II SA/Po 704/17
PostanowienieWSA w Poznaniu2018-02-12
Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy referendarz sądowy jest właściwy do przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu przed sądem administracyjnym?Ratio decidendi
Referendarz sądowy jest właściwy do przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu przed sądem administracyjnym, zgodnie z art. 258 § 2 pkt 8 P.p.s.a. Koszty te obejmują opłatę ustaloną według przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. oraz podatek od towarów i usług.Stan faktyczny
Wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej złożył adwokat M. N., który był ustanowiony z urzędu dla skarżących L. G. i E. G. w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Pełnomocnik wniósł o cofnięcie skargi i umorzenie postępowania sądowego. Rozstrzygnięcie o kosztach pomocy prawnej zostało przekazane referendarzowi sądowemu.Rozstrzygnięcie
Przyznano adwokatowi M. N. od Skarbu Państwa kwotę [...] zł tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącym z urzędu, w tym podatek od towarów i usług w kwocie [...] zł.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2018r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata M. N. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi L. G. i E. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2017r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia przyznać adwokatowi M. N. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącym z urzędu kwotę [...] zł ([...]), w tym podatek od towarów i usług w kwocie [...] zł [...]). /-/ Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu postanowieniem z 26 września 2017r. ustanowił dla skarżących L. i E. G. adwokata, jako pełnomocnika z urzędu. Osobę adwokata wyznaczyła Okręgowa Rada Adwokacka– adw. M. N. (k. 62 akt sąd.).
Z akt sprawy wynika, że pełnomocnik w toku postępowania przed I instancją złożył pismo procesowe o cofnięciu skargi jaką wnieśli do Sądu skarżący na decyzję organu, w którym wniósł o umorzenie postępowania sądowego. Pełnomocnik wniósł także o przyznanie kosztów pomocy prawnej z urzędu nieopłaconych nawet w części. Postanowieniem z 24 stycznia 2018r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu umorzył postępowanie, a następnie rozstrzygniecie o kosztach pomocy prawnej z urzędu przekazał do rozpoznania referendarzowi sądowemu.
Stosownie do art. 258 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017r., poz. 1369 ze zm., dalej "P.p.s.a.") do czynności referendarza sądowego w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy należy m. in. wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi lub radcy prawnemu (...) za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz o zwrocie niezbędnych udokumentowanych wydatków.
Zgodnie z art. 250 § 1 P.p.s.a. wyznaczony adwokat lub radca prawny (...) otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach i opłatach za czynności adwokatów lub radców prawnych (...) w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
W rozpoznawanej sprawie szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu reguluje obowiązujące rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 03 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 1714), które zgodnie z § 24 tego rozporządzenia weszło w życie z dniem 2 listopada 2016 r.
W myśl przepisu §2 rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują:
1) opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz
2) niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata ustanowionego z urzędu.
W myśl § 4 ust. 1 rozporządzenia opłatę ustala się w wysokości określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy i wysokości 150 % opłat określonych w rozdziałach 2-4 (ust. 2).
W myśl zaś § 4 ust. 3 rozporządzenia opłatę, o której mowa w ust. 1 i 2, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług.
Zgodnie z treścią § 21 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia opłaty wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji a) w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna – opłatę obliczoną na podstawie §8, b) za sporządzenie skargi i udział w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego – 600 zł c) w innej sprawie – 240 zł. Przedmiotowa sprawa kwalifikuje się do spraw opisanych w § 21 ust. 1 pkt 1 c), gdyż przedmiot sprawy nie stanowi należności pieniężnej. Opłata wynosi zatem 240 zł.
Pełnomocnik w ramach czynności pomocy prawnej złożył pismo procesowe i doprowadził do umorzenia postępowania sądowego, zatem te czynności były czynnościami wykonanymi w postępowaniu w pierwszej instancji i w tym zakresie pomoc prawna została skarżącym faktycznie udzielona.
W tym stanie rzeczy należało przyznać pełnomocnikowi z urzędu za udzieloną skarżącym nieopłaconą pomoc prawną opłatę w wysokości [...] zł. Opłatę podwyższa się o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach, czyli o kwotę [...] zł. Z uwagi na brak odpowiedzi na wezwanie do złożenia oświadczenia dla celów obliczania podatku dochodowego od osób fizycznych oraz VAT przyjąć należy, że udzielił on pomocy prawnej w ramach prowadzonej działalności gospodarczej i jest podatnikiem podatku VAT. Pełnomocnikowi przyznano, zatem za pierwszą instancje opłatę w łącznej wysokości [...] zł.
Z tych względów, na podstawie art. 250 § 1 P.p.s.a. i art. 258 § 2 pkt 8 P.p.s.a. w związku z § 21 ust. 1 pkt 1 lit c) oraz § 4 ust. 1 i 3 rozporządzenia, orzeczono, jak w postanowieniu.
/-/ Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło