II SA/Po 718/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 września 2013r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi G. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2013r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego i zasiłku celowego specjalnego postanawia 1. ustanowić dla G. M. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka, 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. /-/ K. Witkowicz-Grochowska Skarżąca G. M. wniosła o przyznanie prawa pomocy w całości. We wniosku o prawo pomocy złożonym na urzędowym formularzu PPF skarżąca oświadczyła, że jest rencistką, osobą niepełnosprawną i niepracującą. Utrzymuje się z renty w wysokości [...] zł netto miesięcznie. Oświadczyła, że samodzielnie prowadzi swoje gospodarstwo domowe. Posiada mieszkanie o powierzchni [...] m² w P. Wskazała, że nie posiada żadnego innego majątku nieruchomego, wartościowych ruchomości czy oszczędności. Z akt sprawy wynika, że miesięczne koszty utrzymania mieszkania wynoszą: czynsz [...] zł, prąd około [...] zł, gaz [...] zł, kablówka [...] zł, telefon stacjonarny [...] zł, Internet [...] zł., leki średnio [...] zł. Nadto korzysta z pomocy społecznej w formie zasiłku na żywność w wysokości [...] zł, otrzymała także zasiłek celowy w wysokości [...] zł. Zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej "p.p.s.a.") strona ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Taki szczególny przepis to art. 239 pkt 1 a) p.p.s.a., zgodnie z którym nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Stąd skarżąca wnosząc skargę w przedmiocie zasiłku celowego i specjalnego zasiłku celowego z mocy prawa, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych w zakresie opłat sądowych i wydatków (art. 211 - art. 213 p.p.s.a.). Wobec powyższego skarżąca zwolniona jest na mocy ustawy z obowiązku poniesienia kosztów sądowych związanych z jej udziałem w niniejszej sprawie - art. 239 pkt 1 a) p.p.s.a. Zwolnienie od tych kosztów w drodze postanowienia nie może, zatem być przyznane i w konsekwencji należy oddalić wniosek w tym zakresie (art. 258 §2 pkt 7 p.p.s.a.). Wnioskodawczyni złożyła także wniosek o ustanowienie adwokata, który należało rozpoznać merytorycznie w oparciu o jej sytuację majątkową, rodzinną i finansową. Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 2 w zw. z art. 245 §3 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznych wydatkach swojego bieżącego utrzymania. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić wszystkich kosztów postępowania sądowego. Z przedłożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja skarżącej pozwala na przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Utrzymuje się z renty oraz pomocy społecznej, a wysokość aktualnych dochodów znajduje się na poziomie, który nie pozwala na poczynienie oszczędności celem ich przeznaczenia na pokrycie wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Wnioskodawczyni nie dysponuje także wartościowym majątkiem ruchomym, czy nieruchomościami, by móc uzyskać dodatkowe dochody celem wsparcia domowego budżetu. Posiadane mieszkanie wykorzystuje na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych. W tym stanie rzeczy przyjąć należy, że wnioskodawczyni nie ma możliwości wygospodarowania środków na pokrycie wolnorynkowego wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. Nadto sprawa znajduje się na etapie ewentualnej skargi kasacyjnej, gdzie obowiązuje, tzw. "przymus adwokacko-radcowski". Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 w zw. z art. 246 §1 pkt 1 i 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K. Witkowicz-Grochowska