniczych skarżącej. Na formularzu wnioskodawczyni lakonicznie podała, że uzyskuje dochody z prywatnej praktyki, które są nieregularne. Nie opisała jednak, co to za praktyka, a brak wykonania wezwania do uzupełnienia wniosku uniemożliwiło zweryfikowanie podanej wysokości środków uzyskiwanych z tego tytułu. Wnioskodawczyni we wniosku o prawo pomocy złożonym na formularzu podała, że ma jedynie nieruchomość w postaci domu jednorodzinnego. Nie opisała jego powierzchni, ani działki, na której musi być on posadowiony. Tymczasem już w samej skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego podała, że Prezydent Miasta zwrócił jej nieruchomości stanowiące działki nr [...], [...], [...], [...], [...] zapisane w księdze wieczystej nr [...] oraz działkę nr [...] położone w [...]. Oświadczenie wnioskodawczyni o posiadanym stanie majątkowym zawarte we wniosku o prawo pomocy jest więc niewiarygodne. Wobec tego wnioskodawczyni została wezwana do opisania posiadanego stanu nieruchomego. Brak odpowiedzi skarżącej w tym względzie powoduje niemożność ustalenia jej sytuacji majątkowej, a w konsekwencji dokonanie oceny jej możliwości płatniczych w niniejszym postępowaniu. Wnioskodawczyni zaniechała również poddania wysokości ponoszonych kosztów bieżącego utrzymania, co również świadczy o sytuacji finansowej skarżącej i jej rodziny. Wprawdzie podała, że jest jakiś kredyt w Eurobanku, ale nie opisała jakiego rozmiaru jest to obciążenie i nie przedłożyła żadnych informacji na ten temat, chociażby w formie wyciągów z rachunku bankowego. Wobec powyższego złożone przez wnioskodawczynię oświadczenie majątkowe uniemożliwia ustalenie rzeczywistej kondycji finansowej, a także pozbawia możliwości zweryfikowania podanych oświadczeń. W konsekwencji nie można ocenić sytuacji finansowej i majątkowej skarżącej i jej rodziny, a następnie jednoznacznie ustalić, że zasługuje na skorzystanie z prawa pomocy chociażby w części. W tym stanie rzeczy wniosek o prawo pomocy należało oddalić w oparciu o przepis art. 246 §1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odmówiono prawa pomocy, jak orzeczono we wstępie. /-/ K. Witkowicz -Dwornicka