II SA/Po 708/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Sędzia WSA Elwira Brychcy Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 marca 2011 r. sprawy ze skargi W. B. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] 2010 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego; oddala skargę /-/ E.Brychcy /-/ D.Rzyminiak-Owczarczak /-/ A.Łaskarzewska W dniu [...] 2010 r. W. B. zwrócił się do Prezydenta Miasta P. z wnioskiem o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją tegoż organu z dnia [...] 2009 r. Nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę telekomunikacyjnej linii światłowodowej od złącz w studni kablowej ul. D./ul. K. do studni kablowej na ul. Z. w P., na terenie nieruchomości położonych w ulicach K., D., S., Ś., J. Z., K. w P. (Dz. nr [...], ark. [...] obręb J., dz. nr [...] ark.... obręb J., dz. nr [...], ark. [...] obręb J., dz. nr [...] ark. [...] obręb J., dz. nr [...], ark. [...] obręb J.. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że organ nie zawiadomił go o postępowaniu o pozwoleniu dotyczącym przedmiotowej inwestycji, gdy tymczasem przebiega ona wzdłuż jego działki budowlanej, przy czym przy wjeździe na tę działkę usytuowano studzienkę, która w istotny sposób uniemożliwi mu podłączenie mediów. D wniosku dołączył szkic należącej do niego działki nr [...], z którego wynika, że od strony wjazdu szerokość działki wynosi 5,14 m. Postanowieniem z dnia [...] 2010 r. Prezydent Miasta P. wznowił postępowanie administracyjne zakończone własną decyzją z [...] 2009 r. Następnie Prezydent Miasta P. decyzją z dnia [...] 2010 r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 kpa odmówił uchylenia własnej decyzji z [...] 2009 r. W uzasadnieniu organ stwierdził, że nieruchomość wnioskodawcy położona przy ul. Ś.w P. nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji, bowiem nadal istnieje możliwość doprowadzenia do niej przyłączy. W związku z tym wnioskodawca nie był stroną postępowania zakończonego decyzją z [...] 2009 r. W. B. wniósł odwołanie od powyższej decyzji, żądając jej uchylenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Podniósł, iż zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo i godzi w jego interes prawny i faktyczny. Zdaniem odwołującego fakt oddziaływania przedmiotowej inwestycji na jego nieruchomość wynika z operatów kartograficznych. W dniu 19 sierpnia 2010 r. W. B. oświadczył do protokołu, że wraz z żoną są współwłaścicielami działek [...]. Wybudowana studzienka o wymiarach 1,73m x 1,13m znajduje się na wjeździe do niezabudowanej obecnie działki nr [...]. Studzienka ta poziomem swej pokrywy jest na poziomie płyty chodnika. Będzie ona utrudniać doprowadzenie mediów (gaz, prąd, woda, kanalizacja), zaś prace prowadzone w studzience będą uniemożliwiały wjazd i wyjazd z działki. Odwołujący podał, że o inwestycji dowiedział się w trakcie wykonywanych wykopów przez firmę budowlaną. Następnie 24 sierpnia 2010 r. wyjaśnił do protokołu, że o przedmiotowej inwestycji dowiedział się w okresie między 29 a 31 marca 2010 r. Jednocześnie złożył do akt decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] 1998 r. nr [...] o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu działki nr [...] położonej w P. przy ul. Ś. w związku z planowaną budową budynku mieszkalnego jednorodzinnego bliźniaczego. Wojewoda Wielkopolski decyzją z dnia [...] 2010 r. Nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 105 § 1 kpa uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie przed organem I instancji. Uzasadniając rozstrzygnięcie wskazał, że w myśl art. 148 § 2 kpa termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 1 kpa biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Z wyjaśnień złożonych przez W. B. na etapie przed organem odwoławczym wynika, że o inwestycji prowadzonej przy ul. Ś. w P. dowiedział się w okresie pomiędzy 29 a 31 marca 2010 r. Wniosek zaś o wznowienie postępowania został złożony w dniu 15 kwietnia 2010 r. Wojewoda uznał więc, że wskazany wyżej termin został zachowany, przyjmując, że powzięcie wiedzy o inwestycji było równoznaczne z uzyskaniem informacji o samej decyzji, na podstawie której inwestycja ta jest realizowana. Następnie wyjaśnił, iż podstawą materialnoprawną uznania podmiotu za stronę w postępowaniu w przedmiocie pozwolenia na budowę stanowi art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Zgodnie z tym przepisem stronami postępowania w sprawie pozwolenia na budowę są inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. W myśl art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Wojewoda wskazał, że odwołujący ograniczył się do podania własnych przypuszczeń odnośnie wpływu przedmiotowej inwestycji realizowanej na sąsiednich działkach na jego nieruchomość i jej zagospodarowanie. Nie podał przy tym podstawy prawnej, w świetle której mógłby mu przysługiwać przymiot strony. Nie przedstawił też dowodów na potwierdzenie zgłaszanych przez siebie zastrzeżeń w kwestii oddziaływania nowego obiektu np. w postaci informacji właściwych gestorów sieci o braku możliwości przyłączenia działki nr [...] i planowanego na niej w przyszłości obiektu do sieci wodociągowej, kanalizacyjnej, gazowej, czy elektroenergetycznej z powodu zrealizowanej inwestycji. Mając to na względzie organ II instancji uznał, że interes odwołującego przybrał postać interesu faktycznego, bowiem jest on bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa, mającymi stanowić podstawę skierowania żądania w zakresie podjęcia stosownych czynności przez organ administracji. Interes faktyczny nie dawał podstaw uznania go za stronę postępowania. Wobec tego, że W. B. nie ma przymiotu strony, który upoważniałby go do żądania wznowienia postępowania zakończonego decyzją Prezydenta Miasta P. z dnia [...] 2009 r., prawidłowym było umorzenie wznowionego postępowania jako bezprzedmiotowego (art. 105 § 1 kpa). W. B. wniósł skargę na powyższa decyzję Wojewody Wielkopolskiego. Zarzucił organowi II instancji naruszenie przy jej wydaniu art. 7 i art. 28 kpa, przepisów Kodeksu cywilnego normujących treść i wykonywanie prawa własności oraz art. 3 pkt 20 i art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Podniósł, iż wybudowanie studzienki światłowodowej w jedynym miejscu dostępu jego działki nr [...] przy ul. Ś. bardzo istotnie zmienia możliwości korzystania z tej nieruchomości, obniżając w dużym zakresie jej walory użytkowe. Studzienka ta będzie z całą pewnością wymagała kontroli stanu technicznego, konserwacji, a być może remontów, modernizacji, czy nawet napraw. W czasie jakichkolwiek prac przy studzience niemożliwy stanie się wjazd na nieruchomość skarżącego, a być może dostęp do tej nieruchomości – w zależności od rodzaju prac – może zostać w ogóle odcięty. Ponadto, zdaniem skarżącego, w znacznym stopniu może zostać utrudniona realizacja inwestycji budowlanej na jego działce i w późniejszym okresie możliwość dojazdu do budynku mieszkalnego. Skarżący podkreślił, że organy orzekające nie przeanalizowały wpływu czasowego ograniczenia lub odcięcia dostępu do nieruchomości na bezpieczeństwo ludzi. Zarzucił też organom, że nie przeprowadziły żadnego właściwego postępowania dowodowego odnośnie wpływu studzienki na możliwość doprowadzenia mediów do jego nieruchomości. Wskazał, że jedynie oględziny w terenie studzienki światłowodowej pozwoliłyby na obiektywną ocenę jej wpływu na doprowadzenie mediów. Zdaniem skarżącego jego nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania przedmiotowej studzienki światłowodowej (art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego). W odpowiedzi na skargę Wojewoda Wielkopolski wniósł o jej oddalenie, stwierdzając, iż podtrzymuje swe dotychczasowe stanowisko. Na rozprawie przed tutejszym Sądem w dniu 24 marca 2011 r. skarżący przedłożył do akt cztery fotografie wraz z opisem, uwidaczniające lokalizację spornej studzienki na wjeździe do jego posesji przy ul. Ś. w P. Wyjaśnił jednocześnie, że w związku z taką lokalizacją studzienki ma on utrudniony wjazd i wyjazd z posesji. Na przestrzeni od marca 2010 r. kilkakrotnie zdarzyło się, że studzienka była otwarta, a monterzy wykonywali w niej czynności. Ograniczony jest też w możliwości poprowadzenia przyłączy do posesji, bowiem studzienka utrudnia ich wykonanie. Skarżący przedłożył też Sądowi kopie pism otrzymanych od gestorów sieci wodociągowo-kanalizacyjnej, energetycznej i gazowej związku z jego wnioskami o możliwość przyłączenia posesji do tych sieci. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga okazała się bezzasadna. W ocenie Sądu organy dopuściły się wprawdzie naruszeń przepisów postępowania, nie miały one jednak istotnego wpływu na wynik sprawy. Skarżący trafnie zarzucił organom orzekającym brak rzetelnego wyjaśnienia okoliczności sprawy. Zważyć należy, że zasada trwałości decyzji ostatecznych nie usprawiedliwia postawy organu w postępowaniu nadzwyczajnym o wznowienie postępowania zaniechania obowiązków organu, wynikających z faktu bycia gospodarzem postępowania. To na organie każdorazowo spoczywa powinność podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy (art. 7 kpa). Oznacza to konieczność korzystania ze wszystkich możliwych dowodów, które mogą przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie są sprzeczne z prawem (art. 75 § 1 kpa) oraz wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 kpa). Dopiero tak przeprowadzone postępowanie wyjaśniające pozwala organowi na ocenę czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 kpa). Zważywszy, że skarżący oparł swój wniosek o wznowienie postępowania, na przesłance pozbawienia go możności udziału w postępowaniu to organy obu instancji winny były na w pierwszej kolejności zbadać, czy skarżącemu rzeczywiście przysługiwał przymiot strony w postępowaniu zakończonym decyzją Prezydenta Miasta P. z dnia [...] 2009 r. Za niezasadne uznać należy stanowisko organu II instancji, że to odwołujący winien przedstawić dowody na potwierdzenie zgłaszanych przez siebie zastrzeżeń co do kwestii oddziaływania nowego obiektu, o braku możliwości przyłączenia działki do sieci mediów. Jak wynika z przedstawionych regulacji to na organie ciążył obowiązek wyjaśnienia, czy w istocie nieruchomość skarżącego znajdowała się w obszarze oddziaływania nowej inwestycji. W konsekwencji oznaczało to konieczność zbadania przez organ zgodnie z art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 prawa budowlanego, czy teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych wprowadza związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Przepisy procedury administracyjnej nie nakładają na żądającego wznowienia obowiązku wskazywania przepisów, z których miałyby wynikać ograniczenia w zagospodarowaniu terenu ani też wskazywania dowodów celem udokumentowania swych twierdzeń. Przeprowadzone w postępowaniu sądowoadministracyjnym dowody wyjaśniły jednak, że sporny obiekt nie ogranicza skarżącemu zabudowy bądź zagospodarowania należącego do niego terenu. Uprawnienie Sądu do przeprowadzenia dowodów w postępowaniu sądowoadministracyjnym wynika z regulacji zawartej w art. 106 § 3 ppsa, która stanowi, że sąd z urzędu lub na wniosek przeprowadzi dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Ze złożonych na rozprawie dnia 24 marca 2011 r. pism uzyskanych od gestorów sieci wynika, że istnieje możliwość przyłączenia planowanego budynku na działce nr [...] do sieci wodociągowej, kanalizacyjnej , elektroenergetycznej i ciepłowniczej, co pozostaje w zgodzie z § 26 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), dalej zwane rozporządzeniem. W tej sytuacji nie sposób przyjąć, by kwestionowana budowa linii światłowodowej ograniczała zabudowę bądź zagospodarowanie działki skarżącego. Podnoszone przez skarżącego utrudnienia w przyłączeniu związane ze wzrostem kosztów robót stanowić mogą jedynie o istnieniu tzw. interesu faktycznego, który nie uprawnia do uzyskania statusu strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę. Identycznie ocenić należy podnoszone przez skarżącego okoliczności możliwego okresowego utrudniania dostępu i dojazdu do działki nr [...] na skutek prowadzenia przez dysponenta przedmiotowej linii światłowodowej okresowych prac związanych z konserwacją. Dodatkowo nadmienić należy, że umieszczenie studzienki w płycie chodnika , przed wjazdem na działkę nr [...] nie uniemożliwia dostępu do drogi publicznej, co pozostaje w zgodzie § 14 ust. 1 rozporządzenia. Sporna studzienka zlokalizowana jest w ziemi, jej górna część (płyta) posadowiona jest równo z poziomem płyty chodnikowej. W tej sytuacji pomimo wskazanych uchybień zgodzić należało się z Wojewodą Wlkp., że w istocie skarżącemu nie przysługiwał przymiot strony w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją Prezydenta Miasta P. o pozwoleniu na budowę z dnia [...] 2009r. W konsekwencji słusznym było umorzenie postępowania wznowieniowego. Było ono bowiem bezprzedmiotowe z przyczyn o charakterze podmiotowym. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 ppsa orzekł jak w sentencji wyroku. /-/ E. Brychcy /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ A. Łaskarzewska