II SA/Po 706/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędziowie Sędzia WSA Barbara Drzazga Asesor WSA Jan Szuma (spr.) Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 października 2018 r. sprawy ze skargi "C. sp. jawna z siedzibą w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2018 r. Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy; I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej kwotę 997,- (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] czerwca 2018 r., [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (zwane dalej "Kolegium"), po rozpoznaniu odwołania [...] G. spółka jawna, utrzymało w mocy decyzję Burmistrza [...] (zwanego dalej "Burmistrzem") z dnia [...] 2018 r., [...] w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie silosu na kiszonkę oraz magazynu słomy i siana na terenie części działki [...], obręb [...], w gminie [...]. Powyższe rozstrzygnięcia wydano w następujących okolicznościach. Wnioskiem z dnia 1 lutego 2018 r. A. K. wystąpił o ustalenie warunków zabudowy dla wyżej opisanej inwestycji (k. 3 akt administracyjnych organu pierwszej instancji). Po wszczęciu postępowania przeprowadzono analizę pod kątem uwarunkowań określonych w art. 61 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (w okresie, gdy prowadzono postępowanie: tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1073, obecnie Dz. U. z 2018 r., poz. 1945 ze zm., dalej. "u.p.z.p."), przy czym urbanista zauważył, że inwestycja obejmuje zabudowę zagrodową, do której nie stosuje się art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. Zaznaczył też, że średnia wielkość gospodarstwa rolnego w gminie [...] wynosi ca 11 ha, natomiast wnioskodawca jest rolnikiem i właścicielem ca 50,[...] ha gruntów rolnych w tej gminie (k. 37-40 akt administracyjnych organu pierwszej instancji). Decyzją z dnia [...] 2018 r., [...] Burmistrz, powołując się na art. 4 ust. 2 pkt 2, art. 59 ust. 1 i 2 oraz art. 60 ust. 1 u.p.z.p., ustalił warunki zabudowy dla projektowanej przez A. K. inwestycji. Uwypuklił, że wnioskodawca jest rolnikiem i właścicielem ca 50,[...] ha gruntów rolnych w gminie [...], gdzie średnia wielkość gospodarstwa wynosi 11 ha. Sprawa dotyczy zabudowy zagrodowej, a w konsekwencji nie stosuje się art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. (w zw. z art. 61 ust. 4 u.p.z.p.) (k. 46-53 akt administracyjnych organu pierwszej instancji). Odwołanie wniosła spółka jawna [...] G. . Zwróciła uwagę, że warunki zabudowy ustalono dla dwóch obiektów (silosu na kiszonkę oraz dla magazynu słomy i siana), a powinno się to uczynić osobno dla każdego z nich. Skarżąca pokreśliła także, że w odniesieniu do wymagań z zakresu ochrony środowiska wskazano "nie dotyczy", co uznała za niedopuszczalne (k. 1 akt administracyjnych organu drugiej instancji). Pismem z dnia 5 czerwca 2018 r., [...] Kolegium zwróciło się do Burmistrza o nadesłanie dokumentu potwierdzającego posiadanie przez A. K. wskazanej ilość gruntów w gminie [...] (k. 4 akt administracyjnych organu drugiej instancji). Pismem z dnia 6 czerwca 2018 r., [...] Burmistrz odpowiedział na wezwanie i wskazał, że A. K. jest podatnikiem podatku rolnego od gruntów stanowiących gospodarstwo rolne o powierzchni 43,[...] ha (k. 5 akt administracyjnych organu drugiej instancji). Decyzją z dnia [...] czerwca 2018 r., [...] Kolegium, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm., dalej "K.p.a.") utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Organ odwoławczy wskazał, że w pierwszej kolejności konieczne było zweryfikowanie, czy w odniesieniu do inwestycji możliwe jest odstąpienie od zasady dobrego sąsiedztwa na podstawie art. 61 ust. 4 u.p.z.p. Zgodnie z tą regulacją jest to możliwe, gdy planowana zabudowa ma charakter zabudowy zagrodowej, a powierzchnia gospodarstwa rolnego związanego z tą zabudową przekracza średnią powierzchnię gospodarstwa rolnego w danej gminie. Kolegium wskazało dalej na wyniki uzupełniającego postępowania wyjaśniającego i zaznaczyło, że inwestor posiada 43,[...] ha, a średnia powierzchnia gospodarstwa rolnego w gminie to 11 ha. Organ nie miał więc wątpliwości, że w sprawie znajduje zastosowanie art. 61 ust. 4 u.p.z.p. Odnosząc się do zarzutów odwołania Kolegium zwróciło między innymi uwagę, że nie jest zasadny zarzut dotyczący nie wpisania w decyzji o warunkach zabudowy wymagań w zakresie ochrony środowiska i zdrowia ludzi. Zdaniem organu projektowana inwestycja nie zalicza się bowiem do żadnego z przedsięwzięć określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 71 ze zm.). W skardze spółka jawna ". wniosła o uchylenie decyzji obu instancji oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postepowania. W motywach skargi podniosła, że gołosłowne jest stwierdzenie, iż projektowane przedsięwzięcie nie zalicza się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Skarżąca spółka zauważyła, że w decyzji Kolegium wskazuje się, iż inwestor prowadzi działalność "na dużą skalę". Nie wyjaśniono natomiast w jakim celu zabudowa ma powstać, w szczególności, czy nie powstaje w ramach przedsięwzięcia polegającego na chowie i hodowli zwierząt (o nieustalonej liczbie DJP). [...] G. s.j. zwróciła uwagę, że zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (tekst jednolity Dz.U. z 2017 r., poz. 1405 ze zm.) przedsięwzięcia powiązane technologicznie traktuje się jako jedno przedsięwzięcie. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie i podtrzymało dotychczasowe stanowisko. W trakcie rozprawy sądowej w dniu 10 października 2018 r. A. K. (inwestor) wniósł o oddalenie skargi. Na pytanie Sądu, jaką działalność prowadzi, wyjaśnił, że prowadzi chów bydła mlecznego, a jej skala to w przybliżeniu 80-90 DJP. Dodał także, iż obecna inwestycja związane jest technologicznie z działalnością chowu bydła, jednakże nie prowadzi do zwiększenia hodowli. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga jest zasadna, albowiem zachodzi konieczność uzupełnienia postępowania dowodowego. Zdaniem Sądu Kolegium naruszyło art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm., dalej "K.p.a."), gdyż nienależycie wyjaśniło sprawę. Zaskarżona decyzja dotyczy warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie silosu na kiszonkę oraz magazynu słomy i siana na terenie części działki [...], obręb [...], w gminie [...]. Jak wskazano, w decyzji Kolegium przedsięwzięcie nie zalicza się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, gdyż nie zostało wymienione w katalogu zawartym w rozporządzeniu z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. To z kolei – zdaniem organu odwoławczego – powoduje, że dla zabudowy nie było konieczności uzyskania decyzji o warunkach zabudowy. Z tego samego powodu Kolegium nie znalazło podstaw, aby uwzględnić zarzut [...] G. s.j. dotyczący nie określenia w decyzji wymagań z zakresu ochrony środowiska. Zdaniem Sądu ustalenia organu dotyczące wymagań ochrony środowiska są zbyt pobieżne. W toku całego postepowania nie zwrócono w ogóle uwagi na to, jaki charakter ma działalność, którą A. K. prowadzi w ramach swojego gospodarstwa rolnego. Kwestia ta nie została udokumentowana, jak również nie można ustalić, czy projektowana zabudowa pozostaje w związku z dotychczasową działalnością i jaki jest to związek. Powyższe ma istotne znaczenie, gdyż jak wynika z oświadczenia inwestora złożonego w toku rozprawy sądowej, prowadzi on chów bydła mlecznego, którego skalę w przybliżeniu określił na poziomie 80-90 DJP. Zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 102 i 103 z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, do "przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko" zalicza się: "102) chów lub hodowla zwierząt, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 51, w liczbie nie mniejszej niż 60 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza (DJP); 103) chów lub hodowla zwierząt, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 51, w liczbie nie mniejszej niż 40 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza (DJP), jeżeli działalność ta prowadzona będzie: a) w odległości mniejszej niż 100 m od następujących terenów w rozumieniu przepisów rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, nie uwzględniając nieruchomości gospodarstwa, na którego terenie chów lub hodowla będą prowadzone: - mieszkaniowych, - innych zabudowanych z wyłączeniem cmentarzy i grzebowisk dla zwierząt, - zurbanizowanych niezabudowanych, - rekreacyjno-wypoczynkowych z wyłączeniem kurhanów, pomników przyrody oraz terenów zieleni nieurządzonej niezaliczonej do lasów oraz gruntów zadrzewionych i zakrzewionych, b) na obszarach objętych formami ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-5, 8 i 9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, lub w otulinach form ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-3 tej ustawy". Z kolei zgodnie z § 3 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia "do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się również przedsięwzięcia [...] polegające na rozbudowie, przebudowie lub montażu realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia wymienionego w ust. 1, z wyłączeniem przypadków, w których ulegająca zmianie lub powstająca w wyniku rozbudowy, przebudowy lub montażu część realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia nie osiąga progów określonych w ust. 1, o ile progi te zostały określone". Sąd w tym miejscu zaznacza, że z uwagi na brak jakichkolwiek ustaleń i stanowiska Kolegium w kontekście powyższych regulacji, nie jest uprawniony do czynienia merytorycznych wskazań, czy choćby sugestii, co do tego, jak należy kwalifikować zabudowę projektowaną przez A. K.. Sąd zwraca jedynie uwagę, że Kolegium obowiązane jest uzupełnić materiał dowodowy w zakresie dotyczącym charakterystyki zamierzenia i zająć stanowisko odnoszące się do przywołanych wyżej przepisów, odpowiednio je motywując. W oparciu o orientacyjne dane przedstawione przez inwestora na etapie postępowania sądowego dotyczące zabudowy i jej powiązań z dotychczasową działalnością w ramach gospodarstwa rolnego nie można bowiem wykluczyć (Sąd tego nie przesądza), że obecne zamierzenie dotyczy przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko. To z kolei potencjalnie może rodzić określone skutki prawne dla postępowania w sprawie o ustalenie warunków zabudowy (ze względu na ewentualną konieczność uprzedniego uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach). Niezależnie Sąd wskazuje, że materiał sprawy należy uzupełnić też o dokumentację potwierdzającą średnią powierzchnię gospodarstwa rolnego w gminie [...], gdyż takowa nie została zebrana w aktach administracyjnych. Poza wskazanymi na wstępie uchybieniami Sąd nie dopatrzył się innych naruszeń prawa. Mając to wszystko na uwadze Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej "P.p.s.a."). O kosztach postepowania orzeczono natomiast na podstawie art. 200 i 205 § 2 P.p.s.a., a na zasądzone koszty złożyły się: kwota wpisu sądowego w wysokości 500 zł (k. 3 akt sądowych), wynagrodzenie radcy prawnego w wysokości 480 zł ustalone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 265 ze zm.) oraz należna opłata skarbowa od złożonego pełnomocnictwa (17 zł, k. 7 akt sądowych).