II SA/Po 710/21
PostanowienieWSA w Poznaniu2022-03-16
Skład orzekający: Sędzia WSA Jan Szuma
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o uzupełnienie wyroku w zakresie przyznania wynagrodzenia pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu, który nie został zamieszczony w wyroku kończącym postępowanie, podlega uwzględnieniu na podstawie art. 157 § 1 P.p.s.a.?Ratio decidendi
Sąd nie jest zobowiązany do zamieszczenia z urzędu w wyroku kończącym postępowanie rozstrzygnięcia w przedmiocie wynagrodzenia pełnomocnika ustanowionego z urzędu. Wniosek o przyznanie takiego wynagrodzenia jest rozpoznawany w odrębnym postępowaniu przez referendarza sądowego na podstawie przepisów art. 258-261 P.p.s.a. W związku z tym, wniosek o uzupełnienie wyroku w tym zakresie nie zasługuje na uwzględnienie.Stan faktyczny
Pełnomocnik skarżącego, ustanowiony z urzędu w ramach prawa pomocy, złożył wniosek o uzupełnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który oddalił skargę na postanowienie Wojewody o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Wniosek dotyczył przyznania pełnomocnikowi wynagrodzenia za świadczoną pomoc prawną, które nie zostało zamieszczone w wyroku kończącym postępowanie.Rozstrzygnięcie
Odmówiono uzupełnienia wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jan Szuma po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku pełnomocnika skarżącego – J. S.-W. o uzupełnienie wyroku w zakresie wynagrodzenia za świadczoną pomoc prawną w sprawie ze skargi S. J. na postanowienie Wojewody z dnia [...] lipca 2021 r. , nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia: odmówić uzupełnienia wyroku /-/ J. Szuma
Pismem z dnia [...] sierpnia 2021 r. S. J. złożył skargę na postanowienie Wojewody z dnia [...] lipca 2021 r. , nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania (k. 2–5 akt sądowych).
W toku postępowania ustanowiono dla skarżącego pełnomocnika w ramach prawa pomocy. Okręgowa Izba Radców Prawnych w P. pismem z dnia [...] grudnia 2021 r. wyznaczyła pełnomocnikiem radcę prawnego J. S.-W. (k. 37 akt sądowych).
W toku postępowania w piśmie z dnia [...] stycznia 2022 r. radca prawny J. S.-W. zwróciła się o przyznanie jej, jako pełnomocnikowi wyznaczonemu z urzędu, zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, oświadczając, że nie zostały one opłacone nawet w części (k. 41 akt sądowych).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia [...] lutego 2022 r. oddalił skargę (k. 43 akt sądowych).
Pismem z dnia [...] lutego 2022 r. pełnomocnik skarżącego radca prawny J. S.-W., występując o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku z dnia [...] lutego 2022 r., wystąpiła także o jego uzupełnienie tego orzeczenia poprzez przyznanie jej kosztów nieopłaconej pomocy prawnej (k. 53 akt sądowych).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Stosownie do art. 157 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej "P.p.s.a."), strona może w ciągu czternastu dni od doręczenia wyroku z urzędu zgłosić wniosek o jego uzupełnienie, między innymi, jeżeli nie zamieszczono w nim dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy należało był zamieścić z urzędu.
Zgodnie zaś z art. 157 § 2 P.p.s.a. wniosek o uzupełnienie wyroku co do zwrotu kosztów – a z takim mamy obecnie do czynienia – sąd może rozpoznać na posiedzeniu niejawnym. Na mocy § 3 tego artykułu, orzeczenie uzupełniające wyrok zapada w formie wyroku, chyba że uzupełnienie dotyczy wyłącznie kosztów.
Orzeczenie o przyznaniu wynagrodzenia pełnomocnikowi strony wyznaczonemu z urzędu nie należy do rozstrzygnięć, które Sąd powinien z urzędu zamieścić w orzeczeniu kończącym postępowanie. P.p.s.a. nie zobowiązuje bowiem Sądu do zawarcia takiego rozstrzygnięcia w orzeczeniu kończącym postępowanie. Podstawy do takiego działania Sądu nie stanowi art. 250 § 1 P.p.s.a., zgodnie z którym wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Przepis ten wskazuje jedynie na zasady, według których to ustala się wysokość wynagrodzenia ustanowionego w ramach prawa pomocy pełnomocnika. W odniesieniu do kosztów nieopłaconej pomocy prawnej zastosowania nie znajduje również art. 209 P.p.s.a., zgodnie z którym wniosek strony o zwrot kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, art. 203 i art. 204 P.p.s.a. Przepis ten znajduje bowiem zastosowanie jedynie do kosztów postępowania między stronami. Regulacje P.p.s.a. nie dają podstawy do obciążenia kosztami pomocy prawnej udzielonej z urzędu strony przeciwnej zamiast Skarbu Państwa (por. M. Niezgódka-Medek [w:] B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, wyd. el., Warszawa 2019).
Z uwagi na powyższe należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie Sąd nie był zobowiązany do zamieszczenia z urzędu w wyroku z dnia [...] lutego 2022 r. orzeczenia w przedmiocie wynagrodzenia ustanowionego w ramach prawa pomocy pełnomocnika z tytułu pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Niezależnie od powyższego w tym miejscu wyjaśnić należy, że wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za udzieloną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa, przyznawane jest w postępowaniu określonym w przepisach art. 258-261 P.p.s.a.
W świetle postanowień art. 258 § 1 P.p.s.a., czynności w zakresie przyznania prawa pomocy wykonuje referendarz sądowy. Zgodnie z art. 258 § 2 pkt 8 P.p.s.a., do czynności, o których mowa w § 1, należą w szczególności: wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi, radcy prawnemu, doradcy podatkowemu lub rzecznikowi patentowemu za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz o zwrocie niezbędnych udokumentowanych wydatków.
Z powyższego wynika, że wniosek o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy jest zasadniczo rozpoznawany przez referendarza sądowego odrębnym orzeczeniem, które – co szczególnie doniosłe w niniejszej sprawie – może zostać również wydane po rozstrzygnięciu sprawy.
Wniosek o przyznanie pełnomocnikowi skarżącego wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy – a takowy został złożony w piśmie z dnia [...] stycznia 2022 r. (k. 41 akt sądowych) – zostanie więc rozpoznany w odrębnym postanowieniu przez referendarza sądowego, a stosowne postanowienie zostanie pełnomocnikowi doręczone.
Wracając natomiast do przedmiotu niniejszego postanowienia, skonkludować należy, że wniosek z dnia [...] lutego 2022 r., (k. 53 akt sądowych) o uzupełnienie wyroku nie zasługiwał na uwzględnienie. Orzeczenie o wynagrodzeniu pełnomocnika przyznawanego na podstawie art. 250 P.p.s.a. nie należy do obligatoryjnych elementów takiego orzeczenia.
Mając powyższe na uwadze, Sąd działając na podstawie art. 157 § 1 i 2 w zw. z art. 16 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
/-/ J. Szuma
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło